• အစာချေကြေစနစ်ဆိုင်ရာ ပြဿနာများသည် leaky gut syndome ရဲ့ အများဆုံးတွေ့ရသော လက္ခဏာများထဲက တစ်ခုဖြစ်ပါတယ်။
• စိတ်ပူရင်နာခြင်း၊ စိတ်ဓာတ်ကျခြင်းလို စိတ်နေစိတ်ထားဆိုင်ရာရောဂါတွေကိုလည်း leaky gut က ထူဖြိုးစေနိုင်ပါတယ်။
• တစ်ခုခုအပေါ်ာ စူးစိုက်အာရုံမပေးနိုင်တာ၊ သတိမှတ်ရခက်တာတွေ ရှိလာမိရင် ဒါဟာ leaky gut ရှိနေကြောင်း ညွှန်ပြနေသည့် လက္ခဏာတစ်ခု ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။

အစာချေခြင်း၊ အသားအရေပြဿနာတွေ သို့မဟုတ် အကြိမ်ကြိမ် ကူးစက်ရောဂါတွေ ကြုံတွေ့နေရတာ မရှိဘူးလား။ ဒီလို လက္ခဏာတွေဟာ အူလမ်းကြောင်းနံရံ ကပ်ဓာတ်ပျက်စီးလို့ အလွန်ရလွယ်တဲ့အခြေအနေ (leaky gut) ဖြစ်နေကြောင်း သတိပေးပြနေချင်တာ ဖြစ်လို့ ပါ။ ဒီအခြေအနေမှာ အူလမ်းကြောင်းနံရံက ပိုအလွန်ရလွယ်လာပြီး 危険ဆေးကောင်တွေက သွေးပြန်စနစ်ထဲကို ကောက်ခဲဝင်လာနိုင်ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ leaky gut ရဲ့ လက္ခဏာတွေက ဘာတွေလဲ။ အလွန်ရလွယ်နေတဲ့ အူလမ်းကြောင်းကြောင့် အာလူးဂျီ၊ ကိုယ်ခံအင်အားစနစ်ချော်ယွင်းရောဂါတွေ၊ ရေရှည်နာ အရောင်နီရောဂါတွေလို ကျန်းမာရေးပြဿနာပေါင်းစုံ ဖြစ်ပေါ်နိုင်ပါတယ်။ ဒီဆောင်းပါးမှာ leaky gut syndrome ရဲ့ အများဆုံးတွေ့ရတဲ့ လက္ခဏာ ၁၀ မျိုးကို ဆန်းစစ်ပြသပေးပြီး အသုံးချလို့ရတဲ့ ကုသနည်းလမ်းမျိုးစုံကိုလည်း မိတ်ဆက်ပေးသွားမယ်။ အစာအိမ်အူလမ်းကြောင်း ပြန်လည်အားကောင်းအောင်လုပ်ရအတွက် အစားအသောက်ပြင်ဆင်ပြောင်းလဲခြင်း၊ အားဖြည့်ဆေးသောက်သုံးခြင်းနဲ့ နေ့စဉ်လေ့ကျင့်နည်းပြောင်းလဲခြင်း စသဖြင့် လုပ်ဆောင်လို့ရမယ့် လက်တွေ့ကျ ပြုပြင်နည်းတွေကို စုစည်းဖော်ပြပေးသွားမယ်။ Leaky gut ရဲ့ လက္ခဏာတွေ နဲ့ ကုသနိုင်မည့် နည်းလမ်းတွေကို နက်ရှိုင်းစွာ သိရှိလိုသူများ အတွက် ဆက်ဖတ်လိုက်ပါ။

Leaky gut syndrome ဆိုတာ ဘာလဲ?

“ Leaky gut syndrome” လို့ခေါ်တဲ့ အခြေအနေဟာ “ intestinal permeability” (အူနံရံ အလွန်ရလွယ်ခြင်း) လို့လည်း ခေါ်ကြပြီး အူလမ်းကြောင်းနံရံအကာအကွယ် ထိခိုက်ပျက်စီးသွားလို့ ကျိုးနံပ်ပေါက်လွှာထဲကနေ အဆိပ်အတောက်များ၊ ဘက်တီးရီးယားတွေ၊ မလုံးဝအူချေပြီးသေးတဲ့ အစားအစာအမှုန့်တွေ စသည်တို့ သွေးပြန်စနစ်ထဲကို ထွက်ခွာဝင်ရောက်သွားနိုင်သည့် အခြေအနေကို ဆိုလိုပါတယ်။ သာမန်လျှင် အူနံရံထဲက အလွန်သေးငယ်တဲ့ ပေါက်များက အာဟာရဓာတ်တွေကို သွေးကြောထဲ ဝင်ရောက်နိုင်အောင် လုပ်ဆောင်ပေးကြပေမဲ့ ဒီပေါက်တွေ သိသိသာသာ ကြီးထွားလာရင် ကိုယ်ခန္ဓာအတွင်းရဲ့ အရောင်နီရောဂါ ဖြစ်ပွားခြင်းနဲ့ အဆိပ်အတောက်တွေ ဖြန့်ချိခြင်းကို ဖြစ်စေပါတယ်။ ဒီအရာက ကိုယ်ခံအားစနစ်ကို လှုံ့ဆော်ပြီး အာလူးဂျီ၊ ကိုယ်ခံအားစနစ်ချော်ယွင်းရောဂါတွေ၊ ရေရှည်နာ အရောင်နီရောဂါတွေကဲ့သို့ ကျန်းမာရေး ပြဿနာမျိုးစုံကို ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်ပါတယ်။

Leaky gut syndrome ဖြစ်စေရာ တိကျတဲ့ အကြောင်းရင်းတွေကို သက်ဆိုင်ရာ သုတေသနတွေက မသေချာသေးပေမဲ့ မကောင်း한အစားအစာအလေ့အထ၊ စိတ်ဖိစီးမှု၊ ဆေးဝါးသောက်သုံးမှုနဲ့ ပတ်ဝန်းကျင်ဆိုင်ရာ အဆိပ်အတောက်တွေ စသဖြင့် အလိုအလျောက် ပေါင်းစပ်သွေးစပ် လို့ ဖြစ်ပေါ်နိုင်သည့် ကဏ္ဍအမျိုးမျိုးကို သှ်ုတေသနတွေက ညွှန်ပြပေးထားပါတယ်။ လျှော့နည်းပြီး ပြုလုပ်ထားတဲ့ အစားအစာများ၊ သကြားနဲ့ သန့်စင်ထားတဲ့ ကာဗိုဟိုက်ဒရိတ်များ များလွန်းသောက်စားရတဲ့ အစားအသောက်အလေ့အထက အူနံရံကို ထိခိုက်စေပြီး အရောင်နီရောဂါကို အလွန်မြင့်တက်စေနိုင်ပါတယ်။ ရေရှည် စိတ်ဖိစီးနေရမှုလည်း အူအတွင်း ဘက်တီးရီးယားညီမျှမှုကို ခဲယဉ်းအောင် လှည့်ဖောက်သွားရင် ကိုယ်ခံအားစနစ်ကို ထိခိုက်စေနိုင်ပါတယ်။ အာန်တီဘိုင်အိုတစ် (antibiotics) နဲ့ non-steroidal anti-inflammatory drugs (NSAIDs) လို ဆေးဝါးအချို့ကလည်း အူနံရံကို ထိခိုက်စေပြီး leaky gut syndrome ဖြစ်ပွားနိုင်စေနိုင်ပါတယ်။

Leaky gut syndrome ဖြစ်စေရာ အကြောင်းရင်းများ

Leaky gut syndrome ဖြစ်ပေါ်လာစေမယ့်အကြောင်းရင်းတွေထဲ에는 မကောင်း한အစားအစာအလေ့အထ၊ စိတ်ဖိစီးမှု၊ ရေရှည် အရောင်နီရောဂါတွေ၊ ဆေးဝါးအချို့ သောက်သုံးရမှု စတာတွေ ပါဝင်ပါတယ်။ လျှော့နည်းပြီး ပြုလုပ်ထားတဲ့ အစားအစာများ၊ သကြားနဲ့ အာလcohol များလွန်းသောက်စားရတဲ့ အစားအသောက်နည်းလမ်းတွေက အူနံရံကို ထိခိုက်အောင့်အယတ် ဖြစ်စေပြီး ကိုယ်ခန္ဓာအတွင်း အရောင်နီရောဂါအဆင့်အတန်းကို မြင့်တင်စေသလို leaky gut ဖြစ်ပေါ်လာစေပါတယ်။ ရေရှည်စိတ်ဖိစီးနေရခြင်းကလည်း ကိုယ်အတွင်း cortisol ဟော်မုန်းအဆင့်အတန်းကို မြင့်တက်စေပြီး အချိန်ကြာလာတာနဲ့အမျှ အူနံရံထိခိုက်သွားစေနိုင်လို့ အူကျန်းမာရေးကို ထိခိုက်စေနိုင်ပါတယ်။ ထပ်မံပြီး antibiotics နဲ့ non-steroidal anti-inflammatory drugs (NSAIDs) တို့လို ဆေးဝါးအချို့ကလည်း အူအတွင်း ဘက်တီးရီးယားညီမျှမှုကို လှည့်ဖောက်ပြီး leaky gut syndrome ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်ပါတယ်။

Leaky gut ကို ဘယ်လို သ diagnóstico ခြေ?

Leaky gut ရှိမရှိ သတ်မှတ်ဖော်ထုတ်ရာမှာ ခေတ်အဆင့်အသုံးများတဲ့ စမ်းသပ်မှုတစ်ခုက lactulose-mannitol စမ်းသပ်စစ်ဆေးမှုပါ။ ဒီစစ်ဆေးမှုမှာ mannitol နဲ့ lactulose ဆိုတဲ့ သကြားအမျိုးအစား နှစ်မျိုး ပါဝင်တဲ့ အရည်ဖြေရှင်းနဲ့ သောက်သုံးပေးရပါတယ်။ နောက်တစ်ဆင့် အချိန်အတိအကျ ပြန်ထားပြီး လူနာရဲ့ ဆီးနမူနာကို ယူနေတာဖြစ်ပြီး ဒီဆီးနမူနာထဲက mannitol နဲ့ lactulose အဆင့်အတန်းကို သွေးချေးစစ်ဆေးပေးပါတယ်။ ဆီးထဲက lactulose အဆင့်အတန်း မြင့်နေရင် လူနာမှာ leaky gut ရှိနေလား 하는 의심ရနိုင်ပါတယ်။

အူကျန်းမာရေးအခြေအနေကို ခန့်မှန်းဖော်ထုတ်ဖို့ သုံးကြတဲ့ အခြား စစ်ဆေးမှုတစ်မျိုးက ဗိုက်အူပိုး စမ်းသပ်ခြင်း (stool test) ပါ။ ဒီစမ်းသပ်မှုက ကိုယ်ခန္ဓာအတွင်း အရောင်နီရောဂါရှိမရှိ၊ အူအတွင်း ဘက်တီးရီးယားညီမျှမှု မမှန်မကန် ဖြစ်နေလား၊ အူကျန်းမာရေး မကောင်းနေတာနဲ့ ဆိုင်တဲ့ လက်ခံညွှန်းအချက်အလက် အမျိုးမျိုးကို စူးစမ်းတွေ့ရှိပေးနိုင်ပါတယ်။ ကျန်းမာရေးပညာရှင်တွေဟာ အူပါးသွားတဲ့ အကြောင်းရင်းအရင်းအမြစ်ကို သိရှိနိုင်ရင် လူနာတွေကို အကောင်းဆုံး ကျန်းမာရေးအခြေအနေ ပြန်ရအောင် ကူညီပေးမယ့် လိုက်နာနိုင်တဲ့ ကုသချက်အစီအစဉ်တွေ ထုတ်ပေးနိုင်ပါတယ်။

Leaky gut syndrome ရဲ့ အများဆုံး တွေ့ရတတ်တဲ့ လက္ခဏာများ ၁၀ မျိုး

1. အစာချေကြေပြဿနာများ – Leaky gut syndrome ရဲ့ အများဆုံး တွေ့ရတဲ့ လက္ခဏာတွေထဲက တစ်ခုက အစာချေစနစ်ဆိုင်ရာ ပြဿနာတွေ ဖြစ်ပါတယ်။ ဥပမာအနေနဲ့ ဗိုက်ဖောင်းခြင်း၊ အန်မ၊ ဝမ်းလျှော၊ ဝမ်းချုပ်နဲ့ ဗိုက်နာခြင်းတို့ ပါဝင်ပါတယ်။ ဒီလို လက္ခဏာတွေကို အကြိမ်ကြိမ် ကြုံတွေ့နေရရင် ကိုယ့်မှာ leaky gut ရှိမရှိ သဘောပေါက်ဖို့ ကြိုးစားသင့်ပါတယ်။

2. အသားအရေ ပြဿနာများ – Psoriasis၊ eczema သို့မဟုတ် ဝက်ခြံတွေလို အသားအရေပြဿနာတွေကလည်း leaky gut ရှိနေတာနဲ့ ခေတ်ရင်းကျရင်း ထိတွေ့နေတတ်တဲ့ အရာတွေပါ။ အူနံရံရဲ့ ပေါက်တွဲမှ သွေးကြောထဲ ဝင်ရောက်လာတဲ့ အရာတွေကြောင့် ကိုယ်ခန္ဓာအတွင်း အရောင်နီရောဂါ ထွန္းကားလာချိန်마다 ဒီအသားအရေနေရာတွေမှာ ပြဿနာတွေ ပိုမိုထင်ရှားလာတတ်ပါတယ်။

3. အစာအာလူးဂျီ/အာရုံခံစားမှုများ – အစားအစာ အချို့ကို များစွာ ငြင်းဆန်ခံစား လွယ်လာတာဟာ leaky gut ရှိနေတာကြောင့် ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။ မအူကျေသေးတဲ့ အစာအမှုန့်တွေဟာ သွေးကြောထဲ ဝင်ရောက်လာတဲ့အခါ ကိုယ်ခံအားစနစ်ကို အာရုံခံစေပြီး အာလူးဂျီတုံ့ပြန်မှုတွေ ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်ပါတယ်။

4. အကြိမ်ကြိမ် ကူးစက်ရောဂါ လိုက်နေတာ – Leaky gut ရှိရင် ကိုယ်ခံအားစနစ် ပိုသန့်ရှင်းနည်းလာပြီး ကူးစက်ရောဂါတွေ လွယ်လွယ်ကူကူ စိုက်နှံထွက်ပေါ်လာနိုင်ပါတယ်။ အင်ဖလူးအရောဂါ၊ နှာကွဲဖျားရောဂါတွေလို အအေးမိရောဂါတွေကို ဘေးကင်းထင်ရတာထက် အလွန်များစွာ ရောဂါဝင်လာနေရင် သင့်အူကျန်းမာရေးကို ခွဲစိတ်စဉ်းစား စစ်ဆေးသင့်ပါတယ်။

5. အဆစ်နာ အဆစ်ခွဲ ကျန်းမာရေးပြဿနာ – Leaky gut ကြောင့် ဖြစ်တဲ့ အရောင်နီရောဂါက ကိုယ်ခန္ဓာ တစ်လျှောက်လုံး ထိခိုက်စေပြီး အဆစ်တင်းကျပ်နာကျင်မှုတွေ ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်ပါတယ်။ ဒီလို အဆစ်နာ အဆစ်တင်းလက္ခဏာတွေကို အမြဲလိုလို ခံစားနေရင် leaky gut ကြောင့် ဖြစ်နေနိုင်ခြေကို စဉ်းစားသင့်ပါတယ်။

6. ပင်ပန်းနွမ်းနယ်ခြင်း – Leaky gut ရှိနေသူအများစုမှာ ရေရှည် ပင်ပန်းနွမ်းနယ်နေလက်ခဏာ တွေ့ရတတ်ပါတယ်။ ဒါဟာ ကိုယ်ခံအားစနစ် အမြဲတမ်း လှုံ့ဆော်နေလို့ ဖြစ်လာနိုင်ပြီး ပိုမို ပင်ပန်းနွမ်းနယ်မြန်စေတတ်ပါတယ်။

7. ဦးနှောက် မာနပျောက်ခြင်း (Brain fog) – အာရုံစိုက်ရခက်နေတာ၊ သတိမှတ်မိရခက်နေတာတွေ ရှိလာမိရင် leaky gut ရှိနေကြောင်း သတိပေးနေသလို ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။ အူနံရံ ပေါက်တွဲကနေ သွေးကြောထဲ ဝင်လာတဲ့ အရာတွေကြောင့် ဦးနှောက်အတွင်း အရောင်နီရောဂါ ဖြစ်ပေါ်လာရင် Brain fog လို့ခေါ်တဲ့ မာနပျောက်မှုတွေ ဖြစ်ပေါ်လာနိုင်ပါတယ်။

8. စိတ်နေစိတ်ထားဆိုင်ရာ ပြဿနာများ – စိတ်ပူစိတ်လှုပ်ရှားရောဂါ (anxiety) နဲ့ စိတ်ဓာတ်ကျရောဂါ (depression) တို့ကိုလည်း leaky gut ကြောင့် ပိုမိုပြင်းထန်စေတတ်ပါတယ်။ အကြောင်းကတော့ အူနဲ့ ဦးနှောက်ဟာ တစ်လှည့်တစ်လှည် ကြိုးဆက်ထားပြီး အူကနေ သွေးကြောထဲ ဝင်လာတဲ့ အရာတွေက ဦးနှောက်လုပ်ဆောင်ပုံကို အကျိုးသက်ရောက် စေတတ်လို့ပါ။

9. ကိုယ်ခံအားစနစ်ချော်ယွင်းရောဂါများ – Rheumatoid arthritis၊ lupus နဲ့ multiple sclerosis လို ကိုယ်ခံအားစနစ်ချော်ယွင်းရောဂါအချို့ကိုလည်း leaky gut နဲ့ အတူတူ တွဲဖက်တွေ့တဲ့အတွက် သုတေသနတွေက သက်သေပြထားပါတယ်။ အူနံရံ ပေါက်ကွဲလို့ သွေးကြောထဲ လှှမ်းသိမ်းဝင်လာတဲ့ အရာတွေကို ကိုယ်ခံအားစနစ်က အမြဲတမ်းတိုက်ခိုက်နေရင်းနဲ့ ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် ပြန်လည် တိုက်ခိုက်တဲ့ အခြေအနေ (autoimmune reaction) တွေ ဖြစ်ပေါ်လာနိုင်လို့ပါ။

10. ဟော်မုန်း မညီညာမှုများ – Leaky gut ရှိမိရင် ကိုယ်ခန္ဓာအတွင်း ဟော်မုန်းအချိုးအချာ သာမန်မကျတော့နိုင်ပြီး PMS လက္ခဏာတွေ ပြင်းထန်ခြင်း၊ သွေးအိမ်မတက်သင့်ရာ နေ့ရက်လွန်ကျွေးတာတွေ တိုးလာခြင်း၊ မောင်နှမရရှိရာ အခက်အခဲတွေ လို လက္ခဏာအမျိုးမျိုး ကို ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်ပါတယ်။

Leaky gut ကို ကုသနိုင်မည့် နည်းလမ်းများ

1. အစားအစာပြောင်းလဲခြင်း – Leaky gut ကို ကုသရာမှာ အစားအစာပြောင်းလဲဖို့ လုပ်ဆောင်ခြင်းက အထိရောက်ဆုံးနည်းလမ်းတွေရဲ့ တစ်ခုပါ။ ဒါဟာ ကိုယ်ခန္ဓာအတွင်း အရောင်နီရောဂါဖြစ်စေမယ့် gluten၊ နို့ဆီအုပ်စု (dairy) နဲ့ လျှော့နည်းပြီး ပြုလုပ်ထားတဲ့ အစားအစာတွေကိုလည်း ဖယ်ရှားရနိုင်ပါတယ်။ ထပ်ပြီး အစာအိမ်အူလမ်းကြောင်းရဲ့ ကျန်းမာရေးကို ထောက်ပံ့ပေးမယ့် အစာအိမ်အူကို ကူညီအာနိသင်များပါတဲ့ အစာတွေဖြစ်တဲ့ အရိုးရည်၊ ခ ferm တွေ ထည့်ထားတဲ့ ဟင်းသီးဟင်းရွက် Pickle အမျိုးအစားတွေ နဲ့ ကျန်းမာရေးနေနှင့်တကွ အဆီကောင်းတွေကို ဆိုက်ရောက်စားသုံးပေးဖို့ လိုအပ်နိုင်ပါတယ်။

2. အားဖြည့်ဆေး (Supplements) – Probiotics၊ အစာချေစေတဲ့ အင်ဇိုင်းများ (digestive enzymes) နဲ့ L-glutamine လို အားဖြည့်ဆေးအချို့က leaky gut ပြန်လည် ကုသရာမှာ အထောက်အကူဖြစ်စေနိုင်ပါတယ်။ ဒီအားဖြည့်ပစ္စည်းတွေက အူနံရံကို ခိုင်မာစေချေပြီး အူအတွင်း ဘက်တီးရီးယားညီမျှမှုကို ပြန်လည်ချိန်ညှိပေးနိုင်ပါတယ်။

3. စိတ်ဖိစီးမှု ကိုင်တွယ်အုပ်ချုပ်ခြင်း – ရေရှည် စိတ်ဖိစီးမှုက leaky gut ကို ပိုမိုဆိုးရွားစေတတ်လို့ ထိရောက်တဲ့ ကိုင်တွယ်နည်းလမ်းတွေ ရှာဖွေသင့်ပါတယ်။ ဥပမာအနေနဲ့ ယိုးဂါလေ့ကျင့်ခြင်း၊ သက်သတ်လွတ် စိတ်ရှင်းလင်းနည်းတွေ (meditation) သို့မဟုတ် လေရှူအသက်ချပုံ ကျယ်ကျယ် လေ့ကျင့်သောက်ခြင်း စတာတွေပါဝင်နိုင်ပါတယ်။

4. အနားယူအိပ်စက်ခြင်း – အိပ်စက်ရေးက ကိုယ်လုံးကျန်းမာရေးအတွက် အလွန်အရေးကြီးပြီး leaky gut ပြန်လည်ကျန်းမာလာစေဖို့ အထောက်အကူဖြစ်စေနိုင်ပါတယ်။ ကိုယ့်အူကျန်းမာရေးကို ထောက်ပံ့ပေးဖို့ နေ့တိုင်း အနည်းဆုံး ၇ နာရီကနေ ၈ နာရီအထိ အရည်အသွေးကောင်းစွာ အိပ်စက်ပေးဖို့ ကြိုးစားပါ။

5. ခန္ဓာကိုယ်လေ့ကျင့်ခန်းလုပ်ရမယ့်အရေးကြီးမှု – လေ့ကျင့်ခန်း ပြုလုပ်ပေးခြင်းက အူကျန်းမာရေးကို ထောက်ပံ့ပေးသလို ကိုယ်ခန္ဓာအတွင်း အရောင်နီရောဂါကိုလည်း လျှော့ချပေးနိုင်ပါတယ်။ နေ့တိုင်း လမ်းလျှောက်ခြင်း၊ စက်ဘီးစီးခြင်း သို့မဟုတ် ရေကူးခြင်းလို အလယ်အလတ် အားသင့်လေ့ကျင့်ခန်းတွေကို အနည်းဆုံး ၃၀ မိနစ်ခန့် လုပ်ပေးဖို့ ရည်မှန်းပါ။

6. ဆေးဝါးများ – အခြေခံရောဂါအချို့ (ကူးစက်ရောဂါ သို့မဟုတ် အရောင်နီရောဂါ ပြင်းထန်နေလက်ခံနေရခြင်း စသဖြင့်) ကို ကုသဖို့ အချိန်အခါမလိုက် အာန်တီဘိုင်အိုတစ်များ သို့မဟုတ် အရောင်နီရောဂါကျဆင်းရေးဆေးဝါးများ သောက်သုံးရနိုင်ပါတယ်။

Leaky gut အတွက် အစားအစာပြောင်းလဲသင့်ကြောင်း

Leaky gut syndrome ကို ကုသဖို့ အစားအစာပြောင်းလဲခြင်းက အကောင်းဆုံး နည်းလမ်းတွေအနက် တစ်ခုပါ။ အရောင်နီရောဂါဖြစ်စေမယ့် အစားအစာတွေကို ဖယ်ရှားပြီး အူနံရံ ပြန်လည်ပြုပြင် ကုသပေးမယ့် အစားအစာတွေ နဲ့ အစားထိုးပေးခြင်းက အူနံရံကို ပြန်လည်ပြုပြင်ကူညီနိုင်ပါတယ်။ ထည့်သွင်းစဉ်းစားသင့်တဲ့ အစားအစာ ပြောင်းလဲနည်းအချို့ကတော့ –

• လျှော့နည်းပြီး ပြုလုပ်ထားတဲ့ အစားအစာတွေ ဖယ်ရှားခြင်း – လျှော့နည်းပြီး ပြုလုပ်ထားတဲ့ အစားအစာတွေမှာ သကြား၊ မကောင်း한အဆီတွေ၊ အရောင်ဆိုးဆေးနဲ့ သက်တမ်းတိုးဆေးတွေ လွန်ကဲစွာ ပါဝင်တတ်လို့ အူနံရံကို ထိခိုက်စေပြီး ကိုယ်ခန္ဓာအတွင်း အရောင်နီရောဂါကို မြင့်တင်စေနိုင်ပါတယ်။
• သကြားသုံးစွဲမှု လျှော့ချခြင်း – သကြားက leaky gut syndrome ဖြစ်စေမယ့် မကောင်း한 ဘက်တီးရီးယားတွေကို အစာကျွေးပေးတဲ့ အရာပါ။ သကြားပါ အစားအစာ လက်ဖက်ရည်နဲ့ အချိုရည်များကို ရှောင်ရှားခြင်းက သကြားသုံးစွဲမှုကို လျှော့ချရာမှာ အထောက်အကူဖြစ်စေမယ်။
• Whole foods စားသုံးခြင်း – Whole foods တွေ ဆိုတာ အစားအရည်ထိရောက်အောင် အာဟာရဓာတ် (ဗီတမင်၊ သတ္တုဓာတ်များ) များစွာ ပါဝင်ပြီး အူကျန်းမာရေးကို ထောက်ပံ့ပေးနိုင်သလို ကိုယ်ခန္ဓာအတွင်း အရောင်နီရောဂါကိုလည်း လျှော့ချပေးနိုင်တဲ့ အစားအစာတွေ ဖြစ်ပါတယ်။ ဥပမာ – ဟင်းသီးဟင်းရွက် အမျိုးမျိုး၊ အသီးအနှံအမျိုးမျိုး နဲ့ အဆီနိမ့် အသားဓာတ်တွေပါ။
• Probiotic များစွာ ပါဝင်တဲ့ အစားအစာတွေ ထည့်သွင်းစားသုံးခြင်း – Probiotics တွေဆိုတာ အူအတွင်း ဘက်တီးရီးယားညီမျှမှု ပြန်လည်ချိန်ညှိပေးနိုင်တဲ့ ကောင်း한 ဘက်တီးရီးယားတွေပါ။ ကျိုယာ (yogurt)၊ kefir၊ ဆားချဉ်ထည့်ထားတဲ့ စော်ကရောက် (sauerkraut) နဲ့ Kimchi လို အစားအစာတွေက Probiotics များစွာ ပါဝင်ပါတယ်။

Leaky gut အတွက် နေထိုင်မှုပုံစံ ပြောင်းလဲနည်းများ

Leaky gut syndrome ကို ကုသရာမှာ အစားအစာပြောင်းလဲခြင်းအပြင် ကိုယ့် နေထိုင်မှုပုံစံတွေကို ပြင်ဆင်ပြောင်းလဲပေးခြင်းကလည်း ကိုယ်ခန္ဓာအတွင်း အရောင်နီရောဂါကို လျှော့ချပေးပြီး အူကျန်းမာရေးကို မြှင့်တင်ပေးနိုင်ပါတယ်။ အောက်ပါ နေထိုင်မှုပုံစံ ပြောင်းလဲနည်းတွေကို စဉ်းစားကြည့်ပါ –

• စိတ်ဖိစီးမှု ကိုင်တွယ်အုပ်ချုပ်ခြင်း – ရေရှည် စိတ်ဖိစီးနေရမှုကို leaky gut syndrome နဲ့ ချိတ်ဆက်တွေ့ရလို့ အူကျန်းမာရေးအတွက် စိတ်ဖိစီးမှုကို ထိရောက်စွာ လျှော့ချပေးဖို့ လိုအပ်ပါတယ်။ ယိုးဂါလေ့ကျင့်ခြင်း၊ သက်သတ်လွတ် သာယာအောင် စိတ်ရှင်းလင်းနည်းတွေ လေ့ကျင့်ခြင်း သို့မဟုတ် လေရှူအသက်ချ၊ သက်လွတ်နည်းလမ်းတွေ လုပ်ခြင်းတို့က စိတ်ဖိစီးမှုကို လျှော့ချပေးနိုင်ပါတယ်။
• အိပ်စက်ခွင့် ရလောက်အောင် လုပ်ပေးခြင်း – နေ့စဉ် အိပ်စက်မှု လုံလောက်စွာ ရရှိနေရခြင်းက ကိုယ်လုံးကျန်းမာရေးအတွက် အရေးကြီးသလို ကိုယ်ခန္ဓာအတွင်း အရောင်နီရောဂါကို လျှော့ချပေးနိုင်ပါတယ်။ အူကျန်းမာရေးကို ထောက်ပံ့ဖို့ ညတိုင်း ၇ နာရီကနေ ၈ နာရီထိ အိပ်စက်နိုင်အောင် ကြိုးစားပါ။
• ပုံမှန် လေ့ကျင့်ခန်း ပြုလုပ်ခြင်း – ပုံမှန် လေ့ကျင့်ခန်းလုပ်ပေးခြင်းက အူကျန်းမာရေးကို ထောက်ပံ့ပေးသလို ကိုယ်ခန္ဓာတစ်လုံးလုံး အရောင်နီရောဂါကိုလည်း လျှော့ချပေးနိုင်ပါတယ်။ နေ့စဉ် အနည်းဆုံး ၃၀ မိနစ်ခန့် အလယ်အလတ် အားသင့်လေ့ကျင့်ခန်းတွေ လုပ်ပေးရန် ရည်မှန်းပါ။

Leaky gut syndrome ကိုဘယ်လို ကာကွယ်ရမလဲ

Leaky gut syndrome ကို ကာကွယ်ဖို့ အဓိက အရေးကြီးတာတွေက အူအတွင်း ဘက်တီးရီးယားညီမျှမှုကို ထိန်းသိမ်းပေးခြင်းနဲ့ ကိုယ်ခန္ဓာအတွင်း အရောင်နီရောဂါကို လျှော့ချပေးခြင်းတို့ ဖြစ်ပါတယ်။ အူကျန်းမာရေးကို မြှင့်တင်ပြီး leaky gut syndrome ကို ကာကွယ်ပေးနိုင်မယ့် နည်းလမ်းအချို့ကတော့ –

• ကျန်းမာសဘော အစားအစာ စားသုံးခြင်း – Whole foods များစွာ ပါဝင်ပြီး လျှော့နည်းပြီး ပြုလုပ်ထားတဲ့ အစားအစာနည်းတဲ့ အစားအသောက်စနစ်ကို လိုက်နာပေးခြင်းက အူကျန်းမာရေးကို ထောက်ပံ့ပေးပြီး ကိုယ်ခန္ဓာအတွင်း အရောင်နီရောဂါကို လျှော့ချပေးနိုင်ပါတယ်။
• စိတ်ဖိစီးမှု ကိုင်တွယ်ခြင်း – ရေရှည် စိတ်ဖိစီးနေရမှုကို leaky gut syndrome နဲ့ ချိတ်ဆက်တွေ့ရလို့ အူကျန်းမာရေးအတွက် စိတ်ဖိစီးမှုကို ထိရောက်စွာ လျှော့ချပေးဖို့ လိုအပ်ပါတယ်။
• အိပ်စက်ခွင့် လုံလောက်အောင် ရရှိခြင်း – နေ့စဉ် အိပ်စက်မှု လုံလောက်စွာ ရရှိနေရခြင်းက ကိုယ်လုံးကျန်းမာရေးအတွက် အရေးကြီးသလို ကိုယ်ခန္ဓာအတွင်း အရောင်နီရောဂါကိုလည်း လျှော့ချပေးနိုင်ပါတယ်။ အူကျန်းမာရေးကို ထောက်ပံ့ဖို့ ညတိုင်း ၇ နာရီကနေ ၈ နာရီထိ အိပ်စက်နိုင်အောင် ကြိုးစားပါ။

နိဂုံးချုပ်

Leaky gut syndrome ဆိုတာ ကျန်းမာရေးပြဿနာ အမျိုးမျိုး ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်တဲ့ ရှုပ်ထွေးတဲ့ အခြေအနေတစ်ခု ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ သင့်အတွက် သင့်တော်မယ့် ကုသမှုအတိုင်း အကြောင်းရင်းနဲ့ ကိုက်ညီစေမယ့် ပြုပြင်ထိန်းသိမ်းမှုတွေ လိုက်နာပေးနိုင်ရင် အူကျန်းမာရေးကို ပြန်လည်ယိုယွင်းအောင် ပြင်ဆင်ရော သင့်ရဲ့ အထွေထွေကျန်းမာရေးကိုလည်း မြှင့်တင်ပေးနိုင်ပါတယ်။ အစားအစာစနစ် ပြောင်းလဲခြင်း၊ အားဖြည့်ဆေး သောက်သုံးခြင်း၊ စိတ်ဖိစီးမှုကိုင်တွယ်အုပ်ချုပ်ခြင်း၊ အိပ်စက်ခွင့် လုံလောက်အောင် ပေးခြင်းနဲ့ ပုံမှန် လေ့ကျင့်ခန်းပြုလုပ်ခြင်း စတာတွေက သင့်အူကျန်းမာရေးကို ထောက်ပံ့ပေးပြီး သင့်ကို သောကမရှိ သန်မာလှပနေစေပါလိမ့်မယ်။ Leaky gut လက္ခဏာတွေ ရှိနေရင်တော့ အကြောင်းရင်း အခြေခံကို ရှာတွေ့ပြီး သီးသန့် သင့်တော်မယ့် ကုသမှုအစီအစဉ် ဖန်တီးပေးဖို့ ကျန်းမာရေးပညာရှင်နဲ့ တိုက်ရိုက် တွေ့ဆုံပြောကြားဖို့ အရေးကြီးပါတယ်။ သင့်အူကျန်းမာရေးကို ကိုယ်တိုင် ထိန်းချုပ် စောင့်ရှောက်နိုင်ဖို့ သင့်ဘက်က သင့်တော်တဲ့ ပံ့ပိုးကူညီမှုတွေ ရရှိနိုင်ပါတယ်။

အရင်းအမြစ်များ

1. Cleveland Clinic. (2022, April 6). Leaky gut syndrome. Cleveland Clinic. https://my.clevelandclinic.org/health/diseases/22724-leaky-gut-syndrome ‌
2. Leaky gut syndrome: What it is, symptoms, and treatments. (2019, August 21). Www.medicalnewstoday.com. https://www.medicalnewstoday.com/articles/326117 ‌
3. 9 Symptoms of Leaky Gut & What To Do. (n.d.). Amy Myers MD. https://www.amymyersmd.com/article/symptoms-leaky-gut ‌

Disclaimer

ဒီဘလော့ဂ်ပေါ်မှာ ပါဝင်သည့် အကြောင်းအရာအားလုံး (ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ အမြင်တွေ၊ ကျန်းမာရေးနှင့် သက်ဆိုင်ရာ အချက်အလက် အပါအဝင်) ကို သတင်းအချက်အလက်ရယူဖို့အတွက်သာ ဖော်ပြပေးထားခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ ဒီဘလော့ဂ်ထဲက အချက်အလက်/ထုတ်ပြန်ဆိုထားတဲ့ စကားကြောင်းများဟာ မည်သည့် ရောဂါမျိုးကိုမျှ သတ်မှတ်ခြင်း၊ ကုသခြင်း၊ ကုချေဖြေရှင်းခြင်း သို့မဟုတ် ကာကွယ်ခြင်း အတွက် ရည်ရွယ်ထားခြင်း မဟုတ်ပါဘဲ သင့်ထံရှိ ကိုယ်ပိုင် ဆရာဝန်/ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ ပညာရှင်က ပေးနိုင်မယ့် ကျန်းမာရေးနှင့် ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ အကြံဉာဏ်အတွက် အစားထိုးအဖြစ် သုံးရန်လည်း မသင့်တော်ပါ။  ကျွန်ုပ်တို့ Nano Singapore Shop မှ သီးသန့် ရောဂါအမျိုးအစား သို့မဟုတ် ကျန်းမာရေး အခြေအနေတစ်ခုခုနဲ့ သက်ဆိုင်တယ်လို့ ထင်လျှင် အစားအစာ သို့မဟုတ် ကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ ပြောင်းလဲမှု အရာရာကို လုပ်ဆောင်မလိုမီ ဆရာဝန်နဲ့ အရင်ဆုံး တိုင်ပင်ကြည့်ဖို့ အားလုံးကို တိုက်တွန်းလိုပါသည်။