ဟိမလင်းရှိလာဂျစ် – အဲဒါဘာလဲ၊ ရိုးရာအသုံးပြုလာတဲ့နည်းလမ်းတွေကဘာတွေလဲ၊ နောက်သုံးပေးသင့်မသင့် ခေတ်သစ်ဘေးအန္တရာယ်ဆိုင်ရာစ Consideration တွေ

အဓိက အချက်အလက်များ

• ရှိလာဂျစ်သည် သဘာဝအခြေခံ ဓာတ်ဓာတ်ဆီများ ပေါက်ထွက်လာသော ပစ္စည်းတမျိုး (လိုလားစဖြင့် ရေဇင်လို ရှင်းလင်းဖော်ပြကြတတ်သည်) ဖြစ်ပြီး အာယုရဝေဒ ဆရာမင်းလမ်းဝင် သဒ္ဓါနဲ့ ဆက်နွယ်သော်လည်း လိပ်စာပေါ်မှာ “ဟိမာလေယံ” လို့ ရေးထားရုံက သန့်ရှင်းမူနဲ့ အရည်အသွေးကို သက်သေမပြနိုင်ပါဘူး။
• လူတွေပေါ် သက်ရောက်မှု အထောက်အထားတွေက မကြာသေးသေး ဖြစ်နေလျက်ရှိတုန့်ပြန်ချက် ဖြစ်ပြီး ရှိလာဂျစ်ရဲ့ အကျိုးကျေးဇူးတွေကို ယခုအခါမှာ စီမံသုံးစွဲချင်ရင် အကောင်းဆုံးနည်းလမ်းကတော့ မျှော်လင့်ချက်ကို သဘောထားပျော့ပျော့နဲ့ ထားပြီး မီသည့် အတိုင်းအတာနဲ့ သုံးပါ၊ ပြင်းထန်တဲ့ အာရုံခံအခြေအနေတွေကို ကိုယ်တိုင် ကုသဖို့တော့ မသုံးသင့်ပါဘူး။
• လုံခြုံရေးဆိုင်ရာမှာ အဓိကက အရည်အသွေးထိန်းချုပ်မှု ဖြစ်တယ် – သန့်စင်မပြီး/သန့်စင်မထားတဲ့ ရှိလာဂျစ်တွေကို ရှောင်ရှားပါ၊ တတိယ पक्ष စမ်းသပ်မှု (သင်ယူထားသည့် batch နဲ့ ကိုက်ညီတဲ့ COA) ကို ရှာဖွေကြည့်ပါ၊ ကိုယ်ဝန်ဆောင်/နို့တိုက်နေလျှင်၊ ဆေးଚ prescription သောက်နေသူ၊ ရောဂါရှည်ကြာ ရှိနေသူတွေဖြစ်ရင် ပိုထပ်သတိထားသင့်ပါတယ်။

မိတ်ဆက်

Guardian/Watsons ထဲနေလို့ ဖြစ်စေ (သို့) ညနေပိုင်းမှာ အွန်လိုင်းကို scroll လုပ်နေတာနဲ့ ဖြစ်စေ “ကော်ဖီထက် အားကြီးတဲ့ အခုနည်း တစ်ခုလိုမိတယ်” ဆိုတဲ့ မျောနေလောလောဆယ်မတုံးကို သင်သိပါလိမ့်မယ်။ ပြီးတော့ အဲဒီနေရာမှာ ဟိမာလေယင် ရှိလာဂျစ် လို့ ရေးထားတာတက်တွေ့မိတတ်တယ် – ခန့်မှန်းလိုရတဲ့ ဝေါဟာရတွေကလည်း *အသက်သွေးစီးဆင်းမှု*၊ *အားစိုက်မှု*၊ *အင်အား*၊ *ရှေးဟောင်း*၊ *အာယုရဝေဒ ရေဇင်* စတဲ့ စကားလုံးတွေ အတူပါလာလေ့ရှိပြီး မတ်တပ်ရပ် မေးစရာတွေ ဖြစ်လာစေပါတယ်။

အဓိကကတော့ – ရှိလာဂျစ်က တကယ်ကို စိတ်ဝင်စားဖို့ကောင်းတဲ့ အရာတစ်ခုပါ။ ဒီတစ်နှစ်က သာ ထွက်ပေါ်လာတဲ့ နာမည်ကျော် ဝီတာမင် တစ်မျိုးမဟုတ်ဘဲ ရှေးအချိန်ကစပြီး အုပ်ချုပ်အသုံးပြုလာကြတဲ့ ဆက်တိုက်သမိုင်း လည်း ရှိပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ ယနေ့ကျောကျပ်နေတဲ့ ဆပ်လီ(ment) စျေးကွက်မှာတော့ ကိစ္စတွေပိုခက်လာတယ် – အရည်အသွေးတွေ မတူညီလောက်အောင် ပြောင်းလဲနေနိုင်တယ်၊ အချို့ ရိုးရာထုတ်ကုန်တွေမှာ ပြည့်စုံမှု မရှိတာကြောင့် အညစ်အကြေးတွေ ပိုးမွှားတွေ ဝင်ဖက်နိုင်တဲ့ အန္တရာယ်လည်း ရှိတယ်။ ရှိလာဂျစ်နဲ့ ပတ်သက်ပြီး လက်ရှိ ရှိနေတဲ့ သုတေသန အချက်အလက်တွေကလည်း မနက်ဖန်ခွန်အားဖြစ်သေးပါတယ်။

အခုတော့ ဒီအရာကို စင်္ကာပူ ဖတ်ရှုသူတွေအတွက် အကျိုးရှိအောင် ပြန်ညှိကြစို့။ ရှိလာဂျစ်က ဘာလဲ၊ ရိုးရာအသုံးပြုမှု ဆိုတာ ဘာကို ဆိုလိုတာလဲ (ဘာကို မဆိုလိုလည်း သိအောင်)၊ လက်ရှိ သုတေသနတွေက ဘာတွေ ပြောပြနေကြလဲ၊ အားလုံးထက် ပိုအရေးကြီးမှာက လုံခြုံရေး၊ စမ်းသပ်မှု၊ လိပ်စာအလုံးစုံ၊ မီအရွယ်အစားနဲ့ စင်္ကာပူရဲ့ အပူနဲ့ စိုထိုင်းဆန့်ကျင် ပိုမိုကြိုတင်သိထားဖို့ လိုအပ်တာတွေ ပဲဖြစ်ပါတယ်။

ဟိမာလေယင် ရှိလာဂျစ် ဆိုတာ ဘာလဲ (လက်တွဲလက်မှုဖြစ်နေတဲ့ ရေဇင်လို မျက်နှာသေအကြောင်း)

သတ်မှတ်ချက် – အာယုရဝေဒ ရိုးရာ စနစ်ထဲက ဓာတ်ဓာတ်အများအပြား ပါဝင်တဲ့ ပေါက်ထွက်ပစ္စည်း

အရိုးရိုးနည်းလမ်းနဲ့ ပြောရရင် ရှိလာဂျစ်ကို သဘာဝအတိုင်း ဖြစ်ပေါ်လာတဲ့ ပိုက်ဆီ/အင်္ဂါရည်ဆန်ဆန်၊ တာလို ပစ္စည်းတစ်မျိုး လို့ ဖော်ပြလေ့ရှိပြီး မြင့်မားတဲ့ တောင်တန်းဒေသတွေက ကျောက်တုံးတွေ ကန့်သို့ ပေါက်ထွက် လာနိုင်ပါတယ်။ အာယုရဝေဒ ရိုးရာအလင်းအခြမ်းထဲမှာတော့ ဒန်းညှပ် ဓာတ်ဓာတ်များစွာ ပါဝင်တဲ့ ပစ္စည်းအဖြစ် ပြောဆိုတတ်ပြီး ကိုယ်လုံးကျန်းမာရေး “နယူးခြင်း/ပြန်လည်၍ စတင်မှု” မျိုးနဲ့ ပိုမိုချိတ်ဆက်အသုံးပြုလေ့ ရှိပါတယ်။ (*ရသယာန* လို့ စာလုံးတွေ့ဖူးပါက အဲဒါက အာယုရဝေဒထဲမှာ ကိုယ်အင်အားပြန်လည် ရှင်သန်စေဖို့၊ ကိုယ်ခံစွမ်းအား ကြံ့ခိုင်စေဖို့ ဆိုလိုတဲ့ အထွေထွေ ဝေါဟာရဖြစ်ပါတယ်။)

ခေတ်သစ် သုတေသန အမြင်နဲ့ကြည့်ရင် ရှိလာဂျစ်ကို ဟူမစ်ပစ္စည်းတွေ (fulvic acid ပါဝင်နိုင်) နဲ့ ဓာတ်ဓာတ် အမျိုးမျိုး၊ အခြား ရောနှောပါဝင်ပစ္စည်းတွေ ပါဝင်နိုင်တဲ့ ခြျိမ့်ကပ်မှု အစုံအလင် ပေါင်းစပ်ထားတဲ့ အရာတစ်ခု အနေနဲ့ ဖော်ပြကြတတ်ပါတယ် – ဒီပေါင်းစပ်မှုကလည်း မူရင်းရင်းမြစ် ဘယ်နေရယူထားလဲ၊ ဘယ်လို စီမံထုတ်လုပ်ထားလဲ ပေါ်မူတည်ပြီး အလွန်အမင်း ကွဲပြားနိုင်ပါတယ်။ သိထားရမယ့် အဓိကအယူအဆ တစ်ခုကတော့ “သဘာဝ” လို့ ဆိုရုံနဲ့ “အမြဲတမ်း တူညီနေမယ်” ဆိုတဲ့ အာမခံ မပေးနိုင်ပါဘူး လို့ ဖြစ်ပါတယ်။

မူရင်းရင်းမြစ် – “ဟိမာလေယင်” ဆိုတာ လိပ်စာဖော်ပြချက်တစ်ခုသာ ဖြစ်ပြီး လုံခြုံရေး အာမခံ မဟုတ်သေးပါ

ရှိလာဂျစ်ကို “ဟိမာလေယင်” လို့ ကြော်ငြာရသက များတတ်ပါသည်။ နောက်ကွယ်က အကြောင်းရင်းကတော့ ဟိမာလေတောင်တန်းနယ်မြေက ရိုးရာရင်းမြစ်နဲ့ မြင့်မားတဲ့ တောင်ကုန်းစတိုးရင်းတို့နဲ့ များစွာ ချိတ်ဆက်နေတာကြောင့်ပါ။ ဒါပေမယ့် ဆပ်လီ စျေးကွက်ထဲမှာ “ဟိမာလေယင်” ဆိုတဲ့ စကားလုံးက ကုန်အမှတ်တံဆိပ် အလွယ်ကူဖြတ်လမ်း တစ်ခုအဖြစ် လုပ်ဆောင်နေတတ်ပြီး – မူရင်းနယ်မြေကို တင်ပြဖို့ ရေးလိုက်တာလို့ ဆိုရလို့ရပေမယ့် စစ်မှန်တဲ့ သန့်ရှင်းမှု စံချိန်အဖြစ်တော့ မရဘူး။

ဒါဆို သင့်ကို စားသုံးသူ အနေနဲ့ တကယ့်အကာအကွယ် ပေးနိုင်တာက ဘာတွေလဲ?

• သန့်စင်လုပ်ငန်းစဉ် (မလိုလိုအပ်အညစ်အကြေးတွေ လျှော့ချပေးဖို့)
• စစ်ဆေး စမ်းသပ်မှု ရလဒ် လွတ်လပ်ဖော်ပြမှု (ဒြပ်ထုဓာတ်သတ္တု အလေးများနဲ့ မိုက်ခရိုဘိုလိုဂျီ ရလဒ်တွေ ကြည့်လို့ရအောင်)
• batch လိုက် လိုက်နာစောင့်ကြည့်နိုင်မှု (စမ်းသပ်လက်မှတ်က သင့်လက်ထဲရှိ ထုတ်ကုန်နဲ့ ကိုက်ညီနေအောင်)

စင်္ကာပူလို ဈေးအပေါက်ဆိုင်တွေ ဆေးဝါးထုတ်ကုန်တွေက တော်တော်အသေချာ စီမံထိန်းချုပ်ထားတဲ့ နိုင်ငံမှာတော့ ရှိလာဂျစ်ကိုလည်း ဒီစံနှုန်း အတန်းတူနဲ့ သတ်မှတ်ဖို့ တန်တန်ဖိုးထားသင့်ပါတယ် – တောင်တန်းတို့ရဲ့ ဇာတ်လမ်းလှလှတွေကို သင့်ရဲ့ အရည်အသွေး စာရင်းကိုင် စာရင်းကို အစားထိုးအောင် မထားသင့်ပါဘူး။

စင်္ကာပူမှာ နေရာအတိုင်းရောင်းချပေးထားတာများ – ရေဇင်၊ ဖုန်၊ ကပ်ဆူးများ – ကွာခြားချက်တွေ ဘာလဲ

သင့်မြင်ကွင်းထဲမှာ တွေ့ရမယ့် ရှိလာဂျစ် ပုံစံတွေက –

• ရေဇင်ပုံစံ (ကပ်ကပ်ကပ်၊ အနက်ရောင်၊ အရောင်ရှိုင်း၍ တောက်ပြောင်အောင် ထင်နေတတ်): “သဘာဝနဲ့ အနီးစပ်ဆုံး” လို့ လူသိများသော်လည်း အရည်အသွေးက သန့်စင်မှုနဲ့ သိမ်းဆည်းမှုပေါ် မူတည်ပါတယ်။ သတ်မှတ်စံပြ ညှိနှိုင်းချက် မပြတ်လပ်ရင် ရေဇင်ကို လုံလောက်အောင် မီဖို့ ခက်တတ်ပါတယ်။
• ဖုန်ပုံစံ – ရောထည့်သောက်ဖို့ ပိုလွယ်တတ်ပေမယ့် ထုတ်လုပ်မှု စီးဆင်းပူဇော်မှု မသေချာရင် အရည်အသွေးကျလာနိုင်မှု၊ အရည်အသွေးလျော့ချထားမှု၊ အရောင်းလိုင်းကနေ ပြုပြင်ချို့ယွင်းထားနိုင်မှုတွေ ပိုဖြစ်နိုင်ပါတယ်။
• ကပ်ဆူး/တိုက်ဘလက်များ – မီနာသတ်မှတ်ထားပြီး label လည်း နားလည်ရလွယ်သလောက် ဖော်ပြလေ့ရှိတဲ့အတွက် တော်တော်များများ အတွက် လုံးဝ လွယ်ကူဆုံး ပုံစံဖြစ်တတ်တယ် – *အကယ်၍* ထုတ်ကုန်က သေချာပြုလုပ်ပြီး စမ်းသပ်ထားတယ်ဆိုရင်ပေါ့။

စင်္ကာပူရဲ့ ဒေသခံ ဥပမာတစ်ခုအနေနဲ့ – Nano Singapore က ကပ်ဆူးပုံစံ ထုတ်ကုန်တစ်မျိုးကို ရောင်းချတယ် – Himalayan Shilajit – 90ct ဖြစ်ပြီး Supplement Facts panel မှာ (ကပ်ဆူး ၃ လုံး တစ်ကိုယ်ပိုင်မီအရွယ်အစားအတွက်) Himalayan Shilajit Extract (Asphaltum) 2000 mg၊ BioPerine® (black pepper fruit extract) 15 mg နဲ့ Ashwagandha Extract 50 mg လို့ သီးခြား ဖော်ပြထားတယ်။ ဒီလို အချက်အလက် အသေးစိတ်တွေဟာ (၁) မီမယ့် ပုံစံဘယ်ဟာလဲ၊ (၂) တစ်ကြိမ် မီတဲ့ ပမာဏ ဘယ်လောက်လဲ၊ (၃) ရှိလာဂျစ်နဲ့ အတူ ယောကျ်ားသုံး/အာရုံစူးစိုက်ပစ္စည်း အခြား ဘာတွေကို “stack” လုပ်မိနေလဲ – ကိုယ်တိုင် မသိဘဲ ထပ်အုံးမိနေလား စတဲ့အရာတွေကို သေချာ သင့်ကို ပြောပြထားတာပါ။

အဓိက သရုပ်ချက်က – ပုံစံက မီနာနဲ့ သိမ်းဆည်းမှုကို သက်ရောက်စေတယ်၊ ဒါပေမယ့် သန့်ရှင်းမှုကတော့ လုပ်ငန်းစဉ်နဲ့ စမ်းသပ်မှု ပေါ်မှာ အဓိကမူတည်တယ် – ရေဇင်ဖြစ်စေ၊ ကပ်ဆူးဖြစ်စေ မဟုတ်ပါဘူး။

ရိုးရာ (အာယုရဝေဒ) အသုံးပြုမှုနဲ့ ခေတ်သစ် သက်သေခံချက်တွေ – “ရသယာန” ဆိုတာ ဘာကိုဆိုလိုလဲ (ဘာကို မဆိုလိုသေးလဲ)

အာယုရဝေဒက ရှိလာဂျစ်ကို ဘယ်လို ဖော်ပြသလဲ (အင်အားသန်စေမှုနဲ့ အထွေထွေ ညွှန်ပြချက်များ)

ရိုးရာ အာယုရဝေဒ အခန်းကဏ္ဍထဲမှာ ရှိလာဂျစ်ကို ကိုယ်လုံးကျန်းမာရေး နိုင်ထိုင်မှု၊ ကိုယ်ခံအားသန်စေမှု၊ ယေဘုယျ နေ့ရက်စနစ် သက်သာအောင် ကူညီပေးမှု စတဲ့ ရှင်းပြချက်တွေနဲ့ အသုံးပြုကြတတ်ပါတယ်။ “ပြန်လည်နယူးခြင်း/ရသယာန” ဆိုတဲ့ အယူအဆအောက်မှာ ထားပြီး ဘဝအဆင့်အဆင့် အခြေအနေမျိုးစုံမှာ ရှေးအချိန်ကလည်း သုံးစွဲလေ့ရှိခဲ့တာ တွေ့ရပါတယ်။

အဲဒီ သမိုင်းကြောင်းအနေနဲ့ သိထားရတာက အဓိကအရေးကြီးပါတယ်။ မွေးမှု၊ ယဉ်ကျေးမှု အဓိပ္ပါယ်ရင်းနှီးထားရခြင်းတွေကို ရှင်းပြပေးတာ ဖြစ်လို့ပါ။

ဒါပေမယ့် – ယနေ့ ခေတ်သစ် ဆပ်လီသုံးသူ အနေနဲ့ ကိုယ်ကိုယ်လုံခြုံအောင် ကာကွယ်ပေးမယ့် အပိုင်းကတော့ – ရိုးရာ အသုံးပြုပြီး ကြာကြာဖြစ်နေတယ် ဆိုတာက သက်သေပြထားတဲ့ ကလီနစ်ရယ် အကျိုးကျေးဇူးနဲ့ တန်းတူ မဟုတ်ပါဘူး လို့ ဖြစ်ပါတယ်။

ရိုးရာ အသုံးပြုမှု vs သက်သေပြထားတဲ့ ကလီနစ် အကျိုးသက်ရောက်မှု – “ရာစုအသုံးပြုခဲ့ပြီ” လို့ သာမန် ပြောရုံ မလုံလောက်သေးပါ

ခေတ်သစ် ကလီနစ်သိပ္ပံက ရိုးရာစနစ်နဲ့ မတူတဲ့ မေးခွန်းတွေ ကျော်မေးတတ်ပါတယ် –

• *လူတွေမှာ placebo ထက် ပိုကောင်းအောင် အလုပ်ဖြစ်သလား?*
• *ဘယ်သူတွေအတွက်လဲ?*
• *မီမလားရ အတိုင်းအတာ ဘယ်လောက်လဲ?*
• *ဘယ်လောက်ကြာသလောက် သုံးမှလဲ?*
• *ဘေးထွက်ဆိုးကျိုးတွေ ဘာတွေလဲ?*
• *ဘယ်လို အရည်အသွေးထိန်းချုပ်မှုနဲ့ ထုတ်လုပ်ထားတဲ့ ထုတ်ကုန်နဲ့ စမ်းသပ်ထားလဲ?*

ရှိလာဂျစ်အတွက်လည်း ပြန်လည်သုံးသပ်ထားတဲ့ စုံစမ်းလေ့လာ စာတမ်းတွေ၊ လူပေါ် စမ်းသပ်ထားတဲ့ သုတေသနအချို့ ရှိပါတယ်။ ဒါပေမယ့် အားလုံးစုစုပေါင်းကို ကြည့်ရင်တော့ သက်သေခံချက်တွေအလုံအလောက် မရှိသေးပါဘူး။ စမ်းသပ်မှုတချို့က လူနည်း၊ ကာလတို၊ သီးသန့် သန့်စင်ထားတဲ့ proprietary ထုတ်ကုန်တွေကို သုံးထားတာ ဖြစ်လို့ စျေးကွက်ပေါ်ရှိ ထုတ်ကုန်နဲ့ တိုက်ရိုက်ကိုက်ညီမလာနိုင်ပါဘူး။ ဒါကြောင့် အကောင်းဆုံး သဘောထားက စိတ်ဝင်စားဆန်ဆန်နဲ့ ကြိုးစားကြည့်မယ်၊ ဒါပေမယ့် အလွန်အမင်း မအာမခံမိမယ် လို့ ဖြစ်ပါတယ်။

စိတ်ကူးယဉ်ရလွယ်အောင် ပြောရရင် –
ရိုးရာအသုံးပြုမှုက အလားအလာ ရှိနိုင်တယ် လို့ သတ်မှတ်ရန် ကူညီပေးနိုင်ပါတယ်။ ကလီနစ်သက်သေခံချက်ကတော့ ယုံကြည်မှုပမာဏ ကို သတ်မှတ်ပေးတာ ဖြစ်ပါတယ်။

ခေတ်သစ် သုတေသနတွေက တကယ် ဘာပြောနေကြလဲ? (သတိထား သုံးသပ်ထားတဲ့ အကျဉ်းချုပ်)

လက်ရှိ စိတ်ဝင်စားမှု များတဲ့ ခေါင်းစဉ်တွေက အားနည်းချက်/ပင်ပန်းနတ်ရှားမှု၊ အမြင့်ပြည်နယ် အာရုံဖိအားပြဿနာ၊ အာရုံကူးသန်းမှု/အာရုံစူးစိုက်မှု၊ ယောကျ်ားလိင်ပိုင်းနှင့် ဟော်မုန်းဆိုင်ရာ အညွှန်းအလက်တွေ ပေါင်းစပ်ထားပါတယ်။ အမြင်အကန့်အရ –

• လူပေါ် သက်သေခံချက်တွေက မစုံလင်သေးဘဲ ထွက်လာနေဆဲ ဖြစ်ပြီး အရာအားလုံးကို ထပ်တက်ပြောလို့ရမယ့် အင်အား မရသေးပါဘူး။
• ရလဒ်တချို့က စိတ်ဝင်စားစရာကောင်းတယ်၊ ဒါပေမယ့် သတ်မှတ်ထားတဲ့ လူအုပ်စုတွေ၊ သတ်မှတ်ထားတဲ့ dose နဲ့ သန့်စင်ထားတဲ့ ထုတ်ကုန်များ မှာပဲ သက်ရောက်ရပါတယ်။

အများဆုံး ကိုးကားခံရတဲ့ randomised, double-blind, placebo-controlled စမ်းသပ်မှုတစ်ခုမှာ သန့်စင်ထားတဲ့ ရှိလာဂျစ် ကို အသက် ၄၅–၅၅ အတွင်း ကျန်းမာတဲ့ ယောကျ်ားလူပျိုများ မှာ တစ်နေ့ ၂ကြိမ် ၂၅၀ mg စနစ်နဲ့ သုံးစွဲစမ်းသပ်ထားပြီး total/free testosterone နဲ့ DHEAS တွေ placebo ထက် တက်လာတယ်လို့ သတင်းပို့ထားပါတယ်။ ဒီကိစ္စက သတိထားဖို့ အရေးကြီးပေမယ့် – လူအများစု အားလုံးကို “အားတက်နေတာ” လို့ ခံစားရမယ်လို့ မဆိုလိုသေးပါဘူး။ အထူးသဖြင့် ရှိလာဂျစ်ကို testosterone နိမ့်နေလို့ ဖြစ်လာတဲ့ ပြဿနာ၊ မပွားနိုင်ခြင်း၊ လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ သက်မကောင်းမှု စတဲ့ ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ ပြဿနာတွေကို ကုသဖို့ သတ်မှတ်ထားတဲ့ ဆေးမဟုတ်ပါဘူး။ ဒီလိုအခြေအနေတွေဟာ ခွဲစိတ်စမ်းသပ် ထပ်မံစစ်ဆေးဖို့ လိုအပ်နေတဲ့ ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ အကြောင်းအရာတွေ ဖြစ်ပါတယ်။

လိုဏ်ရာ လက္ခဏာတွေ အဆင်မပြေတာတွေ ရှိရင် ဆပ်လီနဲ့ မဖြေရှင်းဘဲ ဆရာဝန်ကို ဖုန်းခေါ်သင့်တဲ့အခါ

အောက်ပါ အခြေအနေတွေကြောင့် ရှိလာဂျစ် သုံးစဉ်းစားနေသူ ဖြစ်ရင် – ခဏရပ်တန့်ပြီး စမ်းသပ်စစ်ဆေးမှု လက်ခံဖို့ စဉ်းစားသင့်ပါတယ် –

• မရပ်မနား ပင်ပန်းနွမ်းနဲ့နေခြင်း (အိပ်စက်မပျော်ခြင်း၊ ကိုယ်အလေးချိန် ပြောင်းလဲနေခြင်း၊ အိပ်ချ်ရေသောက်ရင်နှိုးပေးတဲ့အလက္ခဏာ၊ စိတ်ဓာတ်ကျနေခြင်း၊ အသက်ရှူမဝနေတာတို့နဲ့ တွဲဖက်ပေါ်လွင်နေလျှင် ပိုသတိထားပါ)
• လိင်ဘဝစိတ်ဝင်စားမှု ကျသွားခြင်း (low libido) သို့မဟုတ် သန်မာစေမှုမရခြင်း
• မပွားနိုင်မှု ပိုင်းဆိုင်ရာ စိုးရိမ်ချက်များ
• အကြောင်းမသိ အသားအလေးချိန် လျော့ကျနေတာ
• လက်တုပ်မှုအသစ်တွေ၊ နှလုံးခုန်လျင်မြန်လာခြင်း၊ အပူကို မခံနိုင်တာ (သိုင်းရော့ကို ဆိုင်ရာ လက္ခဏာများ)
• သွေးချို/သွေးပင်မတတ်ခြင်းကို ကောင်းကင်ထိန်းမထားနိုင်ခြင်း

စင်္ကာပူမှာ GP (အထွေထွေ ဆရာဝန်) သို့မဟုတ် ဆေးဆိုင်ဖရမာစစ်နဲ့ စကားပြောဖို့ အလွယ်တကူ စီမံနိုင်ပါတယ်။ ဒီလို ပြန်လည်စံစမ်းခြင်းရလဒ်က လိုအပ်တဲ့အရာက diagnosis (ရောဂါအမျိုးအမည် သတ်မှတ်ခြင်း) ဖြစ်တာကို မသိသေးရင် ဆပ်လီ သုံးဖို့ ပြန်လည်ထပ်ကာ စပ်စုရင်း အချိန်နဲ့ ငွေကုန်ဆုံးနေတာကို လျော့ချပေးနိုင်ပါတယ်။

စင်္ကာပူအခြေအနေအတွက် အရေးကြီးတဲ့ လုံခြုံရေး စဉ်ဆက်အရာတွေ – အညစ်အကြေးပတ်သက်ပြီး၊ ဆေးနှင့် ပူးပေါင်းသက်ရောက်မှု၊ သိမ်းဆည်းမှု

ဘာကြောင့် အညစ်အကြေးပေါင်းထည့်မှုက အဓိက အန္တရာယ် ခေါင်းစဉ်ဖြစ်သလဲ – ဒြပ်ထုဓာတ်သတ္တု အလေး၊ ပိုးမွှား၊ ပိုင်းပိုင်း ဆေးပေါင်းစပ်မှု

လက်တွေ့နဲ့ ပြောမယ်ဆိုရင် လူအများစုက ရှိလာဂျစ် “အလွန် သန်မာသွားမလား” လို့ မစိုးရိမ်ကြတာ ပါဘူး။ သူတို့စိုးရိမ်နေတာက သန့်ရှင်းတဲ့ ပစ္စည်း မဖြစ်နိုင်ကောင်း ဖြစ်နေလား လို့ပါ။

ဒီစိုးရိမ်ချက်ကလည်း မအလွန်အကျွံ မဟုတ်ပါဘူး။ အင်တာနက်အကန့်က ရောင်းချတဲ့ အာယုရဝေဒ ဆေးအချို့ကို သုံးသပ်ထားတဲ့ JAMA (Journal of the American Medical Association) သုတေသနတစ်ခုက သုံးထုတ်ကုန်တစ်ထုပ်မှာ ၅ ထုပ်အနက် ၁ ထုပ်ဝန်းကျင် (၂၀%) မှာ ဆီးဦးမှု/သံခဲ (lead)၊ ကြေးဝါလက်မားကူရီ (mercury)၊ အန်ဆင်နစ်(arsenic) အကုန်လုံး လိုအပ်ချင်တယ် ပြောရမယ့်ပမာဏ နဲ့ တွေ့ရှိခဲ့တယ်။ ဒီသုတေသနက “ရှိလာဂျစ်ကို သီးသန့် ကိုးကားထားတဲ့ စာတမ်း” မဟုတ်ပေမယ့် ရိုးရာထုတ်ကုန် အစုအဖွဲ့အနေနဲ့ နားလည်ဖို့ အရေးကြီးပါတယ် – ရင်းမြစ်နဲ့ လုပ်ငန်းစဉ် မတည်မြဲလို့ အညစ်အကြေးဝင်ဖက်မိနိုင်တယ် ဆိုတဲ့ အကြောင်းရင်းကို ခိုင်လုံစေပါတယ်။ အကျဉ်းချုပ် – အညစ်အကြေးက ဗိသုကာထင်ယူမှု မဟုတ်ဘဲ လက်တွေ့ဖြစ်နိုင်တဲ့ ပြဿနာတစ်ခု ဖြစ်နေတယ်။

ဒါကြောင့် ခေတ်သစ် ရှိလာဂျစ် ဆွေးနွေးချက်တွေမှာ အဓိက တွေ့ရမယ့်အချက်တွေက –

• သန့်စင်ထား vs သဘာဝအတိုင်း မသန့်စင်ထားသော ရှိလာဂျစ်
• တတိယ पक्ष လက်တွေ့စမ်းသပ်တဲ့ လက်လက္ခဏာ
• batch/lot လိုက် လိုက်နာစောင့်ကြည့်မှု
• မိုက်ခရိုဘိုလိုဂျီ လုံခြုံရေး (ဒြပ်ထုဓာတ်သတ္တု အလေးတွေ ဆိုတဲ့ အတိုင်း သာမက)

ကုန်အမှတ်တံဆိပ်တစ်ခုက နိုင်ငံတကာ သုံးခုတန် စမ်းသပ်ထားတယ်လို့ ပြောရုံနဲ့ အမှန်တကယ် အထောက်အထား မပြနိုင်ဘူးဆိုရင် သင်ကို “ယုံကြည်မှု” ပဲ အခြေခံပြီး ရွေးဦးယူရအောင် ညွှန်နေသလိုပါပဲ။ ရှိလာဂျစ်လို ထုတ်ကုန်အတွက်တော့ အဲဒီအကစောင့်ရှောက်ရေး ဖြစ်ရပ်က လုံးဝ မကောင်းတဲ့ အလှည့်အပြောင်းပါ။

အန္တရာယ် မြင့်တဲ့ လူအုပ်စု – ထပ်မံ သတိထားသင့်သူ (သို့) ရှောင်ရှားထားသင့်သူ

အောက်ပါ အုပ်စုတွေထဲက တစ်စုခုန့် ဖြစ်နေလျှင် ရှိလာဂျစ်ကို “အော်ဒါထဲ ထည့်မိမီ ဆရာဝန်/ဖာမာစစ်နဲ့ ဆွေးနွေးရမယ့် ဆပ်လီ” အနေနဲ့ ရှုမြင်သင့်ပါတယ် –

• ကိုယ်ဝန်ဆောင်နေသူ/နို့တိုက်နေသူ – လုံခြုံရေးဆိုင်ရာ အချက်အလက်တွေ မလုံလောက်သေး၊ အညစ်အကြေး အန္တရာယ်က ဒီအုပ်စုမှာ ပိုအရေးကြီးပါတယ်။
• ရောဂါရှည်ကြာ အခြေအနေရှိနေသူ (အထူးသဖြင့် ကလီနစ်နဲ့ အလွန်နီးစပ်နေတဲ့ ကျောက်ကပ်ရောဂါ၊ အသည်းရောဂါ၊ gout၊ haemochromatosis/သံဓာတ်အလွန်များနေတဲ့ အခြေအနေတွေ) – ဓာတ်ဓာတ်အသွေးအမျိုးမျိုးနဲ့ မသိရတဲ့ ပေါင်းစပ်ပစ္စည်းတွေက ကိုယ်အခြေအနေကို ပိုရှုပ်ထွေးစေနိုင်ပါတယ်။
• အမြဲတမ်း ဆေးဝါး သောက်နေသူ –

– ဆီးချို ဆေးဝါးများ (ဥပမာ – metformin၊ insulin၊ sulfonylureas)
– သွေးပင်ဆေးများ
– သွေးကြော ပိုက်သွင်းဆေး/သွေးကြောမပိတ်ရအောင် ထိန်းထားတဲ့ ဆေးဝါးများ
– ဟော်မုန်းဆိုင်ရာ ကုသမှုတွေ (testosterone လို replacement therapy တွေ ပါဝင်)

သက်သေမပြထားသေးတဲ့ အပြန်အလှန် သက်ရောက်မှုတွေ ဖြစ်နေသလို မဟုတ်သော်လည်း လက်တွေ့မှာ ဆပ်လီတွေက အစာစားဆီ/အစာစာချို၊ အားနည်းအားကောင်း၊ အိပ်စက်ပုံစံ၊ ဆေးတွေ စက်ရုပ်လို သောက်သုံးနိုင်စွမ်းတွေကို ပြောင်းလဲစေနိုင်လို့ – ဒီလို indirect ဘေးထွက်တွေဟာလည်း အရေးကြီးပဲ ဖြစ်ပါတယ်။

ဖြစ်နိုင်မယ့် ဘေးထွက်ဆိုးကျိုးတွေ – ဘာတွေ သတိထားရမလဲ

အသုံးပြုသူတွေက သတင်ပေးထားတဲ့ ဘေးထွက်ဆိုးကျိုးတွေမှာ –

• အူလမ်းကြောင်း မအိုက်မနာ ဖြစ်စေမှု (အန်ခြင်း/ဝမ်းဗိုက်မအိုက် နာကျင်ခြင်း/ဝမ်းလျှောခြင်း)
• ခေါင်းကိုက်ခြင်း သို့မဟုတ် မူးဝေ ခံစားရခြင်း
• အိပ်ရက် စနစ်လွှဲခြင်း (တစ်ခါတရံ “energy blend” အခြား ထပ်ကပ်ထားတာကြောင့် ဖြစ်နိုင်သလို ရှိလာဂျစ် အကြောင်းတစ်ခုတည်း မဖြစ်နေရိုင်)
• ညှိုးနွမ်းစေမယ့် အရာအနည်းငယ် ပြင်းထန်တဲ့ အာရုံကြောပတ်ပတ်လည် ဓာတ်ပြုမှု ပြသနေတဲ့ အရေပြားယားယံ၊ အူလမ်းကြောင်း တုန့်ပြန်မှုများ (မကြားဖူးဖူးနည်းနည်းဖြစ်သော်လည်း ဆပ်လီတိုင်းမှာ ဖြစ်နိုင်သလို အလားအလာတွေ ရှိတတ်ပါတယ်)

စတင်သောက်ပြီး မအိုက်မနာ ခံစားရလာရင် –
1. အဲဒီ ဆပ်လီကို ရပ်တန့်လိုက်ပါ။
2. ထုတ်ကုန်ရဲ့ ပုလင်း/ထုပ်ပိုး ကို သိမ်းထားပါ (batch နံပါတ်က အရေးကြီးပါတယ်။)
3. လက္ခဏာတွေ ပြင်းထန်လာရင် သို့မဟုတ် မပြတ်မလာ ပျိန်းခါနေရင် ဆရာဝန်နဲ့ တွေ့ဆုံပြောပါ။
4. စင်္ကာပူမှာတော့ ရှိလာဂျစ်လို အာရောဂျီ ဆပ်လီတွေကို သောက်သုံးပြီး ဖြစ်လာတဲ့ adverse event တွေကို Health Sciences Authority (HSA) ရဲ့ အကြောင်းကြားရေး ချန်နယ်တွေကနေ အကြောင်းကြားနိုင်ပါတယ်။

စင်္ကာပူနှင့် ဆိုင်ရာ ထပ်မံထည့်သွင်းစဉ်းစားစရာ – စည်းမျဉ်း၊ မျှော်လင့်ချက် မှန်ကန်မှု

လူအများစု မေးလေ့ရှိတဲ့ မေးခွန်းက – “HSA က အတည်ပြုထားတဲ့ ဆေးလား?” ဆိုတာပါ။

စင်္ကာပူမှာ health supplement တွေဟာ အမြဲတမ်း စျေးကွက်ထဲ ထည့်မရမီ HSA ရဲ့ ကြိုတင်အတည်ပြု ခွင့်မလိုအပ် ဘဲ ဖြစ်နေလျက်ရှိပြီး၊ HSA က လက်ရှိ ရောင်းချနေတဲ့ ထုတ်ကုန်တွေကို နောက်ခံစစ်ဆေး၊ ထုတ်နိမ့်မိရင် ဆောင်ရွက်ပေးတဲ့ post-market သတ်မှတ်ပုံစံ နဲ့ လုပ်ဆောင်ပါတယ်။ လက်တွေ့အနေနဲ့ ဆိုရင် ကျန်နေတဲ့တာကတော့ စားသုံးသူ ကိုယ်တိုင် ရဲ့ due diligence – ယုံကြည်လောက်တဲ့ အမှတ်တံဆိပ်တွေ ရွေးချယ်ခြင်း၊ စမ်းသပ်လက်မှတ် စာရွက်စာတမ်းတွေကို မေးမြန်း လေ့လာခြင်း တို့ပဲ ဖြစ်နေပါတယ်။

ထို့ပြင် စင်္ကာပူရဲ့ ကြော်ငြာစည်းမျဉ်းစနစ်က အခြား နိုင်ငံအများစုထက် လည်း ပိုတင်းကြပ်ပါတယ်။ Health supplement တစ်ခုကို ရောဂါ ကုသပေးတယ်၊ နေကောင်းဖြစ်တယ် လို့ ဆေးသဘော/treatment သဘောနဲ့ တိုက်ရိုက်ထုတ်ဖော် မပြသင့်ပါဘူး။ အလွန်အကျွံ အပြောအဆိုကြီးကြီးမားမား ကြော်ငြာထားတာတွေ မြင်ရင် ထုတ်ကုန်ရဲ့ ယဉ်ကျေးမှု/အရည်အသွေး စိတ်ထား အပေါ် သတိထားမိဖို့ လိုပါတယ်။

စင်္ကာပူရဲ့ ပူနွေးမှုနဲ့ စိုစွတ်မှု ထဲမှာ သိမ်းဆည်းရမည့် နည်းလမ်း – မထင်မှတ်ထားနိုင်လောက်အောင် အရေးကြီးပါတယ်

စင်္ကာပူက ဆပ်လီတွေ အတွက် လိုက်လျောညီတတ်တဲ့ ရာသီဥတု မဟုတ်ပါဘူး။

အပူနွေးမှုနဲ့ စိုထိုင်းဆမ်းနေမှုတွေက –

• အချိန်ကြာလာနေတာနဲ့ မတည့်တဲ့ ပစ္စည်းတွေကို ထိခိုက် ပျက်စီးစေနိုင်တယ်၊
• ဖုန်လို ပစ္စည်းတွေကို တစ်စုတစ်စည်းလို ပေါင်းထွက်နေစေတယ်၊
• အနိမ့်ဆုံးအခြေအနေမှာတော့ ဖလားထဲကို စိုစွတ်မှု ဝင်ပါက ပိုးဖောက်နေတာမျိုး လုပ်ပစ်နိုင်ပါတယ်။

လက်တွေ့ သိမ်းဆည်း နည်းလမ်းအချက်အလက်များ –

• ကပ်ဆူး/ရေဇင်မျိုးတွေကို သေချာအုပ်ချုပ်ပြီး ဆေးဘူးကို ပိတ်ထားပါ။
• အေးမြပြီး ခြောက်သွေ့တဲ့ နေရာ မှာ သိမ်းဆည်းပါ (မျက်နှာပြင် ပူပူနတ်နတ် စီးဖောက်ပြီးနေတဲ့ အုတ်အိမ်ဘေး/မော်တော်ကားထဲ တို့မှာ မထားသင့်ပါ။)
• ရေနံချိုင့်အခန်း လို ရေချိုးခန်းမှာ သိမ်းဆည်းခြင်း ကြိုးစားရမှ မဖြစ်အောင် လိုအပ်ပါတယ်။
• ရေဇင်ပုံစံ ပစ္စည်းတွေကို ယူတဲ့ spoon/ကဝါတွေ အစိုမက် မဖြစ်အောင် သတိထားပါ။

ပစ္စည်း ပျက်စီးမှု ခန့်မှန်းရတဲ့ သတိပေးအချက်လက်တွေ –

• နာနာဆီသလို/အနံ့ကျိုးနေသလို သံသရာမကောင်းတဲ့ အနံ့တွေ (musty, sour လို) ထွက်လာခြင်း၊
• ဖုတ်ထွက်ပြီးရော ငှက်ပျိုးသလို ပုပ်သလို၊ အမြင်မမှန်တဲ့ အရောင်ရှိ mold လို အပြင်အဆင်တွေ ပေါ်လာခြင်း၊
• မူလ texture နဲ့ မတူတဲ့ ခွဲထွက်နေခြင်း၊ ယံပိုးနေတာလို ထွက်ပေါက်နေခြင်း (အနည်းငယ် texture ပြောင်းလဲနိုင်ပေမယ့် ဆီသလိုလဲ၊ ပုပ်သလိုလဲ ထင်ရင် ကိုယ့်အာရုံအာရိုက်ကို ယုံကြည်ပါ)

အထက်ပါ လက္ခဏာတွေ လာမိရင် “အချို့ကို ပိုက်ရည် ဖောက်ပြီး အသုံးပြုကြည့်ရအောင်” လို့ မကြိုးစားသင့်ပါဘူး – အစားထိုးအသစ်ယူသုံးလိုက်တာက ပိုလုံခြုံပါတယ်။

ရှိလာဂျစ်ကို ပိုမို လုံခြုံအောင် ရွေးချယ် သုံးစွဲနည်း – COA စာရင်းပြုတ်ချက်၊ label ဖတ်နည်း၊ မီနာသတ်မှတ်မှု ပြုလုပ်နည်း

လက်တွေ့ အသုံးချလို့ရတဲ့ COA (Certificate of Analysis) စာရင်းပြုတ်ချက် – ဘာတွေ မြင်ချင်လဲ

COA တစ်ခု ရှိဖို့က ရှိလာဂျစ် လုံခြုံရေးအတွက် အလွန် အသုံးဝင်တယ်။ “ယုံပါလား” လို့ ပြောနေကျ စကားလုံးကနေ “နံပါတ်တွေ အထောက်အထား ဒီမှာ ရှိတယ်” ဆိုတဲ့ လမ်းမြန်ကြောင်းကို ပြောင်းပေးလို့ပါ။

အနည်းဆုံး အောက်ပါအချက်တွေကို ရှာကြည့်သင့်ပါ –

• COA မှာ ဖော်ပြထားတဲ့ batch/lot နံပါတ်က သင့်ပုလင်းပေါ် နံပါတ်နဲ့ ကိုက်ညီနေလား
• စမ်းသပ်သည့် လက်တွေ့လက်ကောက်လက်ရာ လဘိုရေတာရီ နာမည် (သေချာမသိရတဲ့ “in-house tested” ဆိုတဲ့ စကားလုံးတစ်ကြောင်းနဲ့ မဖြစ်သင့်)
• စမ်းသပ်သည့် ရက်စွဲ
• ဒြပ်ထုဓာတ်သတ္တု အလေးများရလဒ် (သေချာဖော်ပြထားသင့်တဲ့ –)

– လက်ဒ် (Pb)
– မာကူရီ (Hg)
– အန်ဆင်နစ် (As)
– ကဒ်မီယမ် (Cd)

• မိုက်ခရိုဘိုလိုဂျီ စမ်းသပ်မှု (အကောင်းဆုံးက –)

– စုစုပေါင်း ပိုးမွှား အရေအတွက် (Total plate count)
– သီးခြေ/ရောဂါပိုးအမျိုးအစားများ (Yeast & mold)
– ရောဂါဖြစ်စေမယ့် ပိုးပျောက်ကင်းမှု စစ်ဆေးချက် (pathogen screening) ရှိရင် ပိုကောင်းတယ်

ကုန်အမှတ်တံဆိပ်တစ်ခုက ကိုယ့်ထုတ်ကုန်ကို “တတိယ पक्ष စမ်းသပ်ထားတယ်” လို့ ပြောရင် အနည်းဆုံး ဒီစာရွက်စာတမ်းတွေကို (အနိမ့်ဆုံးတော့ မေးလိုက်ရင်) ပေးလို့ရဖို့ မျှော်လင့်လို့ရပါတယ်။

အလွှာလွှာ တိုက်ရိုက်နှိုင်းယှဉ်ချက် – သင့်ရဲ့ “လုံခြုံရေး + လက်တွေ့အသုံးဝင်မှု” နဲ့ ကိုက်ညီမယ့် ပုံစံ ရွေးချယ်နည်း

လူအများစု လုပ်ငန်းအပိုင်းမှာ သွားမိရတဲ့ ကိစ္စက ရေဇင် vs ကပ်ဆူး ဖြစ်ပါတယ်။ “ဘယ်ဟာ အကောင်းဆုံးလဲ” လို့ အငြင်းပွပွ မဖြစ်ပဲ နေ့စဉ်အသုံးချရမှာ အရေးကြီးဆုံး အချက်သုံးခု – dose ကို သေချာ ထိန်းနိုင်မလား၊ စမ်းသပ်လက္ခဏာ တွေ ဖော်ပြထားမလား၊ သိမ်းဆည်းရလွယ်လား ဆိုတာတွေကို နှိုင်းယှဉ်ကြည့်ရင် ပိုကောင်းပါတယ်။

အတိုချုပ် ပြန်လည်ကြည့်ရရင် – သင် balancing လုပ်နေတာက dose တိကျမှုနဲ့ လွယ်ကူမှု (အများအားဖြင့် ကပ်ဆူးတွေ ပိုအနိုင်ယူတတ်သည်) ကို ကိုယ့်နှစ်သက်မှုနဲ့ ရိုးရာအသုံးပြုမှု အရေးပါမှု (ရေဇင်တွေ ပိုအနိုင်ရတတ်တယ်) အကြားမှာပါ။ ဒါပေမယ့် နောက်ဆုံး ဘယ်ပုံစံရွေးရွေး မပြောင်းလဲတာ တစ်ချက်တော့ရှိတယ် – သန့်စင်ထားမှု + တတိယ पक्ष စမ်းသပ်မှု + batch လိုက် သက်သေရှိမှု လို့ ဖြစ်ပါတယ်။

Supplement label ဖတ်နည်း (လမ်းလွဲမသွားအောင်)

label တစ်ခုက သင့်ကို အောက်ပါ မေးခွန်း ၅ခုကို အလျင်အမြန် ဖြေရှင်းပေးမယ့်အနေအထား ရှိရမယ် –

1. တစ်ကြိမ်မီ မီနာ (serving size) ဘယ်လောက်လဲ?
ဥပမာ – ထုတ်ကုန်တစ်ချို့က တစ်လုံးအလိုက် မီနာကို ဖော်ပြထားပါတယ်၊ တချို့ကတော့ ၂–၃ လုံး အလိုက်ဖော်ပြတတ်ပါတယ်။

2. တစ်ကြိမ်မီ မီနာထဲ ရှိလာဂျစ် ဘယ်လောက်ပါလဲ?
ရှိလာဂျစ်ထဲမှာ မီနာအရွယ်အစားဟာ သောင်းချီ mg မှ ဂရမ်ထိ တွေ့ရပါတယ် – သန့်ရှင်းမှု မသေချာရင် ပမာဏ ကြီးတာဟာ အမြဲတမ်း “ပိုကောင်း” မဟုတ်ပါဘူး။

3. extract လား၊ ရေဇင်လား၊ “whole” ရှိလာဂျစ်လား?
“extract” လို့ ခေါ်တာက တောင်တက်ဖွဲ့စည်းမှု တတိယ နည်းလမ်းနဲ့ ပိုတိကျစေဖို့ ကူညီပေမယ့် ဒြပ်ထုဓာတ်သတ္တု/ပိုးမွှား စမ်းသပ်ထားတာကို မဖြုတ်ချရသေးပါဘူး။

4. အခြား ဘာတွေ ထပ်ဖြည့်ထားလဲ (ဘာကြောင့် ထည့်ထားလဲ)?
အချို့ ဗားရှင်းတွေမှာ စုပ်ယူမှု မြှင့်ပေးမယ့် black pepper extract (piperine) လို အစိတ်အပိုင်း၊ အိပ်စက်ဖိအားသက်သာ စောင့်ရှောက်ပေးမယ့် ashwagandha လို အပင်အဆီတွေ ထပ်ဖြည့်ထားတတ်ပါတယ်။ အသုံးဝင်နိုင်ပေမယ့် သင်တခြားနေရာက ashwagandha သောက်နေလား၊ stress ဆိုင်ရာ ဆပ်လီတွေ အများကြီး stack လုပ်ထားပြီးသားလား စတာတွေလည်း သေချာ အနားယူထင်ရှားရပါမယ်။

5. အလွန်အကျွံ အာမခံချက်တွေ ပါလား?
miracle cure လို ဖြစ်စေမယ် လို့ ချီးမွမ်းထားရင် ထုတ်ကုန်ရဲ့ ယဉ်ကျေးရိုးရာ စံနှုန်းပေါ် သတိထားပါ။

အထက်မှာ ပြောခဲ့တဲ့ Nano Singapore ဥပမာကို ပြန်ယူပြီး ကြည့်ရရင် – သူတို့ ရှိလာဂျစ် ကပ်ဆူး Supplement Facts panel မှာ တစ်ကြိမ်မီ မီနာ (ကပ်ဆူး၃လုံး) ကို သတ်မှတ်ပြထားပြီး BioPerine® နဲ့ ashwagandha ကို အတိအကျ ပမာဏနဲ့ ဖော်ပြထားပါတယ်။ ဒီလို သီးခြားပြထားမှုက သင်တခြားနေရာက ashwagandha သောက်နေလားဆိုတာကို ထပ်စဉ်းစားပြီး မသိဘဲ double dosing ဖြစ်နေတာ မဖြစ်အောင် ကူညီပေးတယ်။

အင်တာနက်အကန့် တွေမှာ ပိုအကျယ်ရှာလိုက်ရင်တော့ အွန်လိုင်းကနေ ဆပ်လီတွေ ဝယ်ယူဖတ်ရှု တာက label တွေ မျိုးစုံ နှိုင်းယှဉ်ကြည့်ဖို့ အစတည်မလား အဖြစ် အသုံးဝင်နိုင်ပါတယ်။