ဘန်နားနဲ့ အမ်လိုဒီပင်းကို အတူတကွ သောက်သုံးရင် လုံခြုံမှု ရှိပါသလား?
- အမ်လိုဒီပင်းဆိုတာ ဧင်ဇိုင်းနာနာတာနဲ့ အထူး သက်ဆိုင်ရာ ရင်ဘတ်နာ (သွေးဖိအား မြင့်ခြင်း) ကို ကုသဖို့ သုံးစွဲကြတဲ့ ကျယ်ပြန့် ပြားတဲ့ ဆေးဝါးတစ်မျိုး ဖြစ်ပါတယ်။
- ဘန်နားလို ပိုတက်စျမ် များလွန်းတဲ့ အစားအစာတွေကို အမ်လိုဒီပင်းနဲ့ အတူ သောက်စားလိုက်ရင် hyperkalemia ဖြစ်ပွားလာနိုင်ခြင်းကို မြင့်မားစေချနိုင်ပါတယ် (1)။
- အမ်လိုဒီပင်းကို ဘန်နားနဲ့ အတူ သောက်သုံးခဲ့သူတွေမှာ အမ်လိုဒီပင်းကို တစ်ခါတည်းသာ သောက်သုံးသူတွေထက် hyperkalemia ဖြစ်ပွားလာနိုင်ခြင်း အန္တရာယ် ပိုမြင့်နေခဲ့တယ်လို့ တွေ့ရပါတယ် (2)။
ဘန်နားနဲ့ သွေးဖိအား လျှော့ဆေး အမ်လိုဒီပင်းကို အတူ သောက်သုံးရင် အပြန်အလှန် သက်ရောက်မှု ရှိမရှိ သိချင်တာလား။ ဒါဟာ မင်းတစ်ယောက်ပဲ မဟုတ်ပါဘူး။ ကျန်းမာရေး ကို အရေးပါစွာ စဉ်းစားလေ့ ရှိတဲ့ လူတွေက ဆေးဝါးတွေအစား သဘာဝ လမ်းကြောင်းတွေကို ရှာဖွေစဉ်းစားရာက အချို့ အစားအစာတွေ နဲ့ ဆေးဝါးတွေ ဘယ်လို ထိန်းကျောင်း သက်ရောက်နိုင်လဲ ကို နားလည်ထားရတာ အပြင်းအထန် လိုအပ်ပါတယ်။ ဘန်နားကို ပိုတက်စျမ် အများအပြား ပါဝင်ထားလို့၊ ကျန်းမာရေး အကျိုးကျေးဇူး တွေ များပြားလို့ သန့်လျင် သုံးစွဲရတဲ့ အစားအစာ စီမံခန့်ခွဲမှုထဲမှာ နေ့စဉ် တော်တော်များများ ပါဝင်လေ့ ရှိပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ မင်း အမ်လိုဒီပင်း သောက်နေရင် ဒီအသိအမှတ်ပြုထားတဲ့ သစ်သီးကို နေ့စဉ်စားသောက်ရတာ လုံခြုံမလား စိတ်ပူမိနိုင်ပါတယ်။ ဒီဆောင်းပါးထဲမှာ ဘန်နားနဲ့ အမ်လိုဒီပင်းကို အတူ သောက်စားသုံးစွဲတဲ့ အကျိုးကျေးဇူးနဲ့ အနုတ်လက္ခဏာတွေကို လေ့လာဖော်ပြပေးပြီး မင်းရဲ့ ကျန်းမာရေးအတွက် သေချာသိမြင် သတ်မှတ် ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ လိုအပ်တဲ့ အသိပညာတွေ ပေးသွားပါမယ်။ ဒီသစ်သီးနဲ့ ဆေးဝါး ပေါင်းစပ် သောက်သုံးတဲ့ အချက်က အမှန်တကယ် ကိုက်ညီတဲ့ ပေါင်းစပ်မှုလား၊ ဒါမှမဟုတ် ပြဿနာဖြစ်စေမယ့် ထည်ပုံလား ဆိုတာကို သက်သေခံချက်တွေကို ဆန်းစစ် ကြည့်ရှုပေးမယ်။
အမ်လိုဒီပင်း ဆိုတာ ဘာလဲ၊ ဘယ်လို အလုပ်လုပ်သလဲ?
အမ်လိုဒီပင်းဟာ ဧင်ဇိုင်းနာနာတာနဲ့ အထူးသက်ဆိုင်ရာ ရင်ဘတ်နာ (သွေးဖိအား မြင့်ခြင်း) ကို ကုသဖို့ သုံးစွဲကြတဲ့ ကျယ်ပြန့် ပြားတဲ့ ဆေးဝါးတစ်မျိုး ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါဟာ ကယ်လစ်ဆီယမ် ချာနယ် တားဆီးဆေး (calcium channel blockers) လို့ ခေါ်တဲ့ ဆေးအုပ်စုထဲက တစ်ခု ဖြစ်ပြီး သွေးကြောတွေကို နှိမ့်ခြင်း၊ ဖောက်လှစ်ပေးခြင်း လုပ်ဆောင်ပြီး နှလုံးပေါ် ဖိအားကို လျှော့ချပေးပါသည်။ သွေးဖိအားကို လျှော့ချပေးသောကြောင့် နှလုံးကိုက်ရောဂါ၊ ဒုံးကျဲ့ကျခြင်းနဲ့ အခြား နှလုံး – သွေးကြော ဆိုင်ရာ 合并ရောဂါတွေ ဖြစ်ပွားနိုင်ခြင်း အန္တရာယ်ကို လျှော့ချပေးနိုင်ပါတယ်။ အမ်လိုဒီပင်းကို တစ်မျိုးတည်း သို့မဟုတ် အခြား သွေးဖိအား ဆေးဝါးတွေနဲ့ ပေါင်းစပ်ပြီး ရေးညွှန်းနိုင်ပြီး 通常 အရ Oral လမ်းကြောင်းနဲ့ နေ့စဉ်တကြိမ် သောက်သုံးလေ့ ရှိပါတယ်။
ဘန်နားနဲ့ အမ်လိုဒီပင်းကြား အပြန်အလှန် သက်ရောက်မှုများ
ဘန်နားနဲ့ အမ်လိုဒီပင်း ကြား ဖြစ်နိုင်တတ်တဲ့ အပြန်အလှန် သက်ရောက်မှုကို သုံးသပ်မယ်ဆိုရင် အဓိက ဖောက်ပြန်စရာ လိုအပ်တာက ဘန်နားထဲ ထိပ်တန်းပါဝင်နေတဲ့ ပိုတက်စျမ် ပမာဏ ဖြစ်ပါတယ်။ ဘန်နားထဲမှာ ပိုတက်စျမ် များစွာ ပါဝင်ပေါင်းစည်းနေလို့ နာမည်ကြီးပါတယ်—အရွယ်အစား ပုံမှန် ဘန်နားတစ်ချောင်းမှာ တန်ဖိုးပါဝင် ပိုတက်စျမ် က ၄၀၀–၄၅၀ မီလီဂရမ် လောက် ရှိပါတယ်။ ပိုတက်စျမ်ဟာ ကိုယ်ခန္ဓာရဲ့ ရေချိုးညှိ ဆိုင်ရာ လိုအပ်ချက်ကို ထိန်းသိမ်းပေးခြင်း၊ သွေးဖိအား ကို ထိန်းသိမ်းပေးခြင်းနဲ့ ကြွက်သား၊ နာဒီကော် စနစ်တွေ ကို ကျန်းမာအောင် အလုပ်လုပ်နိုင်စေဖို့ အရေးပါပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ ပိုတက်စျမ်ကို လွန်ကဲအောင် စားသုံးလိုက်ရင် အန္တရာယ်ရှိနိုင်ပါတယ်၊ အထူးသဖြင့် အမ်လိုဒီပင်း သောက်နေသူတွေ အတွက် ပို၍ သတိထားရပါမယ်။
အမ်လိုဒီပင်း သောက်သုံးနေစဉ် ဘန်နား စားသောက်ရာ လုံခြုံမှု ဆိုင်ရာ သုတေသနများ
အမ်လိုဒီပင်း သောက်နေချိန်မှာ ဘန်နား စားသောက်ခြင်းရဲ့ လုံခြုံမှု ကို သီးခြား သုတေသနအနေနဲ့ လေ့လာထားတာတော့ မများသေးပါဘူး။ ဒါပေမဲ့ အမ်လိုဒီပင်း အုပ်စု ဆေးဝါးတွေနဲ့ ပိုတက်စျမ် များသော အစားအစာတွေ ကြား အပြန်အလှန် သက်ရောက်မှုရှိနိုင်ခြင်း လား မလား ကို လေ့လာသွားခဲ့တဲ့ သုတေသနတွေ ရှိပါတယ်။ အဲ့ဒီ သုတေသနတွေ အရ အမ်လိုဒီပင်း သောက်သုံးနေစဉ် ဘန်နားလို ပိုတက်စျမ် များတဲ့ အစားအစာတွေကို များလွန်းအောင် စားသောက်လိုက်ရင် သွေးထဲ ပိုတက်စျမ် အဆင့်များပြီး hyperkalemia လို့ ခေါ်တဲ့ အခြေအနေ ဖြစ်ပေါ်လာနိုင်ခြင်း အန္တရာယ် များလာတတ်တယ်လို့ ပြထားပါတယ် (1)။
American Journal of Health-System Pharmacy မှာ ထုတ်ဝေထားတဲ့ သုတေသနတစ်ခုအရ အမ်လိုဒီပင်းနဲ့ ပိုတက်စျမ် ထိန်းသိမ်းထားရင်းဆိုင်ရာ မျိုးချိုင့်ဆေး (potassium-sparing diuretics) တွေကို အတူ သောက်သုံးလိုက်တဲ့ လူနာတွေမှာ ပိုတက်စျမ် အဆင့် မြင့်တက်ပြီး hyperkalemia ဖြစ်ပွားနိုင်ခြင်း အကြိမ်ရေဟာ အမ်လိုဒီပင်း သာ သောက်သုံးတဲ့ လူနာတွေထက် ပိုမြင့်တက်နေခဲ့တယ်လို့ တွေ့ရပါတယ် (2)။ ဒီသုတေသနက ဘန်နားကို တိုက်ရိုက် အာရုံမစိုက်ထားပေမဲ့ ပိုတက်စျမ် ထိန်းညှိမှုကို သက်ရောက်စေတဲ့ ဆေးဝါးတွေနဲ့ ပိုတက်စျမ် များတဲ့ အစားအစာတွေ ကို ပေါင်းသောက်တဲ့အခါ ပိုတက်စျမ် အဆင့်ကို စောင့်ကြည့်နေရမှု အရေးကြီးပြန် ရှိကြောင်း ကို ဖော်ပြပေးထားပါတယ်။
ဘန်နားထဲ ပိုတက်စျမ် ပါဝင်ပမာဏနဲ့ အမ်လိုဒီပင်းပေါ် သက်ရောက်မှုကို နားလည်ခြင်း
အထက်မှာ ဖော်ပြခဲ့သလို ဘန်နားတွေဟာ ပိုတက်စျမ် အကြွင်းအနယ် ပါဝင်နေလို့ နာမည်ကြီးနေကြပါတယ်။ လူအများ အတွက် ဒီအကြောင်းက သူတို့အတွက် ကျန်းမာရေးအတွက် ကောင်းမွန်တဲ့ ရွေးချယ်မှုဖြစ်စေပါတယ်၊ ဒါပေမဲ့ အမ်လိုဒီပင်း သောက်နေသူတွေ အတွက်တော့ အန္တရာယ်ပေးနိုင်တဲ့ အချက်တစ်ခု ဖြစ်လာနိုင်ပါတယ်။ အမ်လိုဒီပင်းဟာ ကယ်လစ်ဆီယမ် ချာနယ် တားဆီးဆေး ဖြစ်တဲ့အတွက် သွေးထဲ ပိုတက်စျမ် အဆင့်ကို အနည်းငယ် တက်စေတတ်ပါတယ်။ အဲ့ဒီအခြေအနေထဲမှာ ပိုတက်စျမ် များလွန်းတဲ့ အစားအစာ အများအပြား စားသောက်သွားမယ်ဆိုရင်—ဥပမာ ဘန်နားများများ စားသောက်ခြင်းကဲ့သို့—hyperkalemia ဖြစ်ပွားနိုင်ခြင်း အန္တရာယ် ပိုမို မြင့်တက်လာနိုင်ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ ကျောက်ကပ် လုပ်ဆောင်နိုင်စွမ်း ပုံမှန်ရှိနေသူတွေမှာတော့ ပိုတက်စျမ်ကို ကျောက်ကပ်က ထိန်းညှိ ထားပေးနိုင်လို့ အန္တရာယ် က ပုံမှန်အားဖြင့် နည်းနည်း ဖြစ်နေတတ်ပါတယ်ဆိုတာကို သတိထားရပါမယ်။ ကျောက်ကပ် လုပ်ဆောင်မှု လျော့နည်းနေသူတွေ သို့မဟုတ် ပိုတက်စျမ် ထိန်းညှိမှုကို သက်ရောက်စေတဲ့ အခြား ဆေးဝါးတွေ သောက်နေသူတွေကတော့ ပိုမို သတိထားသင့်ပါတယ်။
အမ်လိုဒီပင်း သောက်နေစဉ် ဘန်နား စားသောက်ဖို့ အကြံပြုချက်များ
အမ်လိုဒီပင်း သောက်နေတယ်လို့ ဆိုပြီး ဘန်နားကြိုက်တယ်ဆိုရင် မင်းရဲ့ အစားအစာ အမူအယာထဲကနေ ဘန်နားကို လုံးဝဖြတ်တောက်လိုက်ဖို့ မလိုအပ်သလို မလိုလားတယ်လည်း ဖြစ်ပါတယ်။ အဓိက ကတော့ မျှတမှုနဲ့ စောင့်ကြည့်လေ့ရှိမှု ဖြစ်ပါတယ်။ အောက်က အကြံပြုချက်တွေကို စဉ်းစားပါ−
- သင့် ကျန်းမာရေး ပံ့ပိုးရေး ဝန်ထမ်းနဲ့ တိုင်ပင်ပါ− မင်းရဲ့ အစားအစာ အပြောင်းအလဲတွေ သို့မဟုတ် သောက်နေတဲ့ ဆေးဝါး စည်းမျဉ်းစနစ်ကို အလားအလာ တစ်ခုခု ပြောင်းလဲမယ့် အခါတိုင်းမှာ သင့် ကျန်းမာရေး ပံ့ပိုးရေး ဝန်ထမ်းနဲ့ ကိုယ်တိုင် သွားရောက် ဆွေးနွေးခြင်း လိုအပ်ပါတယ်။ သူတို့က မင်းရဲ့ ကိုယ်ပိုင် ကျန်းမာရေး အခြေအနေ၊ ဆေးအလားအလာ ပမာဏနဲ့ ပိုတက်စျမ် အဆင့်တွေကို အခြေခံပြီး ကိုယ်ပိုင် အကြံဥာဏ်တွေ ပေးနိုင်ပါတယ်။
- မင်းရဲ့ ပိုတက်စျမ် အဆင့်ကို စောင့်ကြည့်ပါ− ပိုတက်စျမ် အဆင့်ကို ပုံမှန် စစ်ဆေး စောင့်ကြည့်ပေးပြီး ကျန်းမာရေးအတွက် သင့်လျော်တဲ့ အကွာအဝေးထဲမှာ ဖြစ်နေမနေ သေချာပါစေ။ မင်းက ပိုတက်စျမ် များတဲ့ အစားအစာတွေ အများအပြား စားသောက်လေ့ ရှိတယ်၊ သို့မဟုတ် ပိုတက်စျမ် ထိန်းညှိမှုကို သက်ရောက်စေတဲ့ အခြား ဆေးဝါးတွေ သောက်နေတယ် ဆိုရင် ပိုတက်စျမ် အဆင့်ကို စောင့်ကြည့်ဖို့ သွေးစစ်ပုံမှန် လုပ်ဖို့ သင့်ဆရာဝန်က တိုက်တွန်းနိုင်ပါတယ်။
- မျှတမှု လေ့ကျင့်ပါ− မျှတအောင် လုပ်မယ် ဆိုတာပါပဲ။ ဘန်နား ကို လုံးဝရှောင်ရှားလို့ မယ်လို့ မိုက်မဲစဉ်းစားမနေဘဲ စားသောက်ရင်တော့ အလယ်အလတ် စားသောက်အောင် သတိထားပါ။ အမ်လိုဒီပင်း သောက်နေသူ အများစုအတွက် သန့်လျင် အစားအစာ စီမံခန့်ခွဲမှု အစီအစဉ်ထဲကာ ဘန်နား အရွယ်အစား သေး သို့မဟုတ် ပုံမှန် တစ်ချောင်း ဝိုင်းဝန်း စားသောက်တာ က လုံခြုံသင့်ပါတယ်လို့ သတ်မှတ်ရပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ ပိုတက်စျမ် များတဲ့ အစားအစာတွေ အားလုံးကို မျှတအောင် လျှော့နည်း စားသောက်ဖို့တော့ အရေးကြီးပါတယ်။
- သစ်သီး စားသောက်ပုံကို မျိုးစုံ ပြောင်းလဲ စိတ်ဝင်စားကြပါစေ− ဘန်နားထဲ ပိုတက်စျမ် ပမာဏက မင်းကို စိတ်ပူစေတယ်ဆိုရင် မင်း စားသောက်နေတဲ့ သစ်သီး အမျိုးအစားတွေကို မျိုးစုံခြင်း ပိုမို စဉ်းစားပါ။ ကျန်းမာရေး အကျိုးကျေးဇူး မတူညီသလို အချိုးအစား တွေကလည်း မတူကြတဲ့ သစ်သီး အမျိုးအစား တွေ များစွာ ရှိပါတယ်။ အသီးအနှံနားက အပ်ပိဋ်၊ ဘယ်ရီမျိုးစုံ၊ စပျစ်သီးနဲ့ လိမ္မော်သီး စတဲ့ သစ်သီးတွေက ပိုတက်စျမ် relatively နည်းတဲ့ ရွေးချယ်မှုတွေ ဖြစ်ပါတယ်။
အမ်လိုဒီပင်း သောက်နေသူများအတွက် အခြား စဉ်းစားစရာများ
ဒီဆောင်းပါးရဲ့ အဓိက အာရုံပြုထားတဲ့ အချက်က ဘန်နားနဲ့ အမ်လိုဒီပင်း ကြား ဖြစ်နိုင်တဲ့ အပြန်အလှန် သက်ရောက်မှု ပဲ ဖြစ်ပေမဲ့ အမ်လိုဒီပင်းရဲ့ လုံခြုံမှုနဲ့ ထိရောက်မှုကို သက်ရောက်စေမယ့် အခြား အချက်တွေကိုလည်း တွေ့ကြုံစဉ်းစားဖို့ လိုအပ်ပါတယ်။ အမ်လိုဒီပင်း သောက်နေသူတွေအတွက် ထပ်မံ စဉ်းစားစရာ အချက်အလက်တွေက−
- ဂရေ့ဖရုတ် သစ်သီးနဲ့ ဂရေ့ဖရုတ် ဖျော်ရည်− ဂရေ့ဖရုတ် သစ်သီးနဲ့ ဂရေ့ဖရုတ် ဖျော်ရည်တွေဟာ အမ်လိုဒီပင်းနဲ့ အပြန်အလှန် သက်ရောက်မှု ဖြစ်နိုင်ပြီး သွေးထဲ ဘဲယာဆေး ပမာဏ ကို မြှင့်တင်နိုင်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် ဘေးထွက်ဆိုးကျိုးတွေ ဖြစ်ပွားနိုင်ခြင်း အန္တရာယ် ပိုလ်လာနိုင်ပါတယ်။ အမ်လိုဒီပင်း သောက်နေတဲ့အခါ ဂရေ့ဖရုတ် သစ်သီးနဲ့ ဂရေ့ဖရုတ် ဖျော်ရည်ကို ရှောင်ရှားသောက်သင့်ပါတယ်။
- အခြား ဆေးဝါးများ− အချို့ အန်တီဘိုင်အိုတစ်ဆေးတွေ၊ ပိုးဇီဝ ဆန့်ကျင်ဆေးတွေ၊ အချို့ စိတ်ကျရောဂါ ဆိုင်ရာ ဆေးတွေ၊ နောက်ပြီး အခြား သွေးဖိအား ဆေးဝါးတွေလည်း အမ်လိုဒီပင်းနဲ့ အပြန်အလှန် သက်ရောက်မှု ရှိနိုင်ပါတယ်။ အဆိုပါ အပြန်အလှန် သက်ရောက်မှု ဖြစ်ပွားမနေရန် သက်ဆိုင်ရာ ဆရာဝန်နဲ့ ကြိုတင် ပြောပြထားတဲ့ ဆေးမှတ်တမ်း၊ အာဟာရ ဆားပစ္စည်းတွေနဲ့ သက်ဆိုင်ရာ အပင် အခြေခံ ဆေးဝါးတွေ အားလုံးကို အပြည့်အဝ အသိပေးထားဖို့ လိုအပ်ပါတယ်။
- အသက်ရှူလမ်းကြောင်း အပြောင်းအလဲများ (Life style modifications)− ဆေးဝါး သောက်သုံးခြင်းအပြင် အသက်ရှူဘဝ ပုံစံ ပြင်ဆင်မှုတွေကလည်း သွေးဖိအား ထိန်းချုပ်ဖို့ အလွန်အရေးကြီးပါတယ်။ အဲဒါတွေထဲမှာ ကိုယ်အလေးချိန် ကျန်းမာအောင် ထိန်းသိမ်းနေရခြင်း၊ ပုံမှန် လေ့ကျင့်ခန်း လုပ်နိုင်ဖို့ ကြိုးစားခြင်း၊ ဆားသုံးစွဲမှုကို လျှော့ချခြင်းနဲ့ အယ်လ်ကုဟော သောက်သုံးမှုကို ရှောင်ရှားခြင်း စတာတွေ ပါဝင်နိုင်ပါတယ်။ သွေးဖိအား ကို ထိရောက်စွာ ထိန်းချုပ်နိုင်ဖို့ သင့်ဆရာဝန်ရဲ့ အကြံဉာဏ်တွေကို လိုက်နာသင့်ပါတယ်။
အမ်လိုဒီပင်း သောက်နေစဉ် ရှောင်ရှားသင့်တဲ့ အစားအစာများ
ဘန်နားအပြင် အမ်လိုဒီပင်း သောက်နေသူတွေအတွက် အောက်ပါ အစားအစာတွေကိုလည်း ရှောင်ရှား သို့မဟုတ် လျှော့နည်း စားသောက်သင့်ပါတယ်−
- ပိုတက်စျမ် များတဲ့ အစားအစာများ− ဘန်နားအပြင် အာဗိုကာဒို၊ လိမ္မော်သီး၊ မက်လံ၊ ခရမ်းချဉ်သီးအရွက်၊ အာလူးနဲ့ ခရမ်းချဉ်သီး စတဲ့ အစားအစာတွေကိုလည်း သတိထား စားသောက်ရပါမယ်။ အဲ့ဒီ အစားအစာတွေကို မျှတအောင် သုံးစွဲဖို့၊ သင့်ကျန်းမာရေး ပံ့ပိုးရေးဝန်ထမ်းနဲ့ တိုင်ပင်ဖို့ လိုအပ်ပါတယ်။
- ဆား အစားထိုး ပစ္စည်းများ− ဆား အစားထိုး တချို့မှာ sodium chloride အစား potassium chloride ကို အသုံးပြုထားပါတယ်။ ဒီလို ဆား အစားထိုးတွေဟာ အမ်လိုဒီပင်းနဲ့ အပြန်အလှန် သက်ရောက်မှုရှိပြီး ပိုတက်စျမ် အဆင့်ကို အလွန်မြင့်တက်စေတတ်ပါတယ်။ သင့်ဆရာဝန်က အထူးညွှန်ကြားမပေးလျှင် ဒီလို ဆား အစားထိုးတွေကို ရှောင်ရှား သို့မဟုတ် အလွန်အကျွံ မသုံးစွဲပါနဲ့။
- အယ်လ်ကုဟော− အယ်လ်ကုဟော သောက်သုံးခြင်းဟာ သွေးဖိအား ကို မြင့်တက်စေနိုင်သလို အမ်လိုဒီပင်းရဲ့ ထိရောက်မှုကိုလည်း လျော့ချပေးနိုင်တတ်ပါတယ်။ သွေးဖိအား မြင့်ရောဂါရှိသူတွေ အတွက် အယ်လ်ကုဟော သုံးစွဲမှုကို အများအားဖြင့် ကန့်သတ်သင့်ပါတယ်။
မကြာခဏ မေးလေ့ရှိတဲ့ မေးခွန်းများ (FAQs)
1. အမ်လိုဒီပင်းနဲ့ အတူ ဘယ်လို ဗီတာမင်တွေကို မသောက်သင့်ပါလဲ?
ဗီတာမင် အများစုကို အမ်လိုဒီပင်းနဲ့ အတူ လုံခြုံစွာ သောက်သုံးနိုင်ပေမဲ့ ပိုတက်စျမ်နဲ့ ဗီတာမင် D ကို အလွန်အကျွံ မသုံးစွဲသင့်ပါဘူး။ အမ်လိုဒီပင်းနဲ့ အပြန်အလှန် သက်ရောက်မှုရှိစေတဲ့ ပိုတက်စျမ် ဆား (supplements) များ များ သောက်သောက်၊ ဗီတာမင် D ကို အကူးကြား ပမာဏနဲ့ သောက်သုံးလိုက်ရင် သွေးထဲ ပိုတက်စျမ် အဆင့်ကို သက်ရောက်စေနိုင်ပါတယ်။
2. အမ်လိုဒီပင်းရဲ့ အကြမ်းဖက်ဆိုးကျိုးတွေက ဘာတွေ လဲ?
ရှားပါးပေမဲ့ အမ်လိုဒီပင်း သောက်သုံးသူ တချို့မှာ ရင်ဘတ်နာက နာကျင်လာခြင်း၊ မူးဝြေခင်း ပြင်းထန်ခြင်း၊ သတိ ပျောက်ကျခြင်း (ပွန့်ကျခြင်း) သို့မဟုတ် မျက်နှာ၊ နှုတ်ခမ်းများ၊ လျှာ၊ လည်ချောင်း များ ဖောင်းပွ ရောင်ရမ်းလာခြင်း (အာလက်ဇီ ဖြစ်ပေါ်နေလို့ ဖြစ်နိုင်ခြင်း) စတာတွေ ဖြစ်ပေါ်လာနိုင်ပါတယ်။ ဒီလို လက္ခဏာတွေ ထိတွေ့တွေ့ ရင် ချက်ချင်း ဆေးရုံ သို့မဟုတ် ဆေးပညာရှင် ဆီကို လက်ငင်း ဆက်သွယ် စုစည်းရပါမယ်။
3. အမ်လိုဒီပင်းကို ဘယ်အချိန်မှာ သောက်ရတာ အကောင်းဆုံးလဲ?
အမ်လိုဒီပင်းကို အစားအစာနဲ့ သိုလှောင်သောက်သုံးရင်ဖြစ်စေ၊ ဝါကျခြင်းမရှိဘဲ သောက်သုံးရင်ဖြစ်စေ သောက်နိုင်ပေမဲ့ နေ့တိုင်း အချိန် တစ်ခုခုကို ရွေးပြီး တယောက်တည်း အခြေပြုလိုက်နာ သောက်သုံးတာ အကျိုးရှိပါတယ်။ ထိရောက်မှု အမြင့်ဆုံး ရအောင် သင့်ဆရာဝန်က သတ်မှတ်ပေးတဲ့ ဆေးပမာဏနဲ့ သောက်သုံးရမည့် အချိန်ဇယားကို လိုက်နာပေးထားရပါမယ်။
4. အမ်လိုဒီပင်းကို လိမ္မော်ဖျော်ရည်နဲ့ အတူ သောက်လို့ ရမလား?
လိမ္မော်ဖျော်ရည်နဲ့ အမ်လိုဒီပင်း ကြားမှာ တိုက်ရိုက် အပြန်အလှန် သက်ရောက်မှု မတွေ့ရပေမဲ့ လိမ္မော်ဖျော်ရည်လို citrus ဖျော်ရည်တွေဟာ ဆေးဝါး အချို့ကို ကိုယ်ခန္ဓာက ဘယ်လို ခွဲခြမ်း အသုံးချသလဲ ဆိုတာကို သက်ရောက်စေနိုင်ပါတယ်။ အမ်လိုဒီပင်း သောက်နေစဉ် လိမ္မော်ဖျော်ရည် သောက်သုံးနည်းနဲ့ ပတ်သက်လို့ သီးခြား အကြံဉာဏ်တွေ ရဖို့ သင့်ကျန်းမာရေး ပံ့ပိုးရေးဝန်ထမ်းနဲ့ တိုက်ရိုက် ဆွေးနွေးတာ အကောင်းဆုံးပါ။
နိဂုံးချုပ်
အသုံးချကြည့်မယ်ဆိုရင် လူအများစုအတွက် အမ်လိုဒီပင်းနဲ့ ဘန်နားကို မျှတအောင် အတူ သောက်သုံးရာမှာ လုံခြုံမှု ရှိတတ်ပေမယ့် အကျိုးကျေးဇူးနဲ့ အန္တရာယ်တွေကို ကိုက်ညီအောင် တိုင်းတာနိုင်ဖို့ လိုအပ်ပါတယ်။ သင့် ပိုတက်စျမ် အဆင့်ကို စောင့်ကြည့် ထိန်းသိမ်းပေးခြင်း၊ အစားအစာတွေကို မျှတအောင် သုံးစွဲခြင်းနဲ့ သင့်ဆရာဝန်နဲ့ ပုံမှန် ဆွေးနွေးခြင်းက အမ်လိုဒီပင်းရဲ့ လုံခြုံမှုနဲ့ ထိရောက်မှုကို သေချာအောင် ကူညီပေးနိုင်ပါတယ်။ သတိပြုသင့်တာ လိုအပ်တာက သင့်ကိုယ် သင့်ကျန်းမာရေးအတွက် တက်ကြွနေရင်း သတိရှိရှိ နေထိုင်သုံးစွဲနိုင်ရင် ကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ ဆုံးဖြတ်ချက်တွေကို ပိုမို ခိုင်မာစေပြီး ထူးမွေ့ အားလုံး ဖြည့်ဆည်းထားတဲ့ အသက်ရှူဘဝ ကို ထူထောင်နိုင်မယ်ဆိုတာပါပဲ။ သင့် ကိုယ်ပိုင် အခြေအနေနဲ့ လိုအပ်ချက်တွေကို ကိုက်ညီအောင် သီးခြား အကြံဉာဏ်တွေ ရဖို့ ကျန်းမာရေး ပံ့ပိုးရေး ဝန်ထမ်းက အမြဲ ထောက်ပံ့ပေးဖို့ အသင့်ရှိနေတာကို မမေ့ပါနှင့်။
အရင်းအမြစ်များ
- Lehnhardt, A., & Kemper, M. J. (2010). Pathogenesis, diagnosis and management of hyperkalemia. Pediatric Nephrology, 26(3), 377–384. https://doi.org/10.1007/s00467-010-1699-3 https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3061004/
- Cascorbi, I. (2012). Drug Interactions. Deutsches Aerzteblatt Online, 109(33-34). https://doi.org/10.3238/arztebl.2012.0546 https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3444856/
- Common questions about amlodipine. (2022, March 7). Nhs.uk. https://www.nhs.uk/medicines/amlodipine/common-questions-about-amlodipine/
- Dr Chris explains the foods which can mess with your meds. (2020, July 2). ITV. https://www.itv.com/thismorning/articles/dr-chris-explains-the-foods-which-can-mess-with-your-meds
Disclaimer
ဒီဘလော့ဂ်ထဲက ဆောင်းပါးအကြောင်းအရာအားလုံး၊ ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ အမြင်တွေနဲ့ ကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ သတင်းအချက်အလက် အားလုံးဟာ သတင်းအချက်အလက် ပေးဆောင်ရေး ရည်ရွယ်ချက်သာ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီဘလော့ဂ်ထဲက အချက်အလက်/ကြေညာချက်တွေဟာ မည့်သည့်ရောဂါမျိုးကို ဖြစ်ပွားနေခြင်းကို ခွဲခြမ်း ရောဂါရှာဖွေ၊ ကုသခြင်း သို့မဟုတ် ကာကွယ်ပေးခြင်းအတွက် ရည်ရွယ်ထားတာ မဟုတ်သလို သင့်ကိုယ်ပိုင် ဆရာဝန်/ ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ ဒေါက်တာက ပေးနိုင်မယ့် ကျန်းမာရေးနဲ့ ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ အကြံဉာဏ်တွေကို အစားထိုး အသုံးပြုသင့်တဲ့ အရာလည်း မဟုတ်ပါဘူး။ Nano Singapore Shop မှ ကျွန်တော်တို့က သင့်မှာ သက်ဆိုင်ရာ ခွဲခန့် စည်းရုံးထားတဲ့ ရောဂါ သို့မဟုတ် အခြေအနေတစ်ခုခု ရှိနေပြီး ကျန်းမာရေး သို့မဟုတ် အစားအစာ အပြောင်းအလဲ လုပ်မယ်ဆိုရင် အရင်ဆုံး ဆရာဝန်နဲ့ တိုက်ရိုက် ဆွေးနွေးဖို့ အားပေးလိုက်ပါတယ်။
