ယောဂါတွင် လေ့ကျင့်ခြင်းက သင့်အူနှင့် ဖျစ်စနစ်ကျန်းမာရေးကို ထိန်းညှိရာတွင် ကူညီပေးနိုင်ပါသည်။ ဒါပေမယ့် ယောဂါကို လုပ်ဖို့ဆိုပြီး သင့်ရဲ့ ကျန်းမာရေးအလေ့အကျင့် အခြားအရာတွေကို အသစ်ချပြီး မလုပ်သင့်ပါဘူး။ အစားထိုးအနေနဲ့ ဒီအောက်ပါ ကျန်းမာရေးကောင်းကျိုးတွေကို သင့်နေ့စဉ်အချိန်ဇယားထဲ ထည့်သွင်းစတင်လိုက်ပါ။ ပုံမှန် လုပ်ဆောင်လျှင် ဒီလေ့ကျင့်ပုံစံတွေကြောင့် မကျန်းမမာတဲ့ အူနှင့် ပတ်သတ်လေ့ရှိတဲ့ ရောဂါအမျိုးမျိုး — ရေမကြာခဏ ဖြစ်ပွားတတ်တဲ့ အူနာခြင်းများနဲ့ သဘောအရူးအတိတ်အူရောဂါ (IBS) ပါဝင်ပါသည် — ဖြစ်ပွားရ ခြေရာခံမှုကို လျော့နည်းစေနိုင်ပါတယ်။ သင့်အစားအစာအလေ့အတက် ကောင်းမွန်ပြီး ယောဂါအပြင်မှာ စိတ်ဖိစီးမှု လျော့နည်းစေတဲ့ လေ့ကျင့်ပုံစံတွေ (ధ్యానం၊ လေ့ကျင့်ခန်း စသဖြင့်) တော်တော်များများ ရှိပြီးသားဆိုရင် ယောဂါကို ထပ်မံ ထည့်သွင်း လေ့ကျင့်ရာက သင့်အူကျန်းမာရေးအတွက် နောက်ထပ် ကောင်းကျိုး ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်ပါတယ်။ အောက်ပါ လေ့ကျင့်ချက်တွေကို မစလုပ်ရသေးသူ ဖြစ်နေတောင်ပဲ ဒါတွေကို စတင် ထည့်သွင်း စဉ်းစားပါ။ ဒီနည်းနဲ့ ဒီနေ့ထဲက စတင်လို့ ရပြီး အကျိုးအမြတ်တွေကို လုပ်လိုက်တာနဲ့ မကြာခင် မြင်တွေ့ရပါလိမ့်မယ်။ ယောဂါကို သင့်နေ့စဉ် အစာအိမ်နှင့် အူကျန်းမာရေး ထိန်းသိမ်းမှုအထဲ ဘယ်လို ထည့်သွင်းလုပ်ဆောင်ရမလဲ၊ ထိုးဖောက် သတ်မှတ် ပြီးနောက် အူကျန်းမာရေးကို ထိန်းသိမ်းကူညီပါစေမလားဆိုတာ နားလည်သဘောပေါက်စေရန် သိထားဖို့ လိုအပ်သမျှကို အောက်တွင် ဖော်ပြထားပါတယ်။

အူကျန်းမာရေး ဆိုတာ ဘာလဲ။

အူကျန်းမာရေး ဆိုတာ သင့်အစာအိမ်နှင့် ဖျစ်စနစ် စုစုပေါင်း ကျန်းမာရေးကို ရည်ညွှန်းပါသည်။ ဤဖျစ်စနစ်အတွင်းတွင် သင့်အစာဂလန် (esophagus)၊ အစာအိမ်၊ အသားအူ (small intestine)၊ ကြီးအူ (large intestine) နဲ့ အူချောင်းအောက်ပိုင်း (colon) တို့ ပါဝင်ပြီး အူချောင်းနည်းလမ်းအတိုင်း တစ်ခုချင်း ချိတ်ဆက်ပြီး ဖွဲ့စည်းထားပါတယ်။ အူကျန်းမာရေးအကြောင်း ပြောတဲ့အခါ အဓိကအာရုံစိုက်ရတဲ့နေရာက အူချောင်းပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ သင့်အူကျန်းမာရေးကို ဂရုစိုက်ရမယ့် အကြောင်းရင်း အများကြီး ရှိတယ်။ အဓိကအားဖြင့် အစာမှ ဗီတာမင်၊ သတ္တုဓာတ် စတဲ့ အာဟာရဓာတ်တွေကို စုပ်ယူတဲ့နေရာဖြစ်လို့ သင့်အူက လုံလောက်အောင် လုပ်ဆောင်ပေးမနေရင် အရေးကြီးတဲ့ ဗီတာမင်နဲ့ သတ္တုဓာတ်တွေကို လက်လွတ်နေစေချင်း ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။ ထို့အပြင် ပတ်ဝန်းကျင်က ဆိုးလိုက်တဲ့ အဆိပ်အတောက်တွေ၊ သင့်ကိုယ်ထဲက ထွက်လာတဲ့ စွန့်ပစ်အရာတွေ ဝင်ရောက်လာတဲ့ နေရာလည်း ဖြစ်လို့ အဲဒီနေရာကို ကျန်းမာအောင် ထိန်းသိမ်းပေးနိုင်ရင် မလိုအပ်တဲ့ ကျန်းမာရေး အန္တရာယ်တွေကို တားဆီးကာကွယ်နိုင်ပါလိမ့်မယ်။

ယောဂါနဲ့ အူကျန်းမာရေးအပေါ် သက်ရောက်မှု

အူက သင့်ဖျစ်စနစ်ထဲက ပထမဆုံး အစိတ်အပိုင်း ဖြစ်နေလို့ ဖြစ်နိုင်ချေရှိတဲ့ အန္တရာယ် မှုန်ရေမှုန်အရာတွေကို အရင်ဆုံး တိုက်ရိုက် တွေ့ကြုံရတဲ့ နေရာပါ။ ဒါကြောင့် ဒီအစိတ်အပိုင်းကို ကျန်းမာအောင် ထိန်းသိမ်းထားရတာ အလွန်အရေးကြီးတယ်။ ယောဂါလေ့ကျင့်ခြင်းက သင့်ဖျစ်စနစ် လုပ်ငန်းဆောင်တာကို တိုးတက်ကောင်းမွန်စေပြီး ဒီအပိုင်းကို ကူညီပေးနိုင်ပါတယ်။ ဒါက IBS၊ အူယိုစ syndrome (leaky gut syndrome) နဲ့ celiac ရောဂါလို ပြဿနာတွေကို လျော့နည်းစေရာမှာ အထောက်အကူဖြစ်နိုင်ပါတယ်။ ထို့အပြင် ယောဂါအမျိုးအစား အမျိုးမျိုးကို လေ့လာရင့်ကျက်ထားတဲ့ သုတေသနတွေကလည်း အူထဲက အကျိုးရှိတဲ့ ဘက်တီးရီးယားအမျိုးအစားတွေ တိုးတက်လာစေတယ်လို့ ပြသထားတာကြောင့် ဖျစ်စနစ် လုပ်ငန်းဆောင်တာနဲ့ ကိုယ်ခံစွမ်းအား အတူတူ ကူညီပေးနိုင်ပါတယ်။

စိတ်ကောင်းမွန်မှု (Loving-kindness) လေ့ကျင့်ခြင်း

သုတေသနတွေက စိတ်ကောင်းစိတ်ရဲလေ့ကျင့်ခြင်း (loving kindness practice) လုပ်ဆောင်ရာက ကိုယ်ခံစွမ်းအားကို တိုးတက်စေတယ်လို့ ပြသထားပါတယ်။ ဒါကြောင့် ရောဂါတွေ ဝင်ရောက်ကူးစက်ခြင်း၊ အင်ဖက်ရှင်တွေ ဖြစ်ပွားခြင်းကို တားဆီးကာကွယ်နိုင်ပါတယ်။ Loving kindness ဆိုတာ တစိတ်တပိုင်းကုိ အနုစိတ်ကင်းဝန်ကြီး၊ မြတ်နိုး ဝန်ထမ်းဖို့ ဆုတောင်းပို့ဆောင်ပေးတဲ့ လေ့ကျင့်ခြင်းကို ရည်ညွှန်းပါတယ်။ သင်ကိုယ်တိုင်အတွက်လည်း အဲ့ဒီလို စိတ်ကောင်းမြတ်ခြင်းနဲ့ ဆုတောင်းပေးရင်လည်း လေ့ကျင့်ခြင်း အစိတ်အပိုင်းတစ်ခု ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီလို စိတ်ကောင်းလေ့ကျင့်ခြင်းက ကိုယ်ခံစွမ်းအားကို တိုးတက်စေတဲ့ cytokines လို့ခေါ်တဲ့ ဓာတုဓာတ်တွေ ပမာဏကို တိုးချဲ့စေတယ်လို့လည်း တွေ့ရှိထားပါတယ်။ ဒီလို လေ့ကျင့်ဖို့ဆိုရင် “ငါ့ကိုယ်တိုင် ကျန်းမာဖို့ ဆုတောင်းပါတယ်” “ငါ့ကိုယ်တိုင် ခိုင်မာတဲ့ ကိုယ်ခံစွမ်းအား ရဖို့ ဆုတောင်းပါတယ်” လို စာကြောင်းတွေကို ထပ်ခါ ထပ်ခါ ပြောထပ်နိုင်ပါတယ်။ ဒီလေ့ကျင့်ချက်ကို ခံနိုင်ရည်မကျော်လွန်အောင် အတိုချုပ်နည်းနဲ့ လုပ်ရန်အကြံပြုပေမယ့် သင့်ရဲ့ တိုးတက်မှုကို မှတ်တမ်း တင်တဲ့ နိုက်စရာ ဒိုင်ယာရီလည်း ရေးသား ထားနိုင်ပါတယ်။ အဲဒီနည်းနဲ့ အချိန်ကြာလာတာနဲ့အမျှ သင့်ကျန်းမာရေး ဘယ်လောက် တိုးတက်လာလဲ ဆိုတာကို ပိုမို သဘောပေါက်မြင်သာလာစေမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒိုင်ယာရီ၊ app တစ်ခုပေါ်မှာ စိတ်ကောင်းလေ့ကျင့်မှု အတွေ့အကြုံတွေကို မှတ်သား စုဆောင်းထားခြင်းလည်း သင့်တိုးတက်မှု ကြည့်ရှုဖို့ အကောင်းဆုံးနည်းလမ်းတွေထဲက တစ်ခုပါ။

ဖယ်မင့်အစားအစာတွေ ကိုစားသုံးခြင်း

ဖယ်မင့်လုပ်ထားတဲ့ အစားအစာတွေမှာ ဖျစ်စနစ်ကို ကူညီပေးနိုင်တဲ့ အကျိုးရှိဘက်တီးရီးယားတွေ လူသိရှင်ကြား အများကြီးပါဝင်လေ့ရှိပါတယ်။ ဒီလို ဖယ်မင့်အစားအစာတွေထဲက ဘက်တီးရီးယားအမျိုးအစားတွေက ဖောင်းရေထွက်ခြင်း၊ အော့မြင်တက်ခြင်းလို မလွယ်ကူတဲ့ သောကဆိုင်ရာ ခံစားမှုတွေကို လျော့နည်းစေနိုင်သလို ကိုယ်ခံစွမ်းအားကိုလည်း တိုးတက်စေနိုင်ပါတယ်။ Probiotics ပါဝင်လေ့ရှိတဲ့ ဖယ်မင့်အစားအစာအမျိုးအစားတွေကတော့ ဆော်ကရောက် (sauerkraut)၊ ကင်ချီ (kimchi) နဲ့ ယိုဂတ် (yogurt) စတာတွေ ပါဝင်ပါတယ်။ ကိုယ်တိုင် ဖယ်မင့်အစားအစာတွေ ပြုလုပ်စားသုံးခြင်းက သင့်အစာရင်ပုံစံထဲကို လျှော့စွာ Probiotics တွေထည့်ပေးနိုင်မည့် ပျော်ရွှင်ဖွယ် တစ်နည်းလည်း ဖြစ်ပါတယ်။ ထို့အပြင် အချိန်မလုံလောက်သူများအတွက်တော့ ပုံစံ အချို့က ဆော်ကရောက်၊ ကင်ချီ စသည်ဖြင့် အရည်သို့မဟုတ် ဘိုတ်လ်ထဲ တင်ထားပြီး ထုတ်ရောင်းနေတဲ့ Probiotic ပါ အစုအဖွဲ့ဖယ်မင့်အစားအစာတွေကိုလည်း ဆိုင်တွေမှာ သီးခြားရှာဖွေဝယ်ယူနိုင်ပါတယ်။

Probiotic ဆေးဖြည့်အသားအရင်း သောက်သုံးခြင်း

ဖယ်မင့်အစားအစာတွေကို စားသုံးခြင်းက သင့်အူထဲက ဘက်တီးရီးယား မျိုးကွဲ မျိုးဖြာ ပိုမိုခိုင်မာလာစေဖို့ အကောင်းဆုံးနည်းလမ်း ဖြစ်ပေမယ့် အချိန်ကာလ ပိုအလုံအလောက် မရှိသူတွေ အတွက်တော့ Probiotic ဆေးဖြည့်အသားအရင်း သောက်သုံးခြင်းက စဉ်းစားဖို့ ကောင်းတဲ့နည်းလမ်း တစ်မျိုးပါ။ Probiotic တစ်မျိုး သောက်သုံးခြင်းက သင့်အူကို ကျန်းမာအခြေအနေကောင်းမှန်အောင် ထိန်းသိမ်းပေးနိုင်သလို ကိုယ်ခံစွမ်းအားကိုလည်း ခိုင်မာစေတယ်။ ဒါကြောင့် ရောဂါတွေကို လွယ်လွယ်နဲ့ မဖော်ဆောင်ရတော့ဘူး။ Probiotics က မျိုးကွဲအမျိုးအစား အများကြီး ရှိပြီး လူတိုင်းအတွက် အကျိုးဖြစ်သလိုမဟုတ်ကြပါဘူး။ သင့်အတွက် အသင့်တော်ဆုံး Probiotic ကို ရှာဖွေဖို့ အားလုံးအတွက် မတူညီသော အသိပညာလိုအပ်သလို အနာဂတ်မှာ သင်သုံးမယ့် ဆေးစွဲများ၊ ကျန်းမာရေးအစားအစာဆိုင်တွေထဲမှာ ရနိုင်တဲ့ Probiotic ဆေးဖြည့်အသားအရင်းတွေ အကြောင်း မှတ်ချက်၊ ဝေဖန်ချက်အကြံပြုစာတွေကို သေချာဖတ်ရှုသင့်ပါတယ်။

နိဂုံးချုပ်

ယောဂါကို သင့်ဘဝထဲ ထည့်သွင်းချင်တယ်ဆိုပြီး သင့်မှာ ရှိပြီးသား ကျန်းမာရေးအလေ့အကျင့် ကောင်းမွန်မှုတွေကို လုံး၀ အပြီး သတ်ရှင်းပစ်ဖို့ မလိုအပ်ပါဘူး။ အစားထိုးအနေနဲ့ တစ်ရက်လျှင် လုပ်မယ့် လေ့ကျင့်ချက် တစ်မျိုးနဲ့ စတင်ပြီး ထိုကနေ အဆင့်ဆင့် တိုးတက်ထည့်သွင်း လေ့ကျင့်သွားပါ။ သင် အလေ့အကျင့်များကို ပိုပိုထည့်သွင်း လုပ်လိုက်သမျှ သင်ခံစားရမယ့် ခံစားမှု ကောင်းမွန်မှုကလည်း ပိုမို မြင့်မားလာလိမ့်မယ်။ အလေ့အကျင့်အများအပြားကို ထပ်ဆင့် ထည့်သွင်းသွားလေ သင့်ဘဝမှာ မြင်တွေ့ခံစားရမယ့် ကြာရှည် ကောင်းချီးကျေးဇူးတွေကလည်း ပိုမို အသိပေးလာလိမ့်မယ်။ ယောဂါက သင့်ဖျစ်စနစ် လုပ်ငန်းဆောင်တာကို တိုးတက်ကောင်းမွန်စေ၊ သင့်ကိုယ်ခံစွမ်းအားကို တိုးမြှင့်စေ၊ နေ့စဉ်ဘဝမှာ ပိုမို လန်းဆန်းစေမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ ထို့အပြင် ယောဂါလေ့ကျင့်ရာဟာ အချိန်အကြာ မလိုအပ်တာကြောင့် သင့်အချိန်ဇယားထဲမှာ ထည့်သွင်း လုပ်ဆောင်ဖို့လည်း လွယ်ကူပါတယ်။ သင့်အူကျန်းမာရေးကို ယောဂါအကူအညီနဲ့ ဘယ်လို ထိန်းသိမ်းနိုင်မလဲ ဆိုတာ သေချာမသိသေးတာ ရှိရင်လည်း သို့မဟုတ် ဒီအကြောင်းနဲ့ ပတ်သတ်ပြီး တစ်ယောက်ယောက်နဲ့ ပြောချင်ရင်လည်း ကျွန်ုပ်တို့ထံ ဆက်သွယ်ရန် စိုးရိမ်စိတ် မဖြစ်ပါနဲ့။

အဖွင့်ကြေညာချက် (DISCLAIMER)

ယခုဘလော့ဂ်ပေါ်ရှိ အကြောင်းအရာအားလုံး — ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ အမြင်အာရုံအတွင်း ပါဝင်သည့် အချက်အလက်များ၊ ကျန်းမာရေးသိမြင်မှု အကြောင်းအရာအမျိုးမျိုးသည် — သတင်းအချက်အလက် ပေးနိုင်ရန်အတွက် သာလျှောက် ‌ရေးသားဖော်ပြထားခြင်းဖြစ်ပါတယ်။ ဤဘလော့ဂ်တွင် ပါဝင်သော အချက်အလက်/ပြောကြားထားသည့် နိဂုံးချုပ်များဟာ မည်သည့်ရောဂါမျိုးကိုမဆို သတ်မှတ် ခွဲခြားတိုင်ကြားရန်၊ ကုသရန်၊ ကုလျက်ချင်းအမျိုးမျိုးပြုလုပ်ရန် သို့မဟုတ် ရောဂါကာကွယ်တားဆီးရန် ရည်ရွယ်ထားခြင်း မဟုတ်သောကြောင့် သင့်ကိုယ်ပိုင် ဆရာဝန် သို့မဟုတ် ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ ပညာရှင်တစ်ဦးမှ ပေးသည့် ကျန်းမာရေးနဲ့ ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ လမ်းညွှန်အသိပညာအစား အလိုအလျောက် သတ်မှတ်ယူလိုက်သင့်ခြင်း မဟုတ်ပါ။ Nano Singapore Shop မှ ကျွန်ုပ်တို့သည် အထူးသဖြင့် သတ်မှတ် ရောဂါတစ်မ်ိုးတစ်ရပ်ဖြစ်နေခြင်း၊ သီးသန့် အခြေအနေတစ်ခု ဖြစ်နေခြင်းတို့နဲ့ ပတ်သက်၍ အစာအစားအစာနှင့် ကျန်းမာရေး အလေ့အကျင့်အပြောင်းအလဲ မပြုလုပ်မီ ဆရာဝန်နဲ့ အရင်ဆုံး တိုင်ပင်ခွင့်ယူရန် အားပေးလိုက်ပါတယ်။