မဆလတ်သီးသည် မလျှော့ပါးခြင်းကို ကူညီပေးပါသလား။ သုတေသနပြုလုပ်သူများ ဘာများ ပြောဆိုထားကြလဲ – Nano Singapore
- မဆလတ်သီးများမှာ ကျောက်သောက်အရေးယူဆေး သဘာဝတစ်မျိုးဖြစ်ပြီး မလျှော့ပါးခြင်းနှင့် အခြားအူမြောင်းကျိုးသိပ်သိပ် ပြဿနာများကို ကုသရန် ရာစုနှစ်များကြာအသုံးပြုလာခဲ့ပါသည်။
- မလျှော့ပါးခြင်းကို လျှော့ချပေးရာတွင် မဆလတ်သီးများသည် psyllium ထက် ပိုမိုထိရောက်သည်ဟု တွေ့ရှိရသည် (1)။
- မဆလတ်သီးကို နေ့စဉ် သုံးရက်တိုင်တိုင် စားသုံးခဲ့သော လူကြီးများတွင် အူလှည့်လည်မှု ပိုမိုကောင်းမွန်လာခြင်းနှင့် သန့်စင်သွားချိန် ပိုမိုများပြားလာခြင်းတွေ့ရခဲ့သည် (2)။
ကမ္ဘာတဝှမ်းရှိ လူသန်းပေါင်းများစွာသည် မသက်သာဘဲ မအီမသာ ဖြစ်စေသော မလျှော့ပါးခြင်း ပြဿနာကြောင့် အနှောင့်အယှက် ခံနေရသည်။ ကုထုံးအမျိုးမျိုး ရှိသော်လည်း မဆလတ်သီးများသည် မကြာသေးမီက အလေးထားစိတ်ဝင်စားထောက်ခံမှု ရထားသည်။ ဟုတ်ကဲ့၊ အူအတတ်နဲ့ အသက်ကြီးသူတွေကို များမကြာ ချိတ်ဆက်ထင်မြင်လေ့ရှိကြသော အရေထင်းလေး ဖျော့သီးတွေက ဘဲ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ မဆလတ်သီးတွေက သဘောတရားအားဖြင့် မလျှော့ပါးခြင်းကို လက်တွေ့ သက်သာစေပါသလား။ ဒါဆိုရင် ဘယ်လိုလဲ။ ဒီဆောင်းပါးထဲမှာ မဆလတ်သီးနဲ့ မလျှော့ပါးခြင်း အခြေခံသုတေသနတွေကို ပိုနက်နက်ရှိုင်းရှိုင်း လေ့လာသွားမည်ဖြစ်သည်။ မဆလတ်သီး၏ ကျန်းမာရေး အကျိုးကျေးဇူးများ၊ မလျှော့ပါးခြင်းကို ဘယ်လိုသက်သာစေတယ်လဲဆိုတာနဲ့ ထိရောက်မှုအကြောင်း ကျွမ်းကျင်ပညာရှင်များ ဘာပြောထားကြသလဲ ဆိုတာတွေကို လေ့လာသွားမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် သင်က မလျှော့ပါးခြင်း ကို ခံစားနေရပြီး သဘာဝလျှော့ကျစေမည့် ကုသနည်းတစ်ခုကို လိုက်ရှာနေသူဖြစ်ရင် မဆလတ်သီးတွေက သင်ရှာဖွေနေတဲ့ ပျိုးပင်ဖြေရှင်းနိုင်မယ့် အဖြေ ဖြစ်မလုပ်နိုင်မလုပ်နိုင် ဆိုတာကို ဆက်လက်ဖတ်ရှု ကြည့်ပါ။
မဆလတ်သီး ဆိုတာอะไรလဲ။
မဆလတ်သီးများသည် အနွားသီးများကို ခြောက်သွေ့အောင် သီးခြောက်လုပ်ထားခြင်းဖြစ်ပြီး အ অক্সီဂျင်ကြောင့် ပျက်စီးမှုကို ကာကွယ်ပေးသည့် အန်တီအောက်စီဒန်များနှင့် dietary fiber များ ကြွယ်ဝစွာ ပါဝင်သည်။ မဆလတ်သီးတွေဟာ ချိုမြိန်သော သင်းနံ့အသီးရနံ့နဲ့ စေးကပ်ပျားယားသည့် ပျော့ပျော့လိမ့်လိမ့် အသားပုံစံကြောင့် အားလုံးကြိုက်တဲ့ လက်ဖက်ရည်တစ်မျိုးအနေနဲ့လည်း ဖြစ်ပြီး အစားအသောက် များစွာထဲမှာ ပါဝင်လာကြသည့် အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုလည်း ဖြစ်ပါတယ်။ မဆလတ်သီးတွေမှာ ဘီသွေးအင်ဓာတ်၊ ပိုတက်စျမ်၊ ဗီတာမင် A နဲ့ အခြား ဗီတာမင်နဲ့ သတ္တုဓာတ် အမျိုးမျိုးလည်း ကောင်းမွန်စွာ ပါဝင်ပါတယ်။ သဘာဝကျောက်သောက် ဆေးဝါးတစ်မျိုး ဖြစ်တဲ့အတွက် မလျော့ပါးခြင်းနဲ့ အူမကြည်လေ့ မည်သည့် အူလမ်းကြောင်းဆိုင်ရာ ပြဿနာတွေကို မကြာခဏ ကုသဖို့ ရာစုနှစ်များတိုင် အသုံးပြုလာခဲ့ကြပါတယ်။
မဆလတ်သီး၏ အာဟာရတန်ဖိုး
မဆလတ်သီးများသည် အာဟာရဓာတ်များ ဖြင့်ကြွယ်ဝသည့် အစားအစာတစ်မျိုးဖြစ်ပြီး ကျန်းမာရေးအကျိုးကျေးဇူး အမျိုးမျိုး ပေးစွမ်းနိုင်သည်။ ကယ်လိုရီနည်းပြီး ဖိုင်ဘာများကြွယ်ဝသောကြောင့် ကိုယ်အလေးချိန် ထိန်းသိမ်းခြင်းနဲ့ အူလမ်းကြောင်း ကျန်းမာရေးအတွက် လွန်စွာ သင့်တော်သည်။ မဆလတ်သီး ၄−၅ လုံးခန့်ကို ဆားဗင်း ၁ ပမာဏအဖြစ် သတ်မှတ်ရင် ကယ်လိုရီ ~၁၀၀ ခန့်၊ ဖိုင်ဘာ ၃ ဂရမ် နဲ့ ပိုတက်စျမ် ၂၉၃ မီလီဂရမ် လောက် ပါဝင်ပါတယ်။ မဆလတ်သီးတွေမှာလည်း အန်တီအောက်စီဒန်များ များစွာ ပါဝင်တဲ့အတွက် ကိုယ်ခန္ဓာကို ဖရီးရာဒီကယ်များ ကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာနိုင်တဲ့ ထိခိုက်ပျက်စီးမှုတွေ မဖြစ်အောင် ကာကွယ်ပေးနိုင်ပါတယ်။
မဆလတ်သီးထဲက ဖိုင်ဘာ ပမာဏ များပြားခြင်းသည် အထူးသဖြင့် အူလမ်းကြောင်း ကျန်းမာရေးအတွက် ကောင်းမွန်စေပါသည်။ ဖိုင်ဘာက သန့်စင်သွားကို ထူထဲစေခြင်းနဲ့ သာမန်အူလှည့်လည်မှု ပိုမိုလုံလောက်စေပါတယ်။ ထို့အပြင် အူထဲက ကောင်းမွန်သော ဘက်တီးရီးယားတွေအတွက် လိုအပ်သည့် အာဟာရဖြစ်ပေးလို့ အူလမ်းကြောင်း အလုပ်လုပ်ပုံ စုစုပေါင်းကိုပါ ပိုမိုကောင်းမွန်စေပါတယ်။ မဆလတ်သီးထဲက ပိုတက်စျမ်ကလည်း ကိုယ်ခန္ဓာရဲ့ အရည်ချိန်ညှိမှုကို ထိန်းသိမ်းပေးပြီး ရေဓါတ် ခြောက်သွေ့မှု မဖြစ်အောင် ကာကွယ်ပေးနိုင်လို့ မလျှော့ပါးခြင်း ဖြစ်ပေါ်မလာစေဖို့ အထောက်အကူ ဖြစ်စေပါတယ်။
မဆလတ်သီးနဲ့ မလျှော့ပါးခြင်းအကြောင်း သုတေသနများ
မလျှော့ပါးခြင်းအတွက် မဆလတ်သီး၏ ထိရောက်မှုကို တင်ပြသည့် သုတေသနများ များစွာ ရှိပါတယ်။ Alimentary Pharmacology & Therapeutics စာနယ်ဇင်းမှာ ထုတ်ပြန်ထားတဲ့ သုတေသနတစ်ခုအရ မဆလတ်သီးတွေဟာ အများကြီး အသုံးများနေတဲ့ ဖိုင်ဘာဆေးဖြည့်တင်းဆေးဖြစ်တဲ့ psyllium ထက် မလျှော့ပါးခြင်းကို သက်သာစေရာမှာ ပိုမိုထိရောက်နေကြောင်း တွေ့ရှိရပါတယ်။ သုတေသနတွင်းက စာရင်းသွင်းသူတွေကို သုံးပတ်ကြာ အချိန်အတွင်း psyllium သားသောက်ဖို့ သတ်မှတ်တဲ့အဖွဲ့နဲ့ မဆလတ်သီး စားဖို့ သတ်မှတ်တဲ့အဖွဲ့အဖြစ် နိုင်随机ခွဲဝေထားခဲ့ပါတယ်။ ရလဒ်တွေအရ psyllium အသွားအဖွဲ့နဲ့ နှိုင်းယှဉ်ကြည့်လိုက်ရင် မဆလတ်သီး စားသောက်အဖွဲ့မှာ သန့်စင်သွားရတဲ့ အကြိမ်ရေ ပိုများလာခဲ့ပြီး သန့်စင်သွားလည်း ပိုနူးညံ့လာခဲ့ကြောင်း တွေ့ရှိရပါတယ် (1)။
နောက်ထပ် သုတေသနတစ်ခုကို British Journal of Nutrition မှာ တင်ပြထားပြီး ကျန်းမာသော လူကြီးများသည် နေ့စဉ် မဆလတ်သီး စားသုံးသွားလျှင် သုံးပတ်အကြာမှာ အူလှည့်လည်မှု ပိုမိုကောင်းမွန်လာပြီး သန့်စင်သွား အကြိမ်ရေ ပိုများလာကြောင်း တွေ့ရပါတယ်။ သုတေသနတွင် ပါဝင်သူ ၁၂၀ ဦးကို လေးပတ်ကြာ အချိန်အတွင်း မဆလတ်သီး သို့မဟုတ် placebo တစ်ခုခုကို နိုင်随机 စားသောက်ခွင့် ပေးထားခဲ့ပါတယ်။ ရလဒ်တွေအရ placebo အဖွဲ့နဲ့ နှိုင်းယှဉ်ကြည့်လိုက်ရင် မဆလတ်သီးစားသောက်အဖွဲ့မှာ သန့်စင်သွား ပိုနူးညံ့လာခြင်းနဲ့ သန့်စင်သွားရတဲ့ အကြိမ်ရေ ပတ်စဉ် ပိုများလာမှု တွေ့ရှိရပါတယ် (2)။
Journal of Clinical Gastroenterology မှာ ထုတ်ပြန်ထားသော သုတေသန ၆ ခုစုစည်းဆန်းစစ်လေ့လာမှုတစ်ခုပေါ် အခြေခံကြည့်လိုက်ရင် မဆလတ်သီးတွေဟာ အသက်ကြီးသူတွေမှာ မလျှော့ပါးခြင်းအတွက် လုံခြုံပြီး ထိရောက်တဲ့ ကုထုံးတစ်မျိုး ဖြစ်ကြောင်း တွေ့ရပါတယ်။ ဒီဆန်းစစ်လေ့လာမှုအရ မဆလတ်သီးတွေဟာ psyllium၊ lactulose နဲ့ အခြား လူသုံးများတဲ့ ကျောက်သောက်ဆေးဝါးတွေထက် ရလဒ်ပိုကောင်းကြောင်းလည်း ဖော်ပြထားပါတယ် (3)။
မဆလတ်သီးနဲ့ အခြား မလျှော့ပါးသက်သာရေး ကုထုံးများ နှိုင်းယှဉ်ချက်
မဆလတ်သီးတွေဟာ မလျှော့ပါးခြင်းအတွက် ထိရောက်တဲ့ ကုထုံးတစ်မျိုးအဖြစ် သက်သေ ပြထားသော်လည်း အကန့်အသတ်မရှိ 唯一နည်းလမ်း တစ်ခုသာ မဟုတ်ပါ။ ဖိုင်ဘာစားသုံးပမာဏ တိုးမြှင့်ပေးခြင်း၊ ရေများများ သောက်ပေးခြင်းနဲ့ နေ့စဉ် လှုပ်ရှားခါနည်း တည်ငြိမ်အားကစားများ ပြုလုပ်ပေးခြင်းတွေကလည်း မလျှော့ပါးခြင်းကို သဘာဝနည်းလမ်းနဲ့ ကုသရာမှာ အခြားရွေးချယ်နိုင်သော နည်းလမ်းတွေ ဖြစ်ပါတယ်။
မလျှော့ပါးခြင်းအတွက် အသုံးများဆုံး ကုသနည်းတစ်ခုက ဖိုင်ဘာ စားသုံးပမာဏ တိုးမြှင့်ပေးခြင်း ဖြစ်ပါတယ်။ ဖိုင်ဘာက သန့်စင်သွားကို ထူထဲအောင် လုပ်ပေးပြီး အူလမ်းကြောင်း အလုပ်လုပ်ပုံကို ပုံမှန် ဖြစ်စေပါတယ်။ အသီးအနှံ၊ ဟင်းသီးဟင်းရွက်၊ ထမင်းစပါးအနီ အစပါသည့် whole grains နဲ့ ပဲမျိုးစုံတွေက ဖိုင်ဘာကောင်းမွန်တဲ့ အရင်းအမြစ်တွေ ဖြစ်ပါတယ်။ ရေများများ သောက်ခြင်း ကလည်း သန့်စင်သွားကို နူးညံ့စေပြီး လွယ်ကူစွာ ဖြတ်သန်းစေရာကူညီပေးလို့ မလျှော့ပါးခြင်း ဖြစ်ပေါ်မှုကို ကာကွယ်ပေးနိုင်ပါတယ်။
မလျှော့ပါးခြင်း မဖြစ်စေဖို့ အရေးကြီးတဲ့ အခြားအရာတစ်ခုက လှုပ်ရှားခါနည်း အားကစား လေ့ကျင့်ခြင်းဖြစ်ပါတယ်။ နေ့စဉ် လုံလောက်အောင် လှုပ်ရှားခါနည်းနဲ့ လေ့ကျင့်ရေးတွေက အူလမ်းကြောင်း ကျန်းမာရေးကို ထိန်းသိမ်းပေးပြီး သန့်စင်သွားအလုပ်လုပ်ပုံကို သက်ထောက်ပေးပါတယ်။ လမ်းလျှောက်ခြင်း သို့မဟုတ် ယောဂာ လေ့ကျင့်ခြင်း ကဲ့သို့ သေးငယ်တဲ့ လေ့ကျင့်ခန်းတွေပဲ ကြောင့်ဖြစ်စေ မလျှော့ပါးခြင်းကို ကာကွယ်ဖို့ အထောက်အကူ ဖြစ်စေနိုင်ပါတယ်။
ဒီလောကနည်းလမ်းတွေက အကျိုးရှိနိုင်သော်လည်း လူအချို့အတွက်တော့ မလျှော့ပါးခြင်းကို လုံလောက်အောင် သက်သာစေဖို့ မလုံလောက်နိုင်ပါ။ အဲ့ဒီလိုအခြေအနေတွေမှာ သူတို့ရဲ့ နေ့စဉ်အစာစားဇာတ်ညွှန်းထဲကို မဆလတ်သီး ဖြည့်ထည့်သုံးစွဲဖို့ အထောက်အကူ ဖြစ်စေနိုင်ပါတယ်။
မလျှော့ပါးခြင်း သက်သာဖို့ ဘယ်လောက်လောက် စားသင့်လဲ။
မဆလတ်သီးတွေကို ပုံမှန်အားဖြင့် စားသုံးရတာ လုံခြုံပါတယ်၊ ဒါပေမဲ့ အလွန်အကျွံ မစားသင့်ပါဘူး။ မဆလတ်သီးကို အများကြီး စားသုံးရင် ဝမ်းလျှောခြင်းနဲ့ အခြား အူလမ်းကြောင်းဆိုင်ရာ ပြဿနာတွေ ဖြစ်စေနိုင်ပါတယ်။ နေ့နေ့လျှင် မဆလတ်သီး ၂ လုံးမှ ၄ လုံး ခန့် (ခွက် ၁/၄ မှ ၁/၂ ခန့်) ကို စားသုံးပေးရန် အကြံပြုပါသည်။
မဆလတ်သီး စားသုံးရလဒ်တွေကို မီးခိုင်းလိုက်သလို ချက်ချင်း မမြင်ရနိုင်ဘဲ ရက်အနည်းငယ် ကြာနိုင်တယ်ဆိုတာကိုလည်း သတိထားရပါမယ်။ ဒါကြောင့် မလျှော့ပါးခြင်းကို သက်သာစေဖို့ ကြိုးပမ်းနေလျှင် မဆလတ်သီးစားသုံးပမာဏကို စည်းကမ်းရှိရှိ နေ့စဉ် ဆက်လက်သောက်သုံးပေးရပါမယ်။ ရက်အနည်းငယ် ကြာအောင် ပုံမှန် စားသုံးနေမယ်ဆိုရင် မဆလတ်သီးတွေက သန့်စင်သွား ပိုမိုဖြစ်ထွေးလာစေပြီး မလျှော့ပါးခြင်း အခြေအနေကို သက်သာစေနိုင်ပါတယ်။
မဆလတ်သီး၏ အခြားကျန်းမာရေး အကျိုးကျေးဇူးများ
မဆလတ်သီးတွေမှာ ကျောက်သောက်သက်သာရေး အကျိုးသက်ရောက်မှုအပြင် အခြား ကျန်းမာရေး အကျိုးကျေးဇူး အများကြီးလည်း ရှိကြပါတယ်။ အန်တီအောက်စီဒန်များ ကြွယ်ဝစွာ ပါဝင်လို့ ဖရီးရာဒီကယ်တွေကြောင့် ဖြစ်ပေါ်နိုင်တဲ့ ကိုယ်ခန္ဓာထိခိုက်ပျက်စီးမှုကို ကာကွယ်ပေးနိုင်ပါတယ်။ ထို့အပြင် ဘီသွေးအင်ဓာတ်၊ ပိုတက်စျမ်၊ ဗီတာမင် A စတဲ့ ဗီတာမင်နဲ့ သတ္တုဓာတ် အမျိုးမျိုးရဲ့ အရင်းအမြစ်ကောင်းတစ်ခုလည်း ဖြစ်ပါတယ်။
မဆလတ်သီးတွေက အရိုးဓာတ် အားနည်းနေတာကို လျော့နည်းစေဖို့လည်း အထောက်အကူ ရှိကြောင်း သက်သေပြထားပါတယ်။ British Journal of Nutrition ထဲက သုတေသနတစ်ခုအရ မနိမ့်ကာလ နှစ်သက်သည့် postmenopausal မိန်းကလေးများက မဆလတ်သီး စားသုံးတဲ့အခါ အရိုးသိပ်သည်းဆ ဆုတ်လှုပ်တာနည်းလာတယ်လို့ တွေ့ရပါတယ်။ သုတေသနတွင် ပါဝင်သူ ၁၆၀ ဦးကို ခြောက်လလောက် အချိန်အတွင်း မဆလတ်သီး သို့မဟုတ် placebo စားသောက်ဖို့ နိုင်随机 ခွဲဝေထားပါတယ်။ သုတေသနအဆုံးတွင် မဆလတ်သီးစားသောက်အဖွဲ့ရဲ့ အရိုးသိပ်သည်းဆ ပမာဏဟာ placebo အဖွဲ့ထက် ထင်ရှားစွာ မြင့်မားလာနေကြောင်း တွေ့ရပါတယ်။
မဆလတ်သီးရည်မှာ ပိုတက်စျမ် ပါသလား။
ကိုယ်ခန္ဓာ အလုပ်လုပ်ပုံ ကျန်းမာရေး ရရှိစေဖို့ မဖြစ်မနေလိုအပ်တဲ့ သတ္တုဓာတ် အရေးကြီးတစ်မျိုးက ပိုတက်စျမ် ဖြစ်ပါတယ်။ ကိုယ်ခန္ဓာအတွင်း ရေဓါတ် သက်တောင့်သက်သာ ချိန်ညှိပေးဖို့နဲ့ ကြည်လင်သန်မာတဲ့ အကြောချွတ်မှု၊ နာရီကြော ဆက်သွယ်မှုတွေမှာ မရှိမဖြစ် လိုအပ်ပါတယ်။ အသီးအနှံ၊ ဟင်းသီးဟင်းရွက် အမျိုးမျိုးရဲ့ အရင်းအမြစ်ကောင်းတစ်ခုကလည်း ပိုတက်စျမ် ဖြစ်ပါတယ်။
မဆလတ်သီးရည်လည်း ပိုတက်စျမ် ကောင်းသော အရင်းအမြစ် တစ်ခုဖြစ်ပါတယ်။ မဆလတ်သီးရည် လိုနွတ်ခွက် ၁ ခွက်မှာ ပိုတက်စျမ် ၇၀၀ မီလီဂရမ် ခန့် ပါဝင်ပါတယ်။ ဒါဟာ လူကြီးတွေအတွက် နေ့စဉ် လိုအပ်ချက်ရဲ့ အလျှောက် ၁၅% လောက် အနည်းငယ် ဖြစ်ပါတယ်။
ပိုတက်စျမ် နည်းရင် မလျှော့ပါးခြင်း ဖြစ်သလား။
အူလမ်းကြောင်း ပုံမှန်အလုပ်လုပ်ပုံကို ထိန်းသိမ်းဖို့ ပိုတက်စျမ်က လွန်စွာ အရေးကြီးပါတယ်။ ကိုယ်ခန္ဓာ ထဲက ပိုတက်စျမ် ပမာဏ နည်းနေလို့ မလျှော့ပါးခြင်း ဖြစ်စေနိုင်ပါတယ်။ ဒါဟာ အူလမ်းကြောင်းအတွင်း အကြောပြုလုပ်ပုံကို ထိန်းညှိသတ်မှတ်ပေးရာမှာ ပိုတက်စျမ် ပါဝင်ပတ်သက်နေတဲ့အတွက် ဖြစ်ပါတယ်။ ပိုတက်စျမ် နည်းနေလို့ အူလမ်းကြောင်းအကြောတွေ မှန်မကန် အလုပ်မလုပ်တော့ရင် မလျှော့ပါးခြင်း ဖြစ်ပေါ်နိုင်ပါတယ်။
မလျှော့ပါးခြင်း ပြဿနာ ရှိနေတယ်ဆိုရင် သင်စားသုံးနေတာတွေထဲမှာ ပိုတက်စျမ် လုံလောက်အောင် ရရှိနေတာ မဟုတ်ဘူးလားဆိုတာ သေချာစွာ သတိပြု စဉ်းစားဖို့ လိုအပ်ပါတယ်။ အသီးအနှံ၊ ဟင်းသီးဟင်းရွက်နဲ့ နို့ထွက်ပစ္စည်းတွေက ပိုတက်စျမ် ကောင်းမွန်တဲ့ အစားအစာ အရင်းအမြစ်တွေ ဖြစ်ပါတယ်။
ပိုတက်စျမ် များလွန်းရင် မလျှော့ပါးခြင်း ဖြစ်မလား။
ပိုတက်စျမ် နည်းနေလို့ မလျှော့ပါးခြင်း ဖြစ်နိုင်သလို ပိုတက်စျမ် များလွန်းသွားရင်လည်း ကိုယ်ခန္ဓာအတွက် အန္တရာယ် ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။ ဒါက ပိုတက်စျမ် ပမာဏ အများကြီး ရှိသွားရင် ဝမ်းလျှောခြင်း ဖြစ်စေနိုင်လို့ပါ။ ကိုယ်ခန္ဓာရဲ့ ရေဓါတ်ချိန်ထိန်းခြင်းမှာ ပိုတက်စျမ် ပါဝင်ပတ်သက်နေတာကြောင့် ပိုတက်စျမ် ပမာဏ မြင့်လွန်းသွားရင် ကိုယ်ခန္ဓာက ပိုတက်စျမ် များလွန်နေတာကို ထုတ်ဖယ်ဖို့ ကြိုးစားရင်း ဝမ်းလျှောခြင်း ဖြစ်ပေါ်လာနိုင်ပါတယ်။
သင် ပိုတက်စျမ် ဆေးဖြည့်တင်းဆေး သောက်နေလား၊ သို့မဟုတ် ကိုယ်ခန္ဓာထဲ ပိုတက်စျမ် ချိန်ညှိပုံကို ပြောင်းလဲစေနိုင်တဲ့ သက်ဆိုင်ရာ ဆေးရောဂါ တစ်ခုခု ရှိနေလား ဆိုရင် သင့်ဆရာဝန်နဲ့ ပိုတက်စျမ် မီလီဂရမ် ပမာဏသင့်လျော်မှုနဲ့ သင့်ကိုယ်ထဲက ပိုတက်စျမ် မီအဝီအောက် စောင့်ကြပ်ရမည့်အကြောင်းတွေကို သေချာ ညှိနှိုင်း တိုင်ပင်ရပါမယ်။
မဆလတ်သီး စားသုံးရာ ကာကွယ်စရာများနှင့် အန္တရာယ်များ
မဆလတ်သီးတွေကို ပုံမှန် စားသုံးရင် လုံခြုံပေမယ့် လူအားလုံးအတွက် မသင့်တော်နိုင်ပါ။ အူလမ်းကြောင်း ထိခိုက်နစ်နာလောက်အောင် အနာရောဂါရှိသူတွေ (irritable bowel syndrome – IBS) သို့မဟုတ် inflammatory bowel disease (IBD) ကဲ့သို့ အခြား အူလမ်းကြောင်းရောဂါ အချို့နဲ့ နေထိုင်ရသူတွေက မဆလတ်သီးတွေကို လုံးဝရှောင်ရှားဖို့ သို့မဟုတ် အရမ်းနည်းနည်းပဲ စားသုံးဖို့ လိုအပ်နိုင်ပါတယ်။ အဘယျအားဖြင့် မဆလတ်သီးတွေထဲမှာ အချို့လူတွေ စနစ်တကျ မလွယ်ကူစွာ လိုက်လျောပြေစေနိုင်တဲ့ FODMAPs ဆိုပြီး ခဲအလွန်သော ကာဗိုဟိုက်ဒရိတ်အမျိုးအစား တစ်မျိုး များလွန်းနေတာ ဖြစ်နိုင်လို့ပါ။
ထို့အပြင် မဆလတ်သီးတွေမှာ သကြားနဲ့ ကယ်လိုရီ ပမာဏများလည်း ကြွယ်ဝနေကြောင်း သတိရဖို့ လိုပါတယ်။ မဆလတ်သီးကို အလွန်အကျွံ စားသုံးရင် ကိုယ်အလေးချိန် တက်လာစေနိုင်ပြီး အခြား ကျန်းမာရေး ပြဿနာတွေ ဖြစ်ပေါ်လာစေနိုင်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် မဆလတ်သီးတွေကို ကျန်းမာရေး ကောင်းမွန်တဲ့ အစားအစာဇာတ်ညွှန်းတစ်ခုအနေနဲ့ ပမာဏသင့်တင့်စွာ သုံးစွဲသင့်ပါတယ်။
မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ (FAQs)
1. ပိုတက်စျမ်က ဝမ်းလျှောခြင်းနဲ့ မလျှော့ပါးခြင်း နှစ်မျိုးလုံး ဖြစ်စေနိုင်မလား။
စားသုံးတဲ့ ပမာဏအပေါ် မူတည်ပြီး ပိုတက်စျမ်က ဝမ်းလျှောခြင်းကို ဖြစ်စေနိုင်သလို မလျှော့ပါးခြင်းကိုလည်း ဖြစ်စေနိုင်ပါတယ်။ ယေဘုယျအားဖြင့် ပိုတက်စျမ် ပမာဏ အလွန်အကျွံ စားသုံးရင် ဝမ်းလျှောခြင်း ဖြစ်လေ့ရှိပြီး ပိုတက်စျမ် နည်းနေလို့ မလျှော့ပါးခြင်း ဖြစ်လာလေ့ရှိပါတယ်။ သို့သော် ပိုတက်စျမ်က စုစုပေါင်း ကျန်းမာရေးအတွက် မရှိမဖြစ် လိုအပ်တဲ့ သတ္တုဓာတ်တစ်မျိုးဖြစ်တာကြောင့် ပမာဏ သင့်တင့်အောင်သာ စားသုံးသင့်ပါတယ်။
2. မဆလတ်သီးတွေမှာ ပိုတက်စျမ်များလား။
မဆလတ်သီး ၅ လုံးခန့် ပါဝင်တဲ့ ဆားဗင်း ၁ ပမာဏမှာ ပိုတက်စျမ် ၂၉၀ မီလီဂရမ် လောက် ပါဝင်ပါတယ်။ ဒါဟာ အကြောနဲ့ နာရီကြော အလုပ်လုပ်ပုံ သန်မာရေးကောင်းမွန်စေဖို့ နဲ့ ကိုယ်ခန္ဓာရဲ့ ရေဓါတ်ချိန် ထိန်းသိမ်းမှုအတွက် မရှိမဖြစ် လိုအပ်တဲ့ သတ္တုဓာတ်ဖြစ်တဲ့ ပိုတက်စျမ်ရဲ့ အရေးပါမှုတွေကြောင့် အလွန် အဓိက ဖြစ်ပါတယ်။
3. ပိုက်လွှတ်မနက် မဆလတ်သီး စားရင် ရောလား။
ဟုတ်ကဲ့၊ မဆလတ်သီးတွေကို ပိုက်လွှတ်မနက် အစာမစားခင် စားသုံးနိုင်ပါတယ်။ တချို့လူတွေက မနက်အချိန် စောစောမှာ မဆလတ်သီး စားသုံးလေ့ရှိရင် တစ်နေ့တာလုံး သန့်စင်သွား သာမန်ဖြစ်ဖို့ အထောက်အကူ ဖြစ်လာတယ်လို့ ခံစားရကြပါတယ်။
4. ပိုတက်စျမ် ဆေးဖြည့်တင်းဆေးတွေက မလျှော့ပါးခြင်း ဖြစ်စေမလား။
ပိုတက်စျမ် ဆေးဖြည့်တင်းဆေးတွေကို အမြင့်မားတဲ့ မီလီဂရမ်နဲ့ သောက်သုံးနေရင် လူအချို့မှာ မလျှော့ပါးခြင်း ဖြစ်လာနိုင်ပါတယ်။ ဘယ်လို ပိုတက်စျမ် ဆေးဖြည့်တင်းဆေး မဆို စတင်သောက်သုံးမယ်ဆိုရင် သတ်မှတ်ထားတဲ့ မီလီဂရမ်လမ်းညွှန်ချက်တွေကို လိုက်နာရုံ မကဘဲ သင့်ဆရာဝန်နဲ့လည်း မဖြစ်မနေ တိုင်ပင်သင့်ပါတယ်။
5. electrolytes တွေက မလျှော့ပါးခြင်းကို သက်သာစေမလား။
ပိုတက်စျမ်၊ မဂ္ဂနီဆီယမ်နဲ့ နာထရီယမ်ကဲ့သို့သော electrolytes တွေဟာ စုစုပေါင်း ကျန်းမာရေးအတွက် အရေးကြီးပြီး သန့်စင်သွား ပုံမှန်ဖြစ်ရေးကို လည်း တွံ့ပြန်ပေးနိုင်ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ မလျှော့ပါးခြင်းအပေါ် သူတို့ရဲ့ ထိရောက်မှုကို တိတိကျကျ သရုပ်ဖော်ဖော်ပြထားတဲ့ သုတေသနတွေကတော့ စတာနည်းနေသေးပါတယ်။
နိဂုံးချုပ်
မဆလတ်သီးတွေဟာ မလျှော့ပါးခြင်းအတွက် လုံခြုံပြီး ထိရောက်စွာ ကူညီပေးနိုင်တဲ့ သဘာဝ ကုထုံးတစ်မျိုးဖြစ်ပါတယ်။ အန္တီအောက်စီဒန်၊ ဖိုင်ဘာနဲ့ ပိုတက်စျမ်တို့ ကြွယ်ဝစွာ ပါဝင်လို့ အူလမ်းကြောင်း ကျန်းမာရေးကို ထိန်းသိမ်းပေးပြီး သန့်စင်သွား ပုံမှန်ဖြစ်စေရာ ကူညီပေးပါတယ်။ သုတေသနများအရ မဆလတ်သီးတွေဟာ psyllium နဲ့ လူအသုံးများတဲ့ ဖိုင်ဘာ ဆေးဖြည့်တင်းဆေး အခြားအမျိုးကောင်းတွေထက် မလျှော့ပါးခြင်း သက်သာရေးမှာ ပိုမို ထိရောက်နေပါတယ်။ လုံခြုံပြီး ကိုယ်ခန္ဓာလည်း သွေးလည်ညှိလွယ်တာကြောင့် အူလမ်းကြောင်း ပြဿနာတွေကို သဘာဝနည်းလမ်းနဲ့ သက်သာစေချင်သူတို့အတွက် အလွန်ကောင်းတဲ့ ရွေးချယ်စရာတစ်ခု ဖြစ်ပါတယ်။ သင့် မလျှော့ပါးခြင်း လက္ခဏာတွေကို သက်သာအောင် မဆလတ်သီးတွေကို နေ့စဉ်အစားအစာဇာတ်ညွှန်းထဲ ထည့်သုံးကြည့်ဖို့ စဉ်းစားကြည့်ပါ။
အကိုးအကားများ
- Attaluri, A., Donahoe, R., Valestin, J., Brown, K., & Rao, S. S. C. (2011). Randomised clinical trial: dried plums (prunes) vs. psyllium for constipation. Alimentary Pharmacology & Therapeutics, 33(7), 822–828. https://doi.org/10.1111/j.1365-2036.2011.04594.x https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/21323688/
- Lever, E., Scott, S. M., Louis, P., Emery, P. W., & Whelan, K. (2019). The effect of prunes on stool output, gut transit time and gastrointestinal microbiota: A randomised controlled trial. Clinical Nutrition, 38(1), 165–173. https://doi.org/10.1016/j.clnu.2018.01.003 https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/29398337/
- De Giorgio, R., Ruggeri, E., Stanghellini, V., Eusebi, L. H., Bazzoli, F., & Chiarioni, G. (2015). Chronic constipation in the elderly: a primer for the gastroenterologist. BMC Gastroenterology, 15(1). https://doi.org/10.1186/s12876-015-0366-3 https://bmcgastroenterol.biomedcentral.com/articles/10.1186/s12876-015-0366-3
သတိပေးချက်
ဤဘ್ಲော့ဂ်တွင် ဖော်ပြထားသော ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ အမြင်များနှင့် အခြား ကျန်းမာရေးသိနားခံချက် အပြည့်အဝတို့သည် သတင်းအချက်အလက်ပေးရန် ရည်ရွယ်ထားခြင်းသာ ဖြစ်ပါသည်။ ဤဘလော့ဂ်တွင် ပါဝင်သော မည်သည့် အချက်အလက်/ကြွေးကြော်ချက်များပါ ဖြစ်စေ အသည်းအသန် ရောဂါကို ခွဲခြားစိစစ်ရန်၊ ကုသရန်၊ သက်သာစေရန် သို့မဟုတ် ကာကွယ်ရန် ရည်ရွယ်ထားခြင်း မဟုတ်ပြီး သင့်ကိုယ်ပိုင် ဆရာဝန်/ဆေးရုံ ဒေါက်တာ မှ ပေးရန် အနေနဲ့ ကျန်းမာရေးနှင့် ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ အကြံဉာဏ်များကို အစားထိုးလို့ မရသင့်ပါ။ Nano Singapore Shop အနေနဲ့ သင်၏ ကျန်းမာရေး သို့မဟုတ် အာဟာရ စနစ်အပြောင်းအလဲ မည်သို့ မည်ပါ ဖြစ်စေ အထူးသဖြင့် သတ်တိထား diagnosis တစ်ခုခု သို့မဟုတ် လူနာအခြေအနေ တစ်ခုခုနဲ့ ပတ်သက်နေသည့် အပြောင်းအလဲ တစ်စုံတစ်ရာ ပြုလုပ်မည်ဆိုလျှင် ဆရာဝန်နှင့် အရင်ဆုံး တိုင်ပင်ဖို့ အားပေးလိုပါသည်။