နို့ဆီးချိုမြက် (Milk Thistle) နဲ့ ကြက်သွန်နီမှုန့် (Turmeric) အရိုးသားသဘာဝအဆိုတော်တွေက အသည်းကျန်းမာရေးကို တကယ့်အတိုင်း ထောက်ပံ့ပေးလား။ သိပ္ပံ (နဲ့ ရိုးရာကုထုံး) က ဘာပြောလဲ
- အသည်းဟာ သွေးကိုသန့်စင်ပေးပြီး အဆိပ်အတောက်တွေကို အမှိုက်အဖြစ် ပြောင်းလဲပစ်လွှတ်ပေးရာ ခန္ဓာကိုယ်ရဲ့ အဓိကအင်္ဂါစနစ်ပါ။ ဆေးဝါးနဲ့ အာဟာရဓာတ်တွေကိုပါ စီမံဆောင်ရွက်ပေးပါတယ်။ ဒါကြောင့် အသည်းကျန်းမာရေးကို စဉ်းစားထားရခြင်းဟာ အလွန်အရေးကြီးပါတယ်။
- ဈေးကွက်မှာ အသည်းကို detox လုပ်ပေးနိုင်တယ်လို့ ဆိုကြသည့် အစားထိုးအာဟာရဆေးတွေ အများကြီး ရောက်ရှိနိုင်ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့၊ အားဖြည့်ပစ္စည်းအတော်များများကို FDA မှ အတည်မပြုထားဘဲ ဖြစ်ပြီး အသည်းအတွက်လည်း ဘေးကင်းသက်သာမှု မရှိနိုင်ပါ။
- Johns Hopkins Medicine ရဲ့ အဆိုအရ နို့ဆီးချိုမြက်နဲ့ ကြက်သွန်နီမှုန့် ဆာဘူ (extract)တွေဟာ အသည်းရောင်ရမ်းခြင်းနဲ့ အသည်းဒဏ်ရာတွေကို ကူညီကုသနိုင်တဲ့ functional foods အဖြစ် သတ်မှတ်ထားပါတယ်။
နို့ဆီးချိုမြက်နဲ့ ကြက်သွန်နီမှုန့်တို့ရဲ့ အသည်းကျန်းမာရေးအပေါ် သက်ရောက်မှုအကြောင်း သိပ္ပံက ဘာပြောသလဲ
နို့ဆီးချိုမြက်ကို သိပ္ပံနာမည်အလိုက် Silybum Marianum လို့ ခေါ်ပါတယ်။ အသည်းကျန်းမာရေးကို ထောက်ပံ့ပေးနိုင်တဲ့ ဆေးဝါးသောက်ဆီသဘာဝအပင် တစ်မျိုးအဖြစ် ကြာရှည်စွာ လေးစားအသုံးပြုလာကြပါတယ်။ Case-control သုတေသနတစ်ရပ်အရ silymarin (200mg) တိုက်ရိုက်ကွန်ဗင်း tablet ကို နောက်တစ်ဆယ့်နှစ်ပတ် လက်ခံသောက်သုံးခိုင်းသည့်အခါ မာတိကာမပါသော အသည်းအဆီအမြင့်ရောဂါ (NAFLD) ကို တိုးတက်ကောင်းမွန်စေထားပါတယ်။ အသည်းအင်ဇိုင်အဆင့်ကိုလည်း လျှော့ချပေးနိုင်ပါတယ်။ ဒီ particular သုတေသနမှာ silymarin က အသည်း aminotransferases ကို လျှော့ချပေးနိုင်ခဲ့ပါတယ်။ ဒါ့အပြင် အသည်းဆဲလ်တွေကို ပြန်လည်အသစ်ထပ်တိုးဖန်တီးစေဖို့၊ အရက်နဲ့ acetaminophen လို အဆိပ်အတောက်တွေကနေ ကာကွယ်ပေးဖို့မှာလည်း ကူညီပေးနိုင်ပါတယ်။
ကြက်သွန်နီမှုန့်ရဲ့ လှုပ်ရှားဆောင်ရွက်သော သက်ရောက်သည့် ဓာတ်ပစ္စည်းအဓိကက curcumin ဖြစ်ပါတယ်။ အသည်းရောင်ရမ်းလာတဲ့အခါ hepatic stellate cells (HCS) တွေ အက်တီဗိတ်ဖြစ်လာပါတယ်။ သုတေသနတွေကနေ curcumin က HCS activation ကို တားဆီးနိုင်တယ်လို့ ရှာဖွေတွေ့ရှိထားပါတယ်။ Leptin signaling ကိုလည်း ကိန်းဝက်ဖြတ်ထောက်ပတ်ဖျက်ဆီးပေးပြီး၊ အဲဒါဟာ HCS ကို လှုံ့ဆော်ပေးနိုင်တဲ့ လမ်းကြောင်းတစ်ခုဖြစ်ပါတယ်။ Curcumin ကို ဖြည့်စွက်သောက်သုံးရာမှာ သြိုင်ဂလီစာရိုက် (triglyceride) အဆင့်ကို လျှော့ချပေးနိုင်တယ်၊ အသည်းရောင်ရမ်းရေးအမှတ်အသားတွေကို လည်း လျှော့ချပေးနိုင်တယ်လို့ သက်သေပြထားပါတယ်။
နို့ဆီးချိုမြက်နဲ့ ကြက်သွန်နီမှုန့်ကို အတူတကွ စားသုံးသောက်သုံးရာမှာ သူတို့နှစ်ဦးစလုံးက oxidative stress နဲ့ ရောင်ရမ်းခြင်းတို့ကို သီးခြား ဘိုင်အိုကီမီလမ်းကြောင်းတွေဖြင့် ပစ်မှတ်ထားသလို၊ ထပ်တူဖြည့်ဆည်းပံ့ပိုးရာ အားသာချက်တွေကိုလည်း ပေးစွမ်းနိုင်တယ်လို့ တွေ့ရှိရပါတယ်။
အသည်းကျန်းမာရေးအတွက် သုတေသနပြုထားသော အစိတ်အပိုင်းများ
Liver Guard Formula ဟာ အသည်းကျန်းမာရေးအတွက် ထိရောက်သော ဖြည့်စွက်သောက်ဆီတစ်မျိုး ဖြစ်ပြီး သဘာဝအပင်ထွက် ၅ မျိုး ပါဝင်ထားပါတယ်၊ အဲ့ဒါတွေကတော့ –
အာတိချုပ် (Artichoke)
- အာတိချုပ်ဟာ bile ထုတ်လုပ်မှုကို မြှင့်တင်ပေးခြင်းအားဖြင့် detoxification ကို ကူညီပေးနိုင်ပြီး အစာကျခြင်းကိုလည်း ကူညီပေးနိုင်ပါတယ်။ အန္တီအောက်ဆီဒန့်ဓာတ်များ ကြွယ်ဝစွာ ပါဝင်ပြီး အသည်းဆဲလ်တွေကို oxidative stress ထဲကနေ ကာကွယ်ပေးနိုင်ပါတယ်။
- မရာယာနာထောက်ပြချက် ရှိတဲ့ clinical trial တစ်ရပ်အရ တစ်ရက်လျှင် ၆၀၀ mg အာတိချုပ်ဆာဘူကို ရက် ၅၆ (၈ ပတ်) ဆက်တိုက်သောက်သုံးတဲ့အခါ ALT အဆင့်ကို ၁၇.၈% လျှော့ချပေးနိုင်ခဲ့ပြီး NAFLD ရှိလူနာတွေမှာ အသည်းလုပ်ဆောင်မှုအမှတ်အသားများကို တိုးတက်ကောင်းမွန်စေပါတယ်။
နို့ဆီးချိုမြက် (Milk thistle)
- နို့ဆီးချိုမြက်ဟာ အသည်းဒဏ်ရာများကို ကုသရာမှာ ထိရောက်မှုရှိလို့ အသုံးများတဲ့ ပန်းပင်ပန်းဖွား အမျိုးအမည်တစ်မျိုး ဖြစ်ပါတယ်။ ထိုအပင်ထဲက အဓိက လှုပ်ရှားဓာတ်ဖြစ်တဲ့ silymarin က သက်သာကုသသည့် သက်ရောက်အာနိသင် ရှိပါတယ်။ အသည်းလုပ်ဆောင်မှုကိုလည်း ကောင်းမွန်လာစေနိုင်ပါတယ်။
ကြက်သွန်နီမှုန့် (Turmeric)
- ကြက်သွန်နီမှုန့်ရဲ့ လှုပ်ရှားဓာတ် အဓိကဖြစ်တဲ့ curcumin ကို ရေရှည်အသည်းရောင်ရောဂါ (chronic hepatitis) အတွက် ထိရောက်သော phytotherapy အဖြစ် သက်သေပြထားပြီး cirrhosis နဲ့ အသည်း fibrosis ပြန်လှည့်လျော့နည်းအောင် လုပ်ဆောင်ပေးနိုင်တဲ့ အသင့်အထောက်အကူဖြစ်စေသော ပစ္စည်း အဖြစ်လည်း သတ်မှတ်ထားပါတယ်။
- Meta-analysis တစ်ရပ်က curcumin ရဲ့ အသည်းကာကွယ်သည့် အခန်းကဏ္ဍကို သုံးသပ်လေ့လာခဲ့ပြီး RCT ၃၁ စုံကို ထည့်သွင်းလေ့လာခဲ့ပါတယ်။ ထိုသုတေသနအရ curcumin ဖြည့်စွက်ထည့်သောက်ခြင်းကြောင့် ALT ကို ၄.၀၉ U/L နဲ့ AST ကို ၄.၈၄ U/L လျှော့ချပေးနိုင်တယ်လို့ တွေ့ရှိရပါတယ်။
မင်ကြီး (Black pepper)
- မင်ကြီးမှာ ပါဝင်သည့် piperine ဟာ curcumin ကို ခန္ဓာကိုယ်အတွင်း စုပ်ယူနိုင်မှုကို ၂၀၀၀% ထိ မြှင့်တင်ပေးနိုင်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် ကြက်သွန်နီမှုန့်ရဲ့ အသည်းကာကွယ်သည့် သက်ရောက်သည့်အာနိသင်တွေ ပိုမိုအားကောင်းစေပါတယ်။ အသည်း detox လုပ်ရာမှာ ကူညီပေးသည့် အန္တီအောက်ဆီဒန့်ထူးခြားမှုတွေလည်း ပါဝင်ပါတယ်။
Dandelion
- Dandelion အမြစ်ကို diuretic အာနိသင်ရှိခြင်းနဲ့ bile ထုတ်လုပ်ခွင့်ကို လှုံ့ဆော်နိုင်တဲ့ တတ်နိုင်မှုကြောင့် အသည်းသန့်စင်အစားထိုးဆေးတွေထဲမှာ ကျယ်ပြန့်နဲ့ အသုံးများနေပါတယ်၊ ဤအဖြစ်အပျက်များဟာ detoxification လုပ်ငန်းစဉ်ကို ကူညီပံ့ပိုးပေးပါတယ်။
အထူးကျွမ်းကျင်ကျောင်းသားတွေ ဘာပြောလဲ
အသားတော်ကျန်းမာရေးနဲ့ သဘာဝစိုက်ပျိုး အစားအသောက်တွေကို သုံးစွဲသောက်သုံးပေးဖို့ အရေးကြီးပါတယ်။ ဒါက အသည်းအပေါ် လုပ်ငန်းခွင်အလေးချိန်ကို လျှော့ချပေးပါလိမ့်မယ်။ အန္တီအောက်ဆီဒန့်၊ ဗီတာမင် C၊ သံ (iron) နဲ့ ဇင့် (zinc) များကြွယ်ဝတဲ့ အစားအစာတွေဟာ အက္ခရာရောဂါပိုးဝင်ခြင်းနဲ့ ကာကွယ်ပေးနိုင်သလို လွန်လွန်ကဲကဲ ဆေးဝါးသုံးစွဲရမယ့် အခြေအနေလည်း မဖြစ်စေဘူး။ အဲ့ဒီလို ဆေးဝါးတွေက အသည်းအင်ဇိုင်အဆင့်တွေကို မြင့်တက်စေ tend လေ့ရှိပါတယ်။ သင့်အစားအစာအလေ့အထပုံစံကို ပြောင်းလဲဖို့ အခက်အခဲရှိနေမယ်ဆိုရင် အသည်းကျန်းမာရေးကို ထောက်ပံ့ကာကွယ်ပေးနိုင်တဲ့ Liver Guard Formula ကို စရင်းပါသောက်သုံးဖို့ ထည့်သွင်းစဉ်းစားပါ။ ဒီဖြည့်စွက်ဆေးက သင့်အသည်းကို detox လုပ်ရာမှာ ကူညီပေးမယ်၊ အန္တီအောက်ဆီဒန့်ဓာတ်များ ကြွယ်ဝတဲ့ ဖော်မူလာကြောင့် အသည်းဆဲလ် ပျက်စီးမှု ဖြစ်ပွားနိုင်ခြေကို လျှော့ချပေးမယ်။
စာချူပ်
အာတိချုပ်၊ ကြက်သွန်နီမှုန့်၊ နို့ဆီးချိုမြက်၊ မင်ကြီးနဲ့ dandelion တို့ကို အသည်းကျန်းမာရေးရရှိရေးနဲ့ လုပ်ဆောင်နိုင်ရည် တိုးတက်ရေးအတွက် သူတို့ပါဝင်ဆောင်ရွက်ရာ အခန်းကဏ္ဍကို သုတေသနပြုလေ့လာထားပါတယ်။ နေ့စဉ် ဖြည့်စွက်ဆေးတွေကို သောက်သုံးပေးခြင်းဖြင့် သင့်အသည်းအတွက် ကာကွယ်ကာဂူးထဲတစ်လွှာလို ပံ့ပိုးကာကွယ်ပေးနိုင်တယ်လို့ တွေ့ရှိရပါတယ်။
သင့်အသည်းအင်ဇိုင်အဆင့် မြင့်တက်နေလို့ စိုးရိမ်ပူပန်နေတာဖြစ်စေ၊ hepatitis သို့မဟုတ် NAFLD ကဲ့သို့ ရေရှည်အသည်းရောဂါတွေ ရှိပြီးသားဖြစ်စေ၊ Liver Guard Formula အကြောင်းနောက်ထပ် သွားရောက်လေ့လာကြည့်ပါ။
ကိုးကားချက်များ
- Detoxing Your Liver: Fact Versus Fiction | Johns Hopkins Medicine. Accessed April 9, 2025. https://www.hopkinsmedicine.org/health/wellness-and-prevention/detoxing-your-liver-fact-versus-fiction
- Shaikh KR, Shaikh S, Ata MA, Memon A, Soomro UA, Siddiqui SS. Therapeutic efficacy of silymarin on liver aminotransferases in patients with nonalcoholic fatty liver disease. Rawal Med J. 2021;46(4):761-764.
- Buonomo AR, Scotto R, Nappa S, et al. The role of curcumin in liver diseases. Arch Med Sci. 2018;15(6):1608. doi:10.5114/AOMS.2018.73596
- Adibian M, Hodaei H, Nikpayam O, Sohrab G, Hekmatdoost A, Hedayati M. The effects of curcumin supplementation on high-sensitivity C-reactive protein, serum adiponectin, and lipid profile in patients with type 2 diabetes: A randomized, double-blind, placebo-controlled trial. Phyther Res. 2019;33(5):1374-1383. doi:10.1002/PTR.6328
- Rangboo V, Noroozi M, Zavoshy R, Rezadoost SA, Mohammadpoorasl A. The Effect of Artichoke Leaf Extract on Alanine Aminotransferase and Aspartate Aminotransferase in the Patients with Nonalcoholic Steatohepatitis. Int J Hepatol. 2016;2016. doi:10.1155/2016/4030476
- Capurso A. The Mediterranean diet: a historical perspective. Aging Clin Exp Res. 2024;36(1). doi:10.1007/S40520-023-02686-3/TABLES/1
- Dehzad MJ, Ghalandari H, Amini MR, Askarpour M. Effects of curcumin/turmeric supplementation on liver function in adults: A GRADE-assessed systematic review and dose–response meta-analysis of randomized controlled trials. Complement Ther Med. 2023;74:102952. doi:10.1016/J.CTIM.2023.102952
- Sehgal A, Kumar M, Jain M, Dhawan DK. Combined effects of curcumin and piperine in ameliorating benzo(a)pyrene induced DNA damage. Food Chem Toxicol. 2011;49(11):3002-3006. doi:10.1016/J.FCT.2011.07.058
