ဗီတာမင် B12 နှင့် သံဓာတု ခံစားနိုင်မှု လျော့နည်းခြင်း – လက္ခဏာများနှင့် ကုသ하는 နည်းလမ်းများ
- ဗီတာမင် B12 သည် DNA ဖွဲ့စည်းရေးနှင့် အနီသွေးဓာတ်ကွက်များ ထွက်ငှါးအincluding သွေးကွက်ဆိုင်ရာ ဘဲလ်များ ဖွံ့ဖြိုးထုတ်လုပ္မှု စသည့် မျိုးကွဲကွဲ မျိုးဗီဇဆဲလ် လုပ်ငန်းဆောင်တာများ အတွက် မရှိမဖြစ်လိုအပ်သည်။
- သံဓာတ်သည် ကိုယ်ခန္ဓာတစ်လျှောက် သက်သောင့်သက်သာ သယ်ဆောင်ပေးသည့် အောက်စီဂျင်ကို ကိုယ်တွင်းသွေးတွင် သယ်ဆောင်ပေးသော ဟီးမိုဂျီလိုဘင် ပြုလုပ်ရာတွင် မရှိမဖြစ်လိုအပ်သည့် သတ္တုငယ်တစ်မျိုး ဖြစ်သည်။
- ဗီတာမင် B12 ခံစားနိုင်မှု လျော့နည်းသွားပါက သံဓာတ် လျော့နည်းမှုကြောင့် ဖြစ်သော သွေးအားနည်းရောဂါ ဖြစ်ပွားနိုင်သည်။
ဗီတာမင် B12 နှင့် သံဓာတ်တို့သည် ကျန်းမာရေးနှင့် အောင်မြင်မြတ် နေထိုင်မှုအတွက် အလွန်အရေးကြီးသော အာဟာရဓာတ်များ ဖြစ်ကြသည်။ သို့သော် ဤအာဟာရဓာတ်များထဲမှ တစ်မျိုးခန့် ဖြစ်မဖြစ် မလုံလောက်ပါက ကွဲပြားသည့် 合併ရောဂါများနှင့် ကျန်းမာရေး ပြဿနာများ ဖြစ်ပွားစေပါသည်။ သံဓာတ်နှင့် ဗီတာမင် B12 လျော့နည်းခြင်း၏ အစောပိုင်း လက္ခဏာများသည် သေးငယ်ပြီး လက်လွတ်မိရလွယ်ကူ ပါသည်။ သို့သော် ထိုအာဟာရလျော့နည်းခြင်းကို မကုသဘဲ လက်လွတ်ထားလျှင် သွေးအားနည်းရောဂါ၊ စလယ်နွမ်းနယ်နင်းခြင်း၊ ခန္ဓာကိုယ်အားနည်းခြင်း စသည့် ကျန်းမာရေး ပြဿနာများ ဖြစ်ပွားစေနိုင်သည်။ ဤဆောင်းပါးတွင် ဗီတာမင် B12 နှင့် သံဓာတ် လျော့နည်းခြင်း၏ သတိပေးလက္ခဏာများနှင့် လက္ခဏာများ၊ ထို့ပြင် ထိရောက်သော ကုသမှုနည်းလမ်းများကို ရှင်းလင်းဖော်ပြပေးမည် ဖြစ်သည်။ သံဓာတ်နှင့် ဗီတာမင် B12 ၏ အရေးပါမှုကို နားလည်ပြီး သင်၏ အစားအသောက်အတွင်း ထိုအာဟာရဓာတ်နှစ်မျိုးကို မလုံလောက်မနေသည့်အတွက် မည်သို့ သက်မွတ်ကာကွယ်ရမည်ကို သိလိုသူ၊ သို့မဟုတ် လက္ခဏာများ ကြုံတွေ့နေတာ ဖြစ်စေ ဆင်ခြင်ဖတ်ရှုနိုင်ပါသည်။
ကိုယ်ခန္ဓာအတွင်းရှိ ဗီတာမင် B12 နှင့် သံဓာတ်၏ အရေးကြီးမှု
ဗီတာမင် B12 သည် DNA ဖွဲ့စည်းရေး၊ အနီသွေးကွက် ထုတ်လုပ်ရေး နှင့် နာရီဗ်လုပ်ငန်းများ ပုံမှန် လုပ်ကိုင်စေခြင်းအပါအဝင် မျိုးစုံသော ဆဲလ်ဖွံ့ဖြိုးရေး လုပ်ငန်းများအတွက် လိုအပ်ပါသည်။ ၎င်းကို အသား၊ ငါး၊ နှီးနှင့် နို့ထွက်ကုန်ပစ္စည်းများ ကဲ့သို့သော တိရစ္ဆာန်အုပ်စု အစားအစာများနှင့် အာဟာရဖြည့်စွက်များမှ ရရှိနိုင်သည်။
တနည်းဖြင့် သံဓာတ်သည် သွေးအတွင်း အောက်စီဂျင် သယ်ဆောင်ပေးသည့် ဟီးမိုဂျီလိုဘင်ကို ဖွဲ့စည်းရာတွင် မရှိမဖြစ်လိုအပ်သည့် သတ္တုငယ်တစ်မျိုး ဖြစ်သည်။ ဟင်းသန့်အသားနီ၊ ကြက်သား နှင့် ငါးစားသုံးသည့်အခါရှိသည့် ဟီးမသံဓာတ်ကို ကိုယ်ခန္ဓာက ပိုမိုကောင်းမွန်စွာ စုပ်ယူနိုင်ပြီး၊ ကန်စွန်းရွက်၊ သစ်နို့၊ ပဲမျိုးစုံ စသည့် အစိမ်းရောင် ဖွန်ဖူးသမားသီးနှံများကဲ့သို့သော အစိုဓာတ် သက်ရှိသီးနှံများမှ ရရှိသော နော်ဟီးမသံဓာတ်ကိုလည်း ကောင်းမွန်စွာ စုပ်ယူနိုင်သည်။ သံဓာတ်ကို သက်ရှိအရင်းအမြစ်နှင့် အပင်အရင်းအမြစ် အစားအစာများ နှစ်မျိုးလုံးမှ ရရှိနိုင်ပါသည်။
သံဓာတ်နှင့် ဗီတာမင် B12 နှစ်မျိုးလုံးသည် ကောင်းမွန်သော ကျန်းမာရေးအတွက် မရှိမဖြစ်လိုအပ်ပြီး ၎င်းတို့ လျော့နည်းသွားပါက ပြင်းထန်သော ဆိုးကျိုးများ ဖြစ်ပွားနိုင်သည်။
ဗီတာမင် B12 လျော့နည်းခြင်း၏ လက္ခဏာများ
ဗီတာမင် B12 လျော့နည်းခြင်းသည် အထူးသဖြင့် သက်ရွယ်အိုများနှင့် သက်သတ်လွတ် သို့မဟုတ် အစိမ်းသီး ဟင်းသီးဟင်းရွက် စနစ်အစားအသောက် ကျွေးစားသူများအတွက် မျှဝေတတ်သော ပြဿနာတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဗီတာမင် B12 လျော့နည်းခြင်း၏ အစောပိုင်း လက္ခဏာများသည် သေးငယ်ပြီး လက်လွတ်မိလွယ်သည်။ သို့သော် လျော့နည်းမှု ပိုမိုဆိုက်ရောက်လာသည့်အခါ လက္ခဏာများလည်း ပိုမို ပြင်းထန်လာနိုင်သည်။ ဗီတာမင် B12 လျော့နည်းခြင်းတွင် ကျူးလွန်ပုံများသော လက္ခဏာများမှာ –
- အလွန်ပင်ပန်းနွမ်းနယ်ခြင်းနှင့် ကိုယ်အားနည်းခြင်း
- လက်နဲ့ ခြေထောက်တွေမှာ ယားယံခြင်း၊ ဘီလိုက်ခြင်း သို့မဟုတ် ထလန်ထလန် ခံစားရခြင်း
- သွေးလမ်းလျှောက်ရခက်ခဲခြင်း သို့မဟုတ် လုံးဝ နယူးတယ် မျက်နှာချိန် မထိန်းနိုင်ခြင်း
- စိတ်အနေအထား ပြောင်းလဲခြင်း၊ အထူးသဖြင့် စိတ်မာတိမ်းမောင်းမှု သို့မဟုတ် စိတ်အေးမရှိခြင်း
- မေ့လျူရှုပ်ယိုင်ခြင်း သို့မဟုတ် စဉ်းစားရန် ခက်ခဲလာခြင်း
- ပါးစပ်နှင့် လျှာ နာကျင်ယားယံခြင်း
- အရေပြား ဖြူဖျော့နေခြင်း
- အစာချေမှုကိစ္စ ပြဿနာများ – ဝမ်းလျှောခြင်း သို့မဟုတ် ဝမ်းလျားခြင်း ကဲ့သို့
ဗီတာမင် B12 မလုံလောက်လျှင် သွေးအားနည်းရောဂါ၊ နှလုံးကြောနာကျင်မှုများနှင့် ဉာဏ်ရည်ကျဆင်းမှု ကဲ့သို့ ပြင်းထန်သော ကျန်းမာရေး ပြဿနာများ ဖြစ်ပွားစေနိုင်သည်။
သံဓာတ် လျော့နည်းခြင်း၏ လက္ခဏာများ
သံဓာတ် လျော့နည်းခြင်းလည်း အထူးသဖြင့် မိန်းကလေးများနှင့် ကလေးများအတွက် မျှဝေတတ်သော ပြဿနာတစ်ခု ဖြစ်သည်။ သံဓာတ် လျော့နည်းခြင်း၏ လက္ခဏာများသည် ဗီတာမင် B12 လျော့နည်းခြင်းနှင့် ဆင်တူနိုင်သည်။ သံဓာတ် လျော့နည်းခြင်းတွင် တွေ့ရလေ့ရှိသော လက္ခဏာများမှာ –
- အလွန် ပင်ပန်းနွမ်းနယ်ခြင်း နှင့် ကိုယ်အားနည်းခြင်း
- အရေပြား ဖြူဖျော့နေခြင်း
- အသက်ရှူမလုံလောက်သကဲ့သို့ ခံစားရခြင်း
- မူးဝြေခွအိမ်ခြင်း သို့မဟုတ် နားတွင်း ညိုးသံ ထွက်နေသကဲ့သို့ ခံစားရခြင်း
- လက်သည်း ပိုင်းချိုးလွယ်၍ ခြောက်သွေ့နေခြင်း
- လက်နဲ့ ခြေထောက်တွေ ခြောက်မြိန်၍ အေးလာခြင်း
- ခေါင်းကိုက်ခြင်း
- နှလုံးခုန် မြန်မြန်ဖြစ်လာခြင်း
သံဓာတ် လျော့နည်းခြင်းကို မကုသဘဲ လက်လွတ်ထားပါက သွေးအားနည်းရောဂါ၊ နှလုံးဆိုင်ရာ ပြဿနာများနှင့် ကလေးများတွင် ဖွံ့ဖြိုးရေးနောက်ကျမှုများ ဖြစ်ပွားစေနိုင်သည်။
သံဓာတ် လျော့နည်းသွေးအားနည်းရောဂါနှင့် ဗီတာမင် B12 လျော့နည်းခြင်း အချော်အဆီး
သံဓာတ်နှင့် ဗီတာမင် B12 နှစ်မျိုးလုံးသည် ကျန်းမာသော အနီသွေးကွက်များ ဖွံ့ဖြိုးထုတ်လုပ်ရေးအတွက် မရှိမဖြစ်လိုအပ်သောကြောင့် သံဓာတ် လျော့နည်းသွေးအားနည်းရောဂါနှင့် ဗီတာမင် B12 လျော့နည်းခြင်းတို့သည် အချို့ အနေအထားများတွင် ချိတ်ဆက်နေတတ်ပါသည်။ သံဓာတ်သည် သွေးအတွင်း အောက်စီဂျင် သယ်ဆောင်ပေးသည့် ဟီးမိုဂျီလိုဘင်ကို ဖွဲ့စည်းရာတွင် လိုအပ်သည်။ အနီသွေးကွက်များ ထုတ်လုပ်ရာတွင်တော့ ဗီတာမင် B12 အလွန် အရေးကြီးသည်။ ဤအာဟာရဓာတ် နှစ်မျိုးထဲမှ တစ်မျိုးခုန့် မလုံလောက်ပါက ကိုယ်ခန္ဓာက ကျန်းမာသော အနီသွေးကွက် အလုံအလောက် မထုတ်လုပ်နိုင်တော့သဖြင့် သွေးအားနည်းရောဂါ ဖြစ်ပွားနိုင်သည်။
သွေးအားနည်းရောဂါတွင် အသက်ရှူမလုံလောက်သကဲ့သို့ ခံစားရခြင်း၊ ကိုယ်အားနည်းခြင်း နှင့် ပင်ပန်းနွမ်းနယ်ခြင်းတို့ ဖြစ်ပေါ်လာနိုင်သည်။ မကုသဘဲ လက်လွတ်ထားပါက နှလုံး၊ ဦးနှောက်နှင့် အခြား အရေးကြီးသော အသက်အောင်မြင်ရေး အင်္ဂါအစိတ်အပိုင်းများ သက်ရောက်ထိခိုက်စေနိုင်သည်။ သင်တွင် သွေးအားနည်းရောဂါ၊ ဗီတာမင် B12 လျော့နည်းခြင်း သို့မဟုတ် သံဓာတ် လျော့နည်းခြင်း လက္ခဏာများ ရှိတယ်လို့ သံသယ ဖြစ်ပါက ကျန်းမာရေး ပညာရှင်နှင့် တိုင်ပင်ရမည်ဖြစ်သည်။
ဗီတာမင် B12 လျော့နည်းခြင်း၏ အကြောင်းရင်းများ
ဗီတာမင် B12 ကို အသား၊ ငါး၊ ကြက်သား၊ ငွက်ဥနှင့် နို့ထွက်ကုန်ပစ္စည်းများကဲ့သို့သော တိရစ္ဆာန် အစားအစာများ၌ သဘာဝကျလျက် ပါဝင်ရှိသလို ဖြစ်ပါသည်။ ထို့ကြောင့် သက်သတ်လွတ် သို့မဟုတ် အစိမ်းသီးဟင်းသီးဟင်းရွက် သာစားသုံးသည့် လူများအနေနှင့် ဗီတာမင် B12 လျော့နည်းနိုင်မှု ပိုများသည်။ ဗီတာမင် B12 မလုံလောက်ခြင်းသည် အောက်ပါ အကြောင်းအရင်းများကြောင့်လည်း ဖြစ်ပွားနိုင်သည် –
- အသက်အရွယ်: အသက် ရင့်လာသလို သက်ရွယ်အိုများ၏ ကိုယ်ခန္ဓာက ဗီတာမင် B12 ကို စုပ်ယူနိုင်စွမ်း လျော့နည်းသွားခြင်းကြောင့် လျော့နည်းမှု ဖြစ်လာနိုင်သည်။
- အူလမ်းကြောင်း ရောဂါများ: ကရောင်းရောင်ရောဂါ (Crohn’s disease) နှင့် ဆီးလီယက်ရောဂါ (celiac disease) ကဲ့သို့သော အူလမ်းကြောင်းဆိုင်ရာ အခြေအနများကြောင့် ကိုယ်ခန္ဓာက ဗီတာမင် B12 ကို ကောင်းစွာ မစုပ်ယူနိုင်တော့နိုင်သည်။
- ဆေးဝါးများ: မက်ဖော်မင် (metformin)၊ ပရိုတွန် ပန့်ပ် ထိန်းချုပ်ဆေးများ (proton pump inhibitors) နှင့် အက်ဆက်အက်ဆစ် ဆေးများ (antacids) ကဲ့သို့သော ဆေးဝါးအမျိုးအမီးများအချို့သည် ဗီတာမင် B12 စုပ်ယူရေးကို ချုပ်ကိုင် နှောင့်ယှက်နိုင်သည်။
သံဓာတ် လျော့နည်းခြင်း၏ အကြောင်းရင်းများ
အသား၊ ငါး၊ ကြက်သားကဲ့သို့သော တိရစ္ဆာန် အစားအစာများတွင်သာမက ပဲမျိုးစုံ၊ ထမင်းပေါင်းအိမ်ပဲ၊ ခရမ်းချဉ်သွန်နီ နှင့် ပါစပင်နတ် (spinach) ကဲ့သို့သော အပင်အရင်းအမြစ် အစားအစာများတွင်လည်း သံဓာတ် သဘာဝကျလျက် ပါဝင်သည်။ သို့သော် သံဓာတ် စုပ်ယူရေးကို အချို့အရာများက ထိခိုက်စေနိုင်ပြီး ၎င်းကြောင့် သံဓာတ် လျော့နည်းခြင်း ဖြစ်ပေါ်နိုင်သည်။ သံဓာတ် လျော့နည်းစေသော အကြောင်းရင်းများတွင် –
- အာဟာရမကောင်းခြင်း: သံဓာတ်နည်းနေသည့် အစားအစာ စနစ်ကြောင့် သံဓာတ် လျော့နည်းမှု ဖြစ်ပွားနိုင်သည်။ သက်သတ်လွတ် သို့မဟုတ် အစိမ်းသီးဟင်းသီးဟင်းရွက် အစားအသောက် ကျွေးစားသူများတွင် များပါသည်။
- အ血ပေးဆုံးရှုံးခြင်း: သွေးမိန့် သို့မဟုတ် သွေးတက်လှိုင်း လွန်စွာ ရှိလေယုံင့် မိန်းကလေးများတွင် သံဓာတ် လျော့နည်းရောဂါ ပိုဖြစ်လန့်နေသည်။ ထို့အပြင် ခွဲစိတ်ကုသမှု သို့မဟုတ် ဒဏ်ရာကြောင့် သွေးဆုံးရှုံးခြင်းမှလည်း သံဓာတ် လျော့နည်းမှု ဖြစ်လာနိုင်သည်။
- ကားဝုန်းဂွီး: သားအိမ်ဝန်ဆောင်နေသည့် အမျိုးသမီးများအတွက် သန္ဓေသို့နှင့် ကလေးဖွံ့ဖြိုးရေး ရည်ရွယ်ချက်အတွက် သံဓာတ် ပိုမိုလိုအပ်သည်။ ကိုယ်ဝန်ဆောင်ကာလအတွင်း သံဓာတ် မလုံလောက်ပါက ဇကာကမ္ဘာဝင်ကလေး ပိုမိုကြုံတွေ့နိုင်သော လက္ခဏာများဖြစ်သည့် သန္ဓေညံ့ခြင်း၊ တင်ဝေချိန် နည်းခြင်း စသည်ဖြစ်ပေါ်နိုင်သည်။
- အူလမ်းကြောင်း ရောဂါများ: ဆီးလီယက်ရောဂါ (celiac disease) နှင့် အူလမ်းကြောင်းရောင်ရမ်းရောဂါ (inflammatory bowel disease) ကဲ့သို့သော အူလမ်းကြောင်း ဆိုင်ရာ ရောဂါအချို့သည် သံဓာတ် စုပ်ယူရေးကို တားဆီးနိုင်သည်။
ဗီတာမင် B12 နှင့် သံဓတ် လျော့နည်းခြင်း ခွဲခြား ရောဂါရှာဖွေခြင်း
ဗီတာမင် B12 နှင့် သံဓာတ် လျော့နည်းခြင်းများကို ခွဲခြား ရောဂါရှာဖွေရာတွင် အထုံးစံအတိုင်း သွေးစစ်ဆေးသည့် နည်းလမ်းများကို အသုံးပြုကာ ကိုယ်ခန္ဓာအတွင်းရှိ ဗီတာမင် B12 နှင့် သံဓာတ် အဆင့်များကို တိုင်းတာစစ်ဆေးကြသည်။ သံဓာတ် သို့မဟုတ် ဗီတာမင် B12 သွေးထဲရှိ မျှတမည့် အဆင့်ထက် နိမ့်သွားလျှင် လျော့နည်းမှု ရှိသည်ဟု သတ်မှတ်စိတ်ဖြာနိုင်သည်။ အချို့ အခြေအနေများတွင် လျော့နည်းမှု ဖြစ်ပေါ်စေသည့် အကြောင်းရင်း အမှန်ကို ရှာဖွေဖော်ထုတ်ရန် ထပ်မံ စမ်းသပ်မှုများ လိုအပ်နိုင်သည်။
သံဓာတ်နှင့် ဗီတာမင် B12 လျော့နည်းခြင်း၏ လက္ခဏာအများစုသည် အခြား ရောဂါအမျိုးအစား များကြောင့်လည်း ဖြစ်ပွားနိုင်ကြောင်း သတိပြုထားသင့်သည်။ ထို့ကြောင့် တိကျမှန်ကန်သော ခွဲခြားရောဂါရှာဖွေမှုအတွက် ကျန်းမာရေး ပညာရှင်နှင့် တိုက်ရိုက် တိုင်ပင်ခြင်းမှာ အလွန်အရေးကြီးသည်။
ဗီတာမင် B12 နှင့် သံဓတ် လျော့နည်းခြင်းအတွက် ကုသမှုနည်းလမ်းများ
သံဓတ်နှင့် ဗီတာမင် B12 လျော့နည်းခြင်းနှစ်ခုလုံးကို အစားအစာ စနစ် ပြောင်းလဲခြင်းနှင့် အာဟာရဖြည့်စွက်များအသုံးပြုခြင်းတို့ဖြင့် ကုသနိုင်သည်။ အချို့ အခြေအနေများတွင် ဆေးဝါးချ Prescription ဖြင့် ဆေးကုသမှု လိုအပ်နိုင်သည်။
ဗီတာမင် B12 လျော့နည်းခြင်းကို ကုသရာတွင် အများဆုံး ထိရောက်သော နည်းလမ်းမှာ ဗီတာမင် B12 ထိုးဆေး သို့မဟုတ် အာဟာရဖြည့်စွက်များ ဖြစ်ကြသည်။ ထိုးဆေးကို သည်းခံနိုင်စွမ်းပေါ်မူတည်၍ လနှစ်အလိုက် လုပ်ဆောင်ကြပြီး အာဟာရဖြည့်စွက်များကို နေ့စဉ် ပါးစပ်မှ သောက်သုံးနိုင်သည်။ အချို့အခြေအနေများတွင် ဗီတာမင် B12 အလုံအလောက်ရရှိစေရန် အစားအစာစနစ်ကိုလည်း ပြန်လည် ပြင်ဆင်ရန် လိုအပ်နိုင်သည်။
သံဓာတ် လျော့နည်းခြင်းကို သံဓာတ်ဖြည့်စွက်ဆေး သောက်သုံးခြင်း သို့မဟုတ် အစားအစာစနစ် ပြောင်းလဲခြင်းတို့ဖြင့် ကုသနိုင်သည်။ သံဓာတ်ဖြည့်စွက်ဆေးများကို အများအားဖြင့် ပါးစပ်မှ သောက်သုံးရပြီး ဆရာဝန် ညွှန်ကြားချက်အောက်တွင် သောက်သုံးရမည်ဖြစ်သည်။ သံဓာတ် အလုံအလောက်ရရှိစေရန် အစားအစာစနစ် ပြောင်းလဲခြင်းကိုလည်း လိုအပ်သလို ပြုလုပ်ရနိုင်သည်။ သံဓာတ်များစွာ ပါဝင်သော အစားအစာများတွင် အသားနီ၊ ကြက်သား၊ ငါး၊ ပဲမျိုးစုံ နှင့် အစိမ်းရောင် ဖန်ဖူးသမားသီးနှံများ ပါဝင်သည်။
ဗီတာမင် B12 နှင့် သံဓတ်များစွာ ပါဝင်သော အစားအစာများ
ကျန်းမာသန်မာပြီး ခိုင်မာသော အစားအစာစနစ်ဖြင့် စနစ်တကျ ကျွေးစားပေးခြင်းမှာ သံဓာတ်နှင့် ဗီတာမင် B12 ကို လုံလောက်စွာ ရရှိစေသည့် အကောင်းတကာ နည်းလမ်းများ ထဲမှ တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဤအာဟာရဓာတ်များသည် အောက်ပါ အစားအစာ အမျိုးအစားစုံလင် မျိုးစုံထဲတွင် ပါဝင်လျက်ရှိသည် –
ဗီတာမင် B12 များစွာ ပါဝင်သော အစားအစာများ
- ကမ္ဘာပဲအုပ်စု သက်ရှိ သကြားရည်ဖြူသီးနှံများ – ကလမ်း (clams)၊ မွင်ဆယ် (mussels) နှင့် ကြောင်မင်း (crab) စသဖြင့်
- ငါးမျိုးစုံ – ဆာလမွန် (salmon)၊ တရုတ်ငါး (trout) နှင့် တူနာငါး (tuna) စသဖြင့်
- အသားမျိုးစုံ – အမဲသား၊ ကိုးသား၊ ကြက်သား စသဖြင့်
- နို့နှင့် နို့ထွက်ကုန်ပစ္စည်းများ – နို့၊ ချိန်းဖြူ (cheese) နှင့် ဒိန်ခဲ (yogurt) စသည်
- ဥများ
- ဗီတာမင် B12 ဖြည့်စွက် ထည့်သွင်းထားသော နံနက်စာ မုန့်အစားအစာများ
သံဓာတ် များစွာ ပါဝင်သော အစားအစာများ
- အသားနီမျိုးစုံ – အမဲသား၊ ဝက်သား နှင့် ကိုးသား စသဖြင့်
- ကြက်မွေးရိုးသားမျိုးစုံ – ကြက်သားနှင့် တုတ်ကြက်သား စသဖြင့်
- ပင်လယ်စာ – ကလမ်း၊ ငလျား (oysters) နှင့် ဆားဒီန်းငါး (sardines) စသဖြင့်
- ပဲနှင့် ပဲပေါင်းအစားအစာများ
- အစိမ်းရောင် ဖန်ဖူးသမားသီးနှံများ – ပါစပင်နတ် (spinach) နှင့် ကေးလ် (kale) စသဖြင့်
- သံဓာတ် ဖြည့်စွက် ထည့်သွင်းထားသော နံနက်စာ မုန့်အစားအစာများ
သံဓာတ် များစွာ ပါဝင်သော အစားအစာများကို သံဓာတ် စုပ်ယူနိုင်စွမ်း မြှင့်တင်ပေးသော ဗီတာမင် C များစွာ ပါဝင်သည့် သံပုရာသီး၊ လိမ္မော်သီးကဲ့သို့သော citrus သီးဝလံများ၊ စတရွဘယ်ရီ သီးနှင့် ငရုတ်သီး အနီ၊ အဝါ စသည့် အစားအစာများနှင့် တွဲဖက် သောက်စားပေးသင့်သည်။
ဗီတာမင် B12 နှင့် သံဓတ် အာဟာရဖြည့်စွက်များ
သင်၏ အစားအစာမှတဆင့် သံဓာတ်နှင့် ဗီတာမင် B12 ကို လုံလောက်စွာ မရရှိနိုင်ပါက အာဟာရဖြည့်စွက်များ သောက်သုံးခြင်းသည် ရွေးချယ်နိုင်သော နည်းလမ်းအဖြစ် ကောင်းမွန်ပါသည်။ သို့သော် အာဟာရဖြည့်စွက် အသစ် သောက်သုံးမည်ဆိုလျှင် အမြဲတမ်း ဆရာဝန်နှင့် အရင်ဆုံး တိုင်ပင်သင့်ပါသည်၊ အချို့ အာဟာရဓာတ်များကို လွန်ကဲစွာ သောက်သုံးခြင်းကလည်း ကျန်းမာရေးနဲ့ ဆိုးကျိုး ဖြစ်စေနိုင်လေသည်။
ဗီတာမင် B12 အာဟာရဖြည့်စွက်များကို တက်ဘလက်၊ ကပ်ဆူးလ် တို့အဖြစ် သို့မဟုတ် ထိုးဆေးအဖြစ် သောက်သုံးနိုင်သည်။ သင့်လိုအပ်ချက်နှင့် ကိုက်ညီသော ပုံစံကို ရွေးချယ်ကာ လိုအပ်သလို လိုက်နာသောက်သုံးရမည် ဖြစ်သည်။
သံဓာတ်ဖြည့်စွက်ဆေးများကိုလည်း တက်ဘလက်၊ ကပ်ဆူးလ် နှင့် ရည်ပုံစံ စသည်ဖြင့် ရရှိနိုင်သည်။ ထပ်တလဲလဲသည့်အတိုင်း သင့်အတွက် အကောင်းဆုံးကို ရွေးချယ်ကာ ဆရာဝန် ညွှန်ကြားချက်အတိုင်း သောက်သုံးရမည် ဖြစ်သည်။
ဗီတာမင် B12 နှင့် သံဓတ် လျော့နည်းခြင်းကို ကာကွယ်ခြင်း
ကောင်းမွန်သော ကျန်းမာရေးကို တည်ထောင်ရန် သံဓာတ်နှင့် ဗီတာမင် B12 လျော့နည်းခြင်းကို ထိရောက်စွာ ကာကွယ်ထိန်းသိမ်းရမည် ဖြစ်သည်။ အောက်ပါ အကြံပြုချက်များသည် လျော့နည်းမှု မဖြစ်စေဘဲ ကာကွယ်ရာတွင် အထောက်အကူ ဖြစ်စေနိုင်သည် –
- သံဓာတ်နှင့် ဗီတာမင် B12 များစွာ ပါဝင်သော အစားအစာများ ပေါင်းစပ်ထားသော ကျန်းမာသန်မာသော အစားအစာ စနစ်ကို စနစ်တကျ သောက်စားပါ။
- သက်သတ်လွတ် သို့မဟုတ် အစိမ်းသီးဟင်းသီးဟင်းရွက် အစားအစာ စနစ်ကို လိုက်နာသည့်သူများအနေဖြင့် ဗီတာမင် B12 အာဟာရဖြည့်စွက် သောက်သုံးရန် စဥ်းစားကြည့်ပါ။
- သံဓာတ် အပါအဝင် အစားအစာ ထိုးဖော်မှု ပိုမိုဖြစ်စေရန် သံအိုး သံပန်တို့ဖြင့် ဟင်းချက်ဖိုလုပ်ပါ။
- လက်ဖက်ရည် နှင့် ကော်ဖီတို့သည် သံဓတ် စုပ်ယူနိုင်စွမ်းကို အနည်းငယ် ကျဆင်းစေနိုင်သဖြင့် အစာစားချိန်နှင့် တစ်ပြေးညီ သောက်သုံးခြင်းကို ရှောင်ကြဉ်ပါ။
- သင် သောက်သုံးနေသော ဆေးဝါးများအကြောင်းကို သင့်ဆရာဝန်နှင့် ဆွေးနွေးပါ။ အချို့ဆေးဝါးများသည် အာဟာရဓာတ်များကို ကိုယ်ခန္ဓာအတွင်း စုပ်ယူရာတွင် တားဆီး နိုင်ပါတယ်။
မကြာခဏ မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ (FAQs)
1. ဗီတာမင် B12 လျော့နည်းခြင်းနဲ့ သံဓာတ် လျော့နည်းခြင်း ဘာကွာလဲ?
ဗီတာမင် B12 လျော့နည်းခြင်းနှင့် သံဓာတ် လျော့နည်းခြင်းတို့သည် ကိုယ်ခန္ဓာအတွင်း လုပ်ကိုင်ပုံကွာခြားသလို ဖြစ်ပေါ်လာသည့် လက္ခဏာများလည်း ကွဲပြားပါသည်။ ဗီတာမင် B12 သည် အနီသွေးကွက် ဖွံ့ဖြိုးထုတ်လုပ်ရေး၊ နာရီဗ် စနစ် ကျန်းမာအောင် ထိန်းသိမ်းရေး နှင့် DNA ဖွဲ့စည်းရေးတို့တွင် အရေးကြီးဝတ္တရား ထမ်းဆောင်သည်။ ဗီတာမင် B12 မလုံလောက်ပါက သွေးအားနည်းရောဂါနှင့် နာရီဗ် ဆိုင်ရာ ပြဿနာများ ဖြစ်ပွားစေနိုင်သည်။ သံဓာတ်သည် သွေးအတွင်း အောက်စီဂျင် သယ်ဆောင်ပေးသည့် ဟီးမိုဂျီလိုဘင် ထုတ်လုပ်ရာတွင် မရှိမဖြစ်လိုအပ်သည်။ သံဓာတ် မလုံလောက်ပါက ကိုယ်အားနည်းခြင်း၊ ပင်ပန်းနွမ်းနယ်ခြင်း နှင့် အရေပြားဖြူဖျော့ခြင်း စသည့် လက္ခဏာများဖြစ်စေသော သံဓာတ် လျော့နည်း သွေးအားနည်းရောဂါ ဖြစ်ပွားစေနိုင်သည်။
2. ဗီတာမင် B12 သည် သံဓာတ် အဆင့်ကို တိုက်ရိုက် မြှင့်ပေးနိုင်မလား?
ဗီတာမင် B12 သည် ကိုယ်ခန္ဓာအတွင်း သံဓာတ် အဆင့်ကို တိုက်ရိုက် မမြှင့်ပေးပါ။ သို့သော် ဤဗီတာမင် မလုံလောက်လျှင် ကိုယ်ခန္ဓာတွင်း အနီသွေးကွက် မလုံလောက်ပဲ ဖြစ်နေသည့် သွေးအားနည်းရောဂါ ဖန်တီးနိုင်သည်။ သံဓာတ်သည် ဟီးမိုဂျီလိုဘင် ဖန်တီးရာတွင် မရှိမဖြစ်လိုအပ်သောကြောင့် သံဓာတ် လုံလောက်မှုမရှိခြင်းကြောင့် သွေးအားနည်းရောဂါ ဖြစ်ပေါ်နိုင်သည်။ ထို့ကြောင့် သွေးအားနည်းရောဂါ မဖြစ်အောင် နှင့် ကိုယ်ခန္ဓာအနီသွေးကွက် လုံလောက်စွာ ထုတ်လုပ်နိုင်စေရန် ဗီတာမင် B12 လျော့နည်းရေးကို အချိန်မီ ဖြေရှင်းရမည် ဖြစ်သည်။
3. ဗီတာမင် B12 လျော့နည်းမှုနဲ့ ပြန်လည် ကောင်းမွန်လာဖို့ ယူနိုင်သည့် အချိန်က ဘယ်လောက်လောက်လဲ?
ဗီတာမင် B12 လျော့နည်းမှု၏ ပြင်းထန်မှုအဆင့် နဲ့ ဆရာဝန်က ခြွင်းချက်ပေးထားသည့် ကုသမှုနည်းလမ်းပေါ်မူတည်ပြီး ပြန်လည် ကောင်းမွန်လာနိုင်သည့် သာမန် ကြာချိန်ကွာခြားနိုင်သည်။ လျော့နည်းမှု ပိုမိုသိပ်မပြင်းထန်ပါက အစားအစာစနစ် ပြောင်းလဲချက်များ၊ သို့မဟုတ် ပါးစပ်မှ သောက်သုံးရသော အာဟာရဖြည့်စွက်များဖြင့် ကူညီ ကုသနိုင်သည်။ ပိုမို ပြင်းထန်သော အခြေအနေများတွင် B12 ထိုးဆေး ကုသမှု လိုအပ်နိုင်ပြီး အနည်းဆုံး ပတ်တွေ သို့မဟုတ် လ အနည်းငယ် ကြာကြပိုင်းတွင် လေ့လာနှိုးဆင်ကာ လိုအပ်သလို ဆက်လက် ကုသရနိုင်သည်။
4. သွေးထဲမှာ B12 မြင့်မားနေပြီး သံဓာတ် နိမ့်နေတာ ဘာကြောင့်လဲ?
သွေးထဲရှိ ဗီတာမင် B12 အဆင့် မြင့်မားလာခြင်းအတွက် အကြောင်းရင်းများ အနှစ်ချုပ်မှာ အသည်း သို့မဟုတ် ကျောက်ကပ်ဆိုင်ရာ ရောဂါများ၊ ဗလီမီးယား (leukemia) ကဲ့သို့သော သွေးဆိုင်ရာ ကင်ဆာရောဂါများ၊ အချို့ကင်ဆာရောဂါများ သို့မဟုတ် ဗီတာမင် B12 အာဟာရဖြည့်စွက်များကို လွန်ကဲစွာ သောက်သုံးခြင်းတို့ ဖြစ်နိုင်သည်။ တန်ဖိုးနိမ့်နေသော သံဓာတ် အဆင့်၏ အကြောင်းရင်းများတွင် သံဓာတ်နည်းသော အစားအစာ စနစ်၊ အူလမ်းကြောင်းမှ အာဟာရ စုပ်ယူရာတွင် ပြဿနာများ၊ ဒဏ်ရာ သို့မဟုတ် သွေးမိန့်ကြောင့် သွေးဆုံးရှုံးမှု စသည်တို့ ပါဝင်သည်။
5. ဗီတာမင် B12 လျော့နည်းနေတာက ကင်ဆာရောဂါ ရှိနေတာ ဆိုတဲ့ သတိပေးချက်တစ်ခုလား?
ဗီတာမင် B12 လျော့နည်းနေတာသည် အချို့ ကင်ဆာရောဂါ အမျိုးအစားများတွင် တွေ့ရတတ်သော လက္ခဏာတစ်ခု ဖြစ်နိုင်သော်လည်း ကင်ဆာရှိနေတာကို တိတိကျကျ ပြောပြနေသည် ဆိုလိုလို မဟုတ်ပါ။ လီကုမီးယား (leukemia) နှင့် အခြား သွေးဆိုင်ရာ ကင်ဆာရောဂါ အချို့တွင် ဗီတာမင် B12 လျော့နည်းရနိုင်သလို အာဟာရမလုံလောက်ခြင်း သို့မဟုတ် အူလမ်းကြောင်းမှ ဗီတာမင် B12 ကို မစုပ်ယူနိုင်ခြင်းကလည်း လျော့နည်းမှု၏ အကြောင်းရင်း အဓိကများ ဖြစ်ပေသည်။
သတ်မှတ်ချက်
သံဓာတ်နှင့် ဗီတာမင် B12 နှစ်မျိုးလုံးသည် ကိုယ်ခန္ဓာကျန်းမာရေးကို ထိန်းသိမ်းနိုင်ရန် အတွက် မရှိမဖြစ် လိုအပ်သော အာဟာရဓာတ်များ ဖြစ်ကြသည်။ ဤအာဟာရဓာတ်များထဲမှ တစ်မျိုးခုန့် မလုံလောက်ပါက သွေးအားနည်းရောဂါ၊ ပင်ပန်းနွမ်းနယ်ခြင်း၊ ကိုယ်အားနည်းခြင်းနှင့် အခြား ကျန်းမာရေး ဆိုင်ရာ ပြဿနာများ ဖြစ်ပွားစေနိုင်သည်။
သံဓာတ်နှင့် ဗီတာမင် B12 များစွာ ပါဝင်သည့် အစားအစာအမျိုးအစား မျိုးစုံနှင့် ပေါင်းစပ်ထားသော အချိုးကျတဲ့ အစားအစာ စနစ်ကို အမြဲတမ်း သောက်စားပေးခြင်းက ဤအာဟာရဓာတ်များကို လုံလောက်စွာ ရရှိစေရန် အကောင်းဆုံး နည်းလမ်း တစ်ခု ဖြစ်သည်။ သံဓာတ် သို့မဟုတ် ဗီတာမင် B12 လျော့နည်းခြင်းကို သံသယရှိနေပါက သင့်ဆရာဝန်နှင့် အမြန်ဆုံး တိုင်ပင်ကာ သင့်အတွက် အကောင်းဆုံး ကုသမှုနည်းလမ်းကို ဆွေးနွေး သတ်မှတ်သင့်သည်။
ဤအရေးကြီးသော အာဟာရဓာတ်များကို အလုံအလောက် လက်ခံရရှိစေရန် အချိန်မီ အရေးယူဆောင်ရွက်ခြင်းဖြင့် ကိုယ်ခန္ဓာ ကျန်းမာရေးကို ထိန်းသိမ်းနိုင်သလို အာဟာရ လျော့နည်းမှုနှင့် သက်ဆိုင်သည့် ကျန်းမာရေး ပြဿနာများ ဖြစ်ပွားမှုကိုလည်း လျော့ချပေးနိုင်မည် ဖြစ်သည်။
ကိုးကားချက်များ
- National Institutes of Health. (2022, March 9). Office of Dietary Supplements – Vitamin B12. Nih.gov. https://ods.od.nih.gov/factsheets/VitaminB12-HealthProfessional/
- National Institutes of Health. (2022, April 5). Office of Dietary Supplements – Iron. Nih.gov. https://ods.od.nih.gov/factsheets/Iron-HealthProfessional
- Mayo Clinic. (2019, October 18). Iron deficiency anemia – Symptoms and causes. Mayo Clinic; Mayo Clinic. https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/iron-deficiency-anemia/symptoms-causes/syc-20355034
Disclaimer
ဤဘလော့ဂ်တွင် ပါဝင်သော အကြောင်းအရာများအားလုံး (ဆေးဝါးဆိုင်ရာ အမြင်နှင့် အခြား ကျန်းမာရေးအကြောင်းအရာများ အပါအဝင်) ကို သတင်းအချက်အလက်ပေးရန် ရည်ရွယ်၍သာ ထုတ်ပြန်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ ဤဘလော့ဂ်ပေါ်ရှိ မည်သည့် သတင်းအချက်အလက်/ကြေညာချက်များကိုမဆို မည်သည့် ရောဂါမျိုးကို မသတ်မှတ်ပေး၊ မကုသပေး၊ မပျောက်ကင်းစေ၊ မကာကွယ်ပေးနိုင်သည့်အရာများအဖြစ် မစဉ်းစားသင့်ပါ၊ သင့်ကိုယ်ပိုင် ဆရာဝန်/ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ ပညာရှင်မှ ရရှိနိင်သည့် ကျန်းမာရေးနှင့် ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ အကြံဉာဏ်ကို အစားထိုးရာတွင်လည်း မသုံးသင့်ပါ။ Nano Singapore Shop မှနေ၍ သင့်အနေဖြင့် အထူးသဖြင့် ရောဂါအတိအကျ သတ်မှတ် Diagnosis ရရှိထားသည့် အခြေအနေတစ်ခုနှင့် သက်ဆိုင်သည့် ကျန်းမာရေး သို့မဟုတ် အစားအစာ စနစ် ပြောင်းလဲမှုများ ပြုလုပ်မည်ဆိုပါက လိုအပ်သလို ဆရာဝန်နှင့် မဖြုတ်မလွတ် တိုင်ပင်ဆွေးနွေးပါရန် အားပေးလိုပါသည်။