ပုံမှန်စားပွဲဆားနဲ့ ပင်လယ်ဆားက ဘာလောက်ကွာသလဲလို့ ဘယ်တော့မှတွေးဖူးမိလား။ ဆားမျိုးစုံ ရရှိနိုင်လို့ အတိုင်းမသိပဲ အများစုက အရသာတူတူပဲ ထင်ရတာ မစာရိကျပါဘူး။ ဒါပေမဲ့ ဆားအမျိုးအစား နှစ်မျိုးအကြား အရေးကြီးသလို ကွာခြားချက်တွေ ရှိပါတယ်။ ဒီကွာခြားချက်တွေက ဘာလဲ ၊ ဘာလို့ပင်လယ်ဆားကို ပုံမန်စားပွဲဆားကို အစားထိုးသုံးသင့်လဲဆိုတာကို နီးကပ်စွာ လေ့လာကြည့်ကြရအောင်။

ပင်လယ်ဆား ဆိုတာ ဘာလဲ?

ပင်လယ်ဆားကို ပင်လယ်ရေ ငန်ကို စုပြုံထားတဲ့ ဆားကျိုင်းတွင်းတွေ (salt pans) မှ လုပ်ထုတ်ပါတယ်။ ဒီနည်းနဲ့ ထုတ်လုပ်ထားတဲ့ ဆားကို “အကြမ်းပုံစံ ပျော်နူးအောင် အလိုင်းသန့်စင်ထားတဲ့ ပင်လယ်ဆား (evaporated sea salt)” လို့ ခေါ်ကြပါတယ်။ ဒီလို “ပျော်နူးသန့်စင်ထားတဲ့” ပင်လယ်ဆားက ပုံမှန်စားပွဲဆားနဲ့ မတူကြောင်း သိထားဖို့ အရေးကြီးပါတယ်။ ဘာလို့လဲဆိုတော့ ပုံမှန်စားပွဲဆားက ဆားဓာတ်သဂျိုင်းတွေကနေ သောင်းကျိုင်းမင်္ဂိုက်လုပ်ထုတ်သည့် ရလဒ်ဖြစ်ပြီး ပင်လယ်ဆားကတော့ ပင်လယ်ရေနుండ တိုက်ရိုက် စုဆောင်းယူထားခြင်းသာ ဖြစ်လို့ပါ။ ပင်လယ်ဆား ထုတ်လုပ်သူတွေက နေရောင်ခြည်နဲ့ အလိုလျှောက် အိုပျော်အိုခန်းစေတဲ့ နည်း (solar evaporation) နဲ့ သာ ထုတ်လုပ်ကြပါတယ်။ ဒီလို ဆားကိုလည်း “evaporated sea salt” လို့ ခေါ်ကြပြီး ပုံမှန်စားပွဲဆားထက် ကျန်းမာရေးနဲ့ ပိုကိုက်ညီလို့ လူကြိုက်များလာပါတယ်။ စားပွဲဆားနဲ့ မတူသလို ပင်လယ်ဆားမှာ အနှောအကြေရန် ဆားမကုန်အောင် ထည့်လေ့ရှိတဲ့ အနုတ်ရောဖြေ (anti‑caking agents) တွေ မပါဝင်ဘူး။ ဒါကြောင့် လုံးဝ လွန်အနက် ခြောက်သွေ့သွားရင်ပဲ ဖြစ်ဖြစ် အမှုန့်သေးစေ လွယ်တာ မဟုတ်ပါဘူး။ ပျော်နူးသန့်စင်ထားတဲ့ ပင်လယ်ဆားမှာ မဂ္ဂနီဆီယမ် (magnesium)၊ ပူတာစျမ် (potassium) နဲ့ ကယ်လစီယမ် (calcium) စတဲ့ သတ္တုဓာတ်တွေ များစွာ ပါဝင်တယ်။ ဓာတ်ဆားနတ်စီယမ် (sodium) နဲ့ အိုင်အိုဒင်း (iodine) လည်း သေးငယ်တဲ့ ပမာဏလေးနဲ့ ပါဝင်တယ်။

ရော့ခ်ဆား (Rock Salt) ဆိုတာ ဘာလဲ?

ရော့ခ်ဆားက ဆားဓာတ်သဂျိုင်းတွေ (salt deposits) ထဲကနေ ထုတ်ယူရတဲ့ ဆားအမျိုးအစား တစ်မျိုး ဖြစ်ပါတယ်။ Rock salt ကို ပုံမှန်ဆား (common salt) လို့လည်း ခေါ်ကြပြီး ကမ္ဘာတစ်ဝှမ်း လုံးဝ အကျယ်ကျယ် အရောက်ဆုံး ရရှိနိုင်တဲ့ ဆားအမျိုးအစား ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီနယ်ပယ်ထဲက ဆားအလွှာ (salt beds) တွေကို အပိုင်းသက်တမ်း အဆုံး (end‑Permian period) လောက်ဖြစ်တဲ့ နှစ်ပေါင်း ၉၀ သန်းခန့် အကြာက စတင်ဖွဲ့စည်းခဲ့ကြပါတယ်။ ရော့ခ်ဆားကို ပုံမှန်ဆားလို့လည်း ခေါ်ကြပြီး ကမ္ဘာတစ်ဝှမ်းမှာ အကျယ်အဝန်းဆုံး တွေ့ရတဲ့ ဆားပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီအကြောင်း သဘောထားလို့ပဲ ယနေ့ခေတ်မှာ စုဆောင်းရခက်ခဲလောက်တဲ့ မက်ဒိတရီနီယံ ပင်လယ်ကနေ နေတော်ရိတ်နေတာ ဖြစ်တဲ့ ပင်လယ်ဆားထက် ရောက်ရှိရ လွယ်ကူပြီး ထောက်ပံ့နိုင်မှုပါ ပိုများလှပါတယ်။ တစ်ချိန်က ဒီနယ်ပယ်ထဲမှာ ဆားအလွှာတွေကို အပိုင်းသက်တမ်း အဆုံးက ဖြစ်ခဲ့ကြတဲ့ နှစ်ပေါင်း ၉၀ သန်းလောက်က အချိန်ကာလအတွင်း ဖွဲ့စည်းခဲ့ကြတာ ဖြစ်ပါတယ်။

ဘာလို့ ပင်လယ်ဆားကို အပြောင်းအလဲ လုပ်သင့်တာလဲ?

ပင်လယ်ဆားက ပုံမှန်စားပွဲဆားထက် ပိုကျန်းမာရေးအတွက်ကောင်းတာက အနှောအကြေရန် အနုတ်ရောဖြေ (anti‑caking agents) မပါဝင်လို့ပါ။ ဒါကို တိုက်ရိုက်ပြောရရင် ပင်လယ်ဆားဟာ သဘာဝအတိုင်း လုံးဝ အမှုန့်မကပ်တဲ့ ဆားဖြစ်လို့ သွေးကြောတွေထဲမှာ စည်းထဲတေတာ ပိုနည်းပြီး နှလုံးရောဂါနဲ့ လေထဲသွေးအကြောပိတ်ရောဂါ (stroke) ဖြစ်စေမယ့် အန္တရာယ်ကို လျော့ကျစေနိုင်ပါတယ်။ ပင်လယ်ဆားကို သွေးဖိအားမြင့်ခြင်း၊ ကိုလက်စထရော အလွန်အကျွံများနေမလားဆိုတဲ့ စိုးရိမ်မှု မရှိဘဲ စားသောက်နိုင်တယ်။ ပုံမှန်စားပွဲဆားကို ပင်လယ်ဆားနဲ့ အစားထိုးသုံးသင့်တဲ့ ထပ်မံ အရေးကြီးတဲ့ အကြောင်းရင်းတစ်ခုပဲ ဆိုရရင် မိမိစားသောက်ရာ အစားအစာတွေဟာ အရသာ ဗျိုးသွားစေဖို့ အလားအလာ နည်းသွားလို့ပါပဲ။ ပုံမှန်စားပွဲဆားက အရသာမသိသာလောက် အောက်နေတာကြောင့် အရသာပိုကောင်းလာစေချင်လို့ အစားအစာပေါ်မှာ ဆားပိုမြွှင့်ထည့်ဖို့ ဆွဲဆောင်ခံနေရတတ်ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ ပင်လယ်ဆားကတော့ မည်သည့် အခြားအရာနှစ်ခုမတွဲပဲ သုံးသည့်အခါမှာပဲ စားရတာ ကျေနပ်ဖွယ်ကောင်းပါတယ်။ ထို့အပြင် ပင်လယ်ဆားဟာ ပင်လယ်ကနေ တိုက်ရိုက်ရရှိလာတာမို့ အခြား ကျန်းမာရေး အကျိုးကျေးဇူး အများကြီးပါ ပါဝင်နေလို့လည်း စဉ်းစားစရာရှိပါတယ်။

ပင်လယ်ဆားရဲ့ ကျန်းမာရေး အကျိုးကျေးဇူးများ

ပင်လယ်ဆားကို ပုံမှန်စားပွဲဆားကို အစားထိုးသုံးလို့ရမည့် ပိုကျန်းမာစေတဲ့ ဆားအဖြစ် ကျယ်ပြန့်စွာ ယုံကြည်ထားကြပါတယ်။ ဒါဟာ ပင်လယ်ဆားမှာ မဂ္ဂနီဆီယမ်၊ ပူတာစျမ် နဲ့ ကယ်လစီယမ် လို သတ္တုဓာတ်တွေ ပါဝင်လို့ပါ။ ဒီသတ္တုဓာတ်တွေက ကြွက်သားကျပ်တင်းခြင်း (muscle cramps) နဲ့ သွေးဖိအားနိမ့်ခြင်း အတွက် အရေးကြီးပါတယ်။ ထို့ပြင် ဒီသတ္တုဓာတ်တွေက သွေးဖိအားမြင့်ရောဂါ (hypertension) ရှိသူတွေမှာ သွေးဖိအားကို ကောင်းမွန်အောင် တိုးတက်စေတယ်လို့ အရေးယူသက်သေ တွေ့လိမ့်မယ်လို့လည်း သက်သေခံချက်တွေ ရှိပါတယ်။ ပင်လယ်ဆားကို သုံးစွဲရင် ကိုယ်တွင်းရေချိုင့်ခြောက်မှု (hydration) ပိုမိုကောင်းမွန်လာစေတယ်လို့လည်း သုတေသနတစ်ခုက တွေ့ရှိထားပါတယ်။ ဒါကြောင့် ရေကို ပိုနည်းနည်းပဲ သောက်ရသော်လည်း ဆာလောင်တာနည်းသွားလို့ ကိုယ်အလေးချိန်ကျစေဖို့ အထောက်အကူ ဖြစ်စေမယ်လို့ ယူဆရပါတယ်။ ထပ်မံသိထားသင့်တာတစ်ခုပဲ ဆိုရရင် ယနေ့ခေတ် တော်တော်များများရှိတဲ့ ပင်လယ်ဆားအမှတ်တံဆိပ်တွေဟာ အော်ဂံနစ် (organic) အသိအမှတ်ပြုချက် ကို ရရှိနေတာ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါက ဆားထဲမှာ သားရောဂါဓာတ်အိုင်အိုဒင်း လို သဘာဝကျန်းမာရေးနဲ့ သိုင်းရောဂါ (thyroid) ပိုင်းသက်ရောက်စေမယ့် အလင်းဖော်ပစ္စည်းတွေမပါဝင်ကြောင်း ပြောလိုက်တာပါပဲ။

နိဂုံးချုပ် စာကြိမ်

ပင်လယ်ဆားဟာ ပင်လယ်ကနေ စုဆောင်းရိတ်သိမ်းထားတဲ့ ပိုကျန်းမာစေတဲ့ ဆားအမျိုးအစားဖြစ်ပါတယ်။ နှလုံးရောဂါနဲ့ သွေးဖိအားမြင့်ရောဂါ ဖြစ်စေမယ့် အန္တရာယ်ကို ပိုနည်းစေပြီး အရသာလည်း လုံးဝကောင်းပါတယ်။ ပင်လယ်ဆားကို သွေးဖိအားမြင့်မလား ၊ ကိုလက်စထရော များနေမလား စိုးရိမ်မှု မရှိဘဲ စားနိုင်ပါတယ်။ ပုံမှန်စားပွဲဆားကို ပင်လယ်ဆားနဲ့ အစားထိုးသုံးသင့်တဲ့ အရေးကြီးအကြောင်းရင်း တစ်ခုကလည်း မိမိရဲ့ အစားအစာတွေဟာ အရသာ ဗျိုးသွားစေမယ့် အလားအလာ ပိုနည်းသွားလို့ပါပဲ။ ပင်လယ်ဆားကို မည်သည့် အခြားအရာတွဲမသုံးဘဲ သုံးသောက်လိုက်ရင်ပဲ အရသာက ကြိုင်ဖွယ်ကောင်းပါတယ်။ ထပ်မံစဉ်းစားဖို့က ပင်လယ်ဆားဟာ ပင်လယ်ထဲကနေ ရရှိလာတာမို့ ကျန်းမာရေးအတွက် အခြား အကျိုးကျေးဇူး အများကြီးပါ ပါဝင်နေလို့ပါပဲ။

DISCLAIMER

ဒီဘလော့ဂ်ထဲက အကြောင်းအရာအားလုံးအပါအဝင် ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ အမြင်တို့နဲ့ ကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ သတင်းအချက်အလက် အားလုံးဟာ သတင်းအချက်အလက် ပေးဆောင်ရေး ရည်ရွယ်ချက်နှင့်သာ ပြုလုပ်ထားခြင်း ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီဘလော့ဂ်ပေါ်က သတင်းအချက်အလက်/စာဆိုချက်များကို မည်သည့်ရောဂါမျိုးကိုမဆို ခွဲခြား လူနာရှာဖွေ၊ ကုသ၊ ကုချ၊ သက်သာစေ၊ ရပ်စဲစေ ရည်ရွယ်ထားခြင်း မဟုတ်သလို မိမိကိုယ်ကိုယ်ပိုင် ဆရာဝန်/ဆေးလက်နက် ကျန်းမာရေးအကြံဉာဏ်အတွက် အစားထိုးရမည့် အရာတစ်ခုအဖြစ် လုံးဝ အသုံးမပြုသင့်ပါ။  ကျွန်ုပ်တို့ Nano Singapore Shop မှ တိုက်ရိုက် အကြံပြုချင်တာ ကတော့ အထူးသဖြင့် သီးခြား ရောဂါအခြေအနေတစ်ခုနဲ့ ပတ်သက်ပြီး ဖြစ်လျှင် ကျန်းမာရေး သို့မဟုတ် အာဟာရ စနစ်တွေကို ပြောင်းလဲမလုပ်ခင် ဆရာဝန်တစ်ဦးနဲ့ မဖြစ်မနေ အရင် ဆွေးနွေးနှီးနှောထားဖို့ပါ။