အသားရေးဟോർမုန်း အမုတ် ချိုင့်နိမ့်မှုကြောင့် ယောက်ျားလေးများတွင် ဖြစ်ပေါ်နိုင်သည့် လက္ခဏာ ၁၄ မျိုး
- အသားရေးဟോർမုန်းအဆင့်နိမ့်နေပါက ယောက်ျားလေးများတွင် ခန္ဓါကိုယ် ပင်ပန်းနွေ့နယ်ခြင်းနှင့် အင်အားလျော့နည်းခြင်းများ ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်သည် (1)။
- ယောက်ျားလေးများတွင် အသားရေးဟော်မုန်းအဆင့်နိမ့်ပါက ဝမ်းဗိုက်ပတ်ပိုင်းအထူကြီးလာနိုင်သည် (14)။
- Gynecomastia ဟုခေါ်သည့် ယောက်ျားလေးတွင် ရင်သားကြီးထွားလာခြင်းဟာလည်း အသားရေးဟော်မုန်းနိမ့်နေသူများထံတွင် ဖြစ်နိုင်ပါသည် (20)။
အသားရေးဟော်မုန်းအဆင့်နိမ့်နေခြင်းက ကြိုတင်သတိထားရမည့် ကျန်းမာရေးပြဿနာအမျိုးမျိုးကို ဖြစ်ထွန်းစေပါသည်။ ယောကျာ်းလေးတွေ အသက်ကြီးလာသလိုနဲ့ အသားရေးဟော်မုန်းအဆင့်တွေ လျော့နည်းသွားတာက မဖြစ်မနေ ကြုံတွေ့ရမယ့်အရာတစ်ခုပါ။ ဒါပေမဲ့ တက်ကြွနေသေးတဲ့ အသက်ငယ်ယောက်ျားလေးတွေကလည်း အသားရေးဟော်မုန်းနိမ့်နေတာ လုံးဝကင်းလွတ်နေမယ်လို့ မဆိုနိုင်ပါဘူး။ ဒါကြောင့်ပဲ ယောက်ျားလေးတွေ အစားအသောက်ကျန်းမာရေးစစ်ဆေးခန်းတွေကို တိတိကျကျ သွားရောက်ရင်း အသားရေးဟော်မုန်းအဆင့်တွေကို လိုအပ်သလို စောင့်ကြည့်သင့်ပါတယ်။ ယောက်ျားလေးတွေမှာ ဖြစ်တတ်တဲ့ အားနည်းအစာရှောင်ခြင်း (အင်္ဂါမာနက်မရခြင်း)၊ စိတ်အနေအထားကူကွေးလာခြင်း စတဲ့ အသားရေးဟော်မုန်းနိမ့်မှု အကြောင်းရင်း လက္ခဏာအချို့လည်း ရှိနေပါတယ်။
National Institutes of Health (NIH) အရ ပျမ်းမျှအားဖြင့် ယောက်ျားလေးများ၏ အသားရေးဟော်မုန်း濃度သည် ၃၀၀ မှ ၁၀၀၀ ng/dL ကြား ရှိသင့်သည်။ သို့သော် အသားရေးဟော်မုန်း ပုံမှန်အဆင့် ဟာလည်း အသက်အရွယ်ပေါ်မူတည်နေကြောင်း သတိထားရပါမည်။
အသက်ကြီးလာလေ အသားရေးဟော်မုန်းအဆင့်လည်း ကျလာတာကို သင်လည်းမျှော်လင့်ထားရမည်ဖြစ်ပြီး၊ ဒါကြောင့် လက္ခဏာအချို့ ရောက်လာနိုင်ပါတယ်။ သို့သော် ယခု ဖော်ပြမယ့် လက္ခဏာတွေကို မိမိတွင် တွေ့မိနေပြန်ရင် အသက်ငယ်သူဖြစ်ပေမယ့် အသားရေးဟော်မုန်း (T level) နိမ့်နေတာ ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် ဒီဆောင်းပါးထဲမှာတော့ ယောက်ျားလေးတွေအတွက် အသားရေးဟော်မုန်းနိမ့်မှု လက္ခဏာ ၁၄ မျိုးကို လေ့လာကြပါမည်။
ယောက်ျားလေးများတွင် အသားရေးဟော်မုန်းနိမ့်နေခြင်းကြောင့် ဖြစ်နိုင်သည့် လက္ခဏာ ၁၄ မျိုး
သုတေသနတွေပေါ်မူတည်ပြီး ဖော်ပြထားသည့် အသားရေးဟော်မုန်းနိမ့်မှု လက္ခဏာ ၁၄ မျိုးမှာ —
1. ကိုယ်လက်အင်အားနည်းခြင်း (Low Energy Levels)
ကိုယ်လက်အင်အားနည်းနေတာဟာ အသားရေးဟော်မုန်းနိမ့်နေခြင်း၏ အဓိက လက္ခဏာ တစ်ခုပါ။ သုတေသနအရ အသားရေးဟော်မုန်းဟာ ယောက်ျားလေးတစ်ဦးရဲ့ စုစုပေါင်း အင်အားအဆင့်ကို ဆုံးဖြတ်ပေးနေတဲ့ အရေးကြီးသည့် အခန်းကဏ္ဍမှာ ပါဝင်နေပါတယ်။ ဥပမာ အသားရေးဟော်မုန်းနိမ့်နေတဲ့ ယောက်ျားလေးတွေမှာ ကိုယ်လက်အင်အား ကျဆင်းနေတာနဲ့ ပင်ပန်းနွေ့နယ်နေတာတွေ ရှိတတ်ပါတယ် (1)။ ထို့အပြင် အသားရေးဟော်မုန်းဟာ ပိုက်ဆံဖြူသွေးလုံးတွေ ထုတ်လုပ်ပေးရာမှာ အရေးပါပါတယ်။ ဒီပိုက်ဆံဖြူသွေးလုံးတွေက ကိုယ်လုံးလုံးက ဆီးနှင့် အမူအရာအသားအရိုးတွေထဲကို အောက်စီဂျင် သယ်ဆောင်ပေးတဲ့ အလုပ်တွေကို လုပ်ဆောင်နေကြတာပါ။ အဆုံးသတ်ရရင် အသားရေးဟော်မုန်းအဆင့်ကျရင် ပိုက်ဆံဖြူသွေးလုံး ထုတ်လုပ်ရာမှာလည်း လျော့နည်းသွားနိုင်လို့ အကြောများသို့ ရောက်သည့် အောက်စီဂျင်ပမာဏလည်း လျော့နည်းသွားတတ်ပါတယ်။ ဒီအရာတွေကြောင့် ကိုယ်လက် ပင်ပန်းနွေ့နယ်နေတယ်လို့ ဖိအားခံရသလို အင်အားလည်း နည်းနည်းနဲ့ ကျနေတာကို ခံစားရနိုင်ပါတယ် (2)။
2. စိတ်အနေအထား ကူကွေးပြောင်းလဲခြင်း (Mood Swings)
ယောက်ျားလေးတွေမှာ အသားရေးဟော်မုန်းနိမ့်ရင် စိတ်အနေအထား ကူကွေးပြောင်းလဲနေတာတွေ ဖြစ်တတ်ပါတယ်။ စိတ်ဝင်စားစရာကောင်းတာက အသားရေးဟော်မုန်းဟာ ဦးနှောက်အလုပ်လုပ်ပုံကို ထိခိုက်စေသလို စိတ်ညစ်မှု စိတ်ဓာတ် သတ်မှတ်ပေးရာမှာလည်း ပါဝင်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် အသားရေးဟော်မုန်းနိမ့်ရင် စိတ်ကျရောဂါ၊ အံ့အားသင့်ရင်ဆိုင်မှု (အစိုင်းအပျား) နဲ့ အခြားစိတ်ရောဂါအမျိုးမျိုးနဲ့ ချိတ်ဆက်တွေ့ရှိထားပါတယ် (3)။ ထို့အပြင် အသားရေးဟော်မုန်းဟာ ဦးနှောက်ထဲရှိ serotonin နဲ့ dopamine လို့ခေါ်တဲ့ neurotransmitter လေးတွေ အဆင့်ကို ပြောင်းလဲပေးပါတယ်။ အဲဒီအရာတွေဟာလည်း စိတ်အနေအထားကို ထိန်းညှိပေးရာမှ အရေးကြီးပါတယ်။ အသားရေးဟော်မုန်းနိမ့်သွားရင် ဒီ neurotransmitter အဆင့်လည်း လျော့နည်းသွားတတ်ပြီး နောက်ဆုံးမှာ စိတ်ကူကွေးမှုနဲ့ စိတ်အနေအထား ရောဂါအမျိုးမျိုး ပိုများလာစေတတ်ပါတယ် (4)။
3. အသိစိတ် တက်ကြွစိတ် လျော့နည်းခြင်း (Loss of Motivation)
အသားရေးဟော်မုန်းနိမ့်ရင် သက်တမ်းတန် ခံကျငြာစိတ် ကင်းမဲ့သွားအောင် ပြုလုပ်တတ်ပါတယ်။ အသားရေးဟော်မုန်းနိမ့်နေတဲ့ ယောက်ျားလေးတွေမှာ လုပ်ချင်စိတ် မရှိခဲ၊ လှုပ်ရှားချင်စိတ် ကင်းမဲ့နေတတ်ပါတယ်။ အရင်ကအကြောင်းဖော်ပြသလို အသားရေးဟော်မုန်းဟာ ဦးနှောက်ထဲက dopamine 분비ကို လှုံ့ဆော်ပေးတယ်။ ဒီ neurotransmitter က စိတ်ဓာတ်တက်အောင်လုပ်သူ၊ အလုပ်တစ်ခု အောင်မြင်ပြီးတဲ့နောက် သက်မတက်ရိတ်ခံစားမှုကို ပေးသူပဲ ဖြစ်ပါတယ် (5)။ အသားရေးဟော်မုန်းနည်းသွားရင် dopamine ထွက်ပမာဏ လျော့နည်းသွားနိုင်လို့ လုပ်ချင်စိတ်၊ ထပ်မံကြိုးစားချင်စိတ် ကျဆင်းသွားတတ်ပါတယ်။ ထို့အပြင် အသားရေးဟော်မုန်းနိမ့်လိုက်ရင် ရွှင်လန်းပျော်ရွှင်မှု၊ ခံယူလက်ခံခံစားရမှု စတာလို ဧကရာဇ်ဇာတ်လမ်းတွေထဲက အပြုသဘောဆန်တဲ့ စိတ်ခံစားမှုတွေကို လည်း သိသိသာသာ ခံစားနိုင်စွမ်း သက်သာသွားစေတတ်ပါတယ် (6)။
4. အာရုံစိုက်မရခြင်း (Difficulty Concentrating)
ယောက်ျားလေးတွေမှာ အသားရေးဟော်မုန်းအဆင့် နိမ့်နေတာနဲ့အတူ အာရုံစိုက်နိုင်စွမ်း နည်းနည်း ချို့ယွင်းသွားတတ်ပါတယ်။ အသားရေးဟော်မုန်းဟာ ဦးနှောက်လုပ်ဆောင်ပုံကို ထိန်းညှိပေးသူဖြစ်ပြီး စိတ်ကူးစိတ်သန်း လုပ်ဆောင်ချက်တွေကို ထိန်းပေးပါတယ်။ အေး၊ ဒီအကျိုးသက်ရောက်မှုဟာ ယောက်ျားလေးတွေပဲသာ မဟုတ်ပါဘူး။ မှတ်ဉာဏ်၊ အာရုံစိုက်ခြင်း၊ အာရုံစူးစိုက်တည်မြဲနိုင်စွမ်းစတဲ့ ဦးနှောက် လုပ်ဆောင်ချက်နဲ့ ပတ်သက်တဲ့ လက္ခဏာအမျိုးမျိုးဟာလည်း အသားရေးဟော်မုန်းနိမ့်ခြင်းနဲ့ ချိတ်ဆက်တွေ့ရပါတယ် (7)။ ဦးနှောက်နယူးရွမ်တွေက ဦးနှောက် လုပ်အားစနစ်တွေမှာ အရေးပါလောက်သလို အသားရေးဟော်မုန်းဟာ ဒီနယူးရွမ်တွေ ဖွံ့ဖြိုးမှုနဲ့ ထိန်းသိမ်းမှုမှာ ပါဝင်ပါတယ်။ အသားရေးဟော်မုန်းနိမ့်သွားရင် ဒီဖွံ့ဖြိုးထိန်းသိမ်းမှုတွေ ချို့ယွင်းသွားလို့ မှတ်ဉာဏ်နဲ့ အာရုံစိုက်ရခက်နေပြီး စိတ်ပူးပေါင်းနိုင်စွမ်းလည်း လျော့နည်းသွားနိုင်ပါတယ် (8)။
5. အကြောသရေ မတိုးခိုင်းနိုင်ခြင်း၊ အားနည်းသွားခြင်း (Decreased Muscle Mass and Strength)
ကိုယ်လှကိုယ်လပ်ကြီးလာဖို့ ကြိုးစားနေတာပေမဲ့ မမြင်သာသလောက် မတိုးမလာဘူးလား။ အဲဒါ အားလုံးက မိမိရဲ့ အသားရေးဟော်မုန်းအဆင့်က မလုံလောက်နေလို့ ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။ အသားရေးဟော်မုန်းဟာ ယောက်ျားလေးတွေအတွက် အကြောများတည်ဆောက်ခြင်းနဲ့ အားကောင်းအောင် ထိန်းသိမ်းပေးရာမှာ အဓိက အခန်းကဏ္ဍကို ကိုင်ဆောင်ထားပါတယ်။ ဒါကြောင့် အကြောကျဆင်းခြင်းနဲ့ အားလျော့နည်းသွားခြင်းတွေဟာ အသားရေးဟော်မုန်းနိမ့်တဲ့အခါ ပိုဖြစ်တတ်ပါတယ်။ သုတေသနအရ အသားရေးဟော်မုန်းဟာ အကြောပရိုတင်း ထုတ်လုပ်ပုံ၊ ခွဲခွာပုံကို ထိန်းချုပ်ပေးပြီး အကြောအသားအောင်မြင်စေပါတယ် (9)။ အသားရေးဟော်မုန်းကျရင် အကြောပရိုတင်း တည်ဆောက်မှု လျော့နည်းသွားပြီး ပရိုတင်းချိုးဖျက်မှု ပိုများလာတတ်ပါတယ်။ ဒီပြဿနာကြောင့် အကြောအသားစုစုပေါင်း လျော့နည်းပြီး အားလည်း ကျသွားနိုင်ပါတယ်။ ထို့အပြင် အသားရေးဟော်မုန်းနိမ့်တဲ့ ယောက်ျားလေးတွေမှာ ကိုယ်အလေးချိန် ထပ်တိုးလာပြီး ကိုယ်အပေါင်ဆီ ထပ်တိုးလာတတ်ပါတယ်။ အဲဒါကလည်း အကြောအသားနည်းခြင်းနဲ့ အားနည်းခြင်းကို ထပ်မံဖြစ်စေတတ်ပါတယ်။
6. ကိုယ်ခန္ဓား လှုပ်ရှားအားကောင်းမှု ကျဆင်းခြင်း (Decreased Physical Performance)
လေ့ကျင့်ခန်းလုပ်ရင်း ခံစားရတာ မသိသာ၊ ခြေလှမ်းမမှီသလို လုပ်ရခက်နေလား။ ဒီလိုဖြစ်နေတာ အသားရေးဟော်မုန်းနိမ့်လို့ ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။ အားကစားသမားတွေမှာပါ အသားရေးဟော်မုန်းနိမ့်မှုတွေ များတတ်ပါတယ်။ ယောက်ျားလေးတစ်ဦးရဲ့ ကိုယ်လှုပ်ရှားဖျော်သူ အားကောင်းမှုဟာ အသားရေးဟော်မုန်းနဲ့ အလွန်နီးစပ်ဆက်နွယ်နေပါတယ်။ အသားရေးဟော်မုန်းနိမ့်သွားရင် လေ့ကျင့်ခန်းအင်အား၊ ခံနိုငျးရည် (endurance) နဲ့ လှမ်းနှုန်းစတဲ့ ကိုယ်လှုပ်ရှား အင်အားတွေ အနည်းငယ်ကျဆင်းသွားတတ်ပါတယ်။ အဲဒါဟာ အသားရေးဟော်မုန်းက ပိုက်ဆံဖြူသွေးလုံး ထုတ်လုပ်မှုနဲ့ အသည်းထဲက ပရိုတင်းတည်ဆောက်မှုကို ထိန်းညှိပေးတဲ့အတွက် ဖြစ်လာတာပဲ ဖြစ်ပါတယ် (10)။ ထို့အပြင် အသားရေးဟော်မုန်းဟာ အရိုးသိပ်သည်းဆန့်ကျင်နိုင်စွမ်းကို ထိန်းချုပ်ပေးလို့ အားကစား အရည်အချင်းတွေအပေါ်လည်း သက်ရောက်စေတတ်ပါတယ်။ အရိုးသိပ်သည်းမှု လျော့နည်းလာရင် အရိုးကွဲခြင်း နဲ့ အခြား အရိုးဆိုင်ရာ ထိခိုက်မှုတွေ ပိုမြင့်တတ်ပါတယ်။ ဒီလိုအတိုင်း ရေရှည်လိုက်ရင် ကိုယ်လှုပ်ရှား အားကောင်းမှု အနုတ်လက္ခဏာ အတိုင်း ထပ်တိုးလာနိုင်ပါတယ်။ အခြေအနေ ပိုဆိုးသွားမည်မီ အသားရေးဟော်မုန်းနိမ့်နေသည့် ပြဿနာကို အချိန်မီ ကိုင်တွယ်ဖြေရှင်းသင့်ပါတယ်။
7. အင်္ဂါမာနက်မရခြင်း (Erectile Dysfunction)
အင်္ဂါမာနက် ရခက်နေပြီလား။ အသားရေးဟော်မုန်းဟာ ယောက်ျားလေး ပူးပေါင်းအင်္ဂါစနစ်အတွက် အဓိက ဟော်မုန်းတစ်ခုပါ။ အင်္ဂါအတွင်းအင်္ဂါများ ဖြစ်တဲ့ ဆီးကျိတ်၊ ကြောထဲက အင်္ဂါ၊ နို့သေးများ ဖွံ့ဖြိုးထိန်းသိမ်းပေးရာမှာ လည်း အရေးကြီး ပါဝင်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် အသားရေးဟော်မုန်းနိမ့်ရင် ယောက်ျားလေးတွေမှာ အင်္ဂါမာနက်မရတဲ့ ပြဿနာ ဖြစ်တတ်ပါတယ်။ အင်္ဂါမာနက်မရခြင်း (Erectile dysfunction) ဟာ လင်မယားသီးသန့် အကူအညီအတွက် လုံလောက်သင့်တဲ့ အင်္ဂါမာနက်ကို ရရှိမရခြင်း သို့မဟုတ် ထိန်းထားမရခြင်းကို ဆိုလိုပါတယ် (11)။ အဲဒါဟာ အသားရေးဟော်မုန်းက အင်္ဂါမာနက်အတွက် လိုအပ်တဲ့ nitric oxide ထုတ်လုပ်မှုကို ထိန်းညှိပေးလို့ ဖြစ်လာတာပါ။ ဒါကြောင့်အသာရေးဟော်မုန်းဟာ လိင်ဆန္ဒကို ထိန်းညှိပေးပြီး အင်္ဂါမာနက်ရနိုင်စွမ်းနဲ့တင် စပ်လျဉ်းထားပါတယ်။
8. လိင်ဆန္ဒကျဆင်းခြင်း (Low Libido)
ဘဝထဲက စိတ်လှုပ်ရှားမှုတွေ ထိပ်တက်မနေတာ တွေ့နေရလား။ အဲ့ဒါ အသားရေးဟော်မုန်းအဆင့်ကျနေတာကို မြင်လိုက်ရတာလည်း ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။ အသားရေးဟော်မုန်းဟာ ယောက်ျားလေးတွေရဲ့ လိင်ဆန္ဒကို ထိန်းချုပ်ပေးတဲ့ အဓိက ဟော်မုန်းတစ်ခုပါ။ ဒါကြောင့် အသားရေးဟော်မုန်းနိမ့်သွားရင် လိင်ဆန္ဒ (libido) လျော့နည်းသွားတတ်ပါတယ် (12)။ အကြောင်းရင်းတစ်ခုက အသားရေးဟော်မုန်းဟာ hypothalamic-pituitary-gonadal axis လို့ခေါ်တဲ့ လိင်ဟော်မုန်းထုတ်လုပ်ရာ အကြမ်းအနားကို ထိန်းချုပ်ပေးပါတယ်။ ဒီ axis ကလည်း လိင်ဟော်မုန်းတွေ ထုတ်လုပ်ပေးရာမှာ အဓိကပါဝင်တယ်။ ထို့အပြင် အသားရေးဟော်မုန်းဟာ dopamine နဲ့ serotonin လို လိင်ဆန္ဒနဲ့ပတ်သက်တဲ့ neurotransmitter တွေကိုလည်း ထိန်းညှိပေးပါတယ် (13)။ ထို့ကြောင့် အသားရေးဟော်မုန်းနိမ့်သွားရင် လိင်ဆန္ဒကျနေတာနဲ့ သဘောထား တိုက်ပွနေတာတွေ ဖြစ်လာပြီး လိင်ဘဝအရည်အသွေးနဲ့ စုစုပေါင်း ဘဝအရည်အသွေးကို သက်ရောက်ပျက်စီးစေတတ်ပါတယ်။
9. ကိုယ်အလေးချိန်/အသားအရေ ဆီအလွန် များလာခြင်း (Increased Body Fat)
မကြာသေးခင်ကတည်းက ကိုယ်တောင့်ကိုယ်လျား ပိုထူလာနေသလို ခံစားနေရလား။ အဲဒါကလည်း အသားရေးဟော်မုန်းနိမ့်နေတာ လိမ်လည်နေမလားလို့ စဉ်းစားသင့်ပါတယ်။ အမြဲများသောအားဖြင့် အသားရေးဟော်မုန်းနိမ့်နေတဲ့ ယောက်ျားလေးတွေမှာ အထူးသဖြင့် ဝမ်းဗိုက်ပတ်လည်မှာ ကိုယ်အဆီ တိုးလာတတ်ပါတယ် (14)။ အကြောင်းတစ်ခုက အစားအစာဓာတ်ခွဲခြမ်းနဲ့ ကိုယ်အလေးချိန် စီမံပုံတွေကို အသားရေးဟော်မုန်းက ထိန်းချုပ်ပေးလို့ ဖြစ်ပါတယ်။ အသားရေးဟော်မုန်းနိမ့်သွားရင် ကိုယ်ခန္ဓာက အဆီလောင်ကျွတ်နိုင်စွမ်းလျော့နည်းသွားပြီး ထပ်မံ စားသုံးသဖြင့်ရရှိတဲ့ ကယ်လိုရီတွေကို ဆီအဖြစ် သိုလှောင်နေတာများလာတတ်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် ကိုယ်အဆီနဲ့ ကိုယ်အလေးချိန် တိုးလာတတ်ပါတယ်။ ထို့အပြင် အသားရေးဟော်မုန်းနိမ့်သွားရင် အကြောအသား ပိုနည်းသွားလို့ ကိုယ်ဓာတ်ဖလှယ်နှုန်း (metabolism) လည်း ကျဆင်းသွားတတ်ပြီး ကိုယ်အလေးချိန် ထပ်မံတက်စေတတ်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် ကိုယ်အလေးချိန်သိမ်းထားဖို့ အာဟာရကျင့်သုံးကျင့်စနစ်ကောင်းမွန်ခြင်းနဲ့ အားကစားလိုအပ်တဲ့ အင်အားလေ့ကျင့်ခန်းတွေလုပ်ရန် လိုအပ်ပါတယ်။
10. အိပ်မပျော်ခြင်း (Insomnia)
အသားရေးဟော်မုန်းနိမ့်နေခြင်းကြောင့် ဖော်ပြနိုင်တဲ့ စိတ်ဝင်စားစရာ လက္ခဏာတစ်ခုက အိပ်မပျော်ရောဂါ ဖြစ်တတ်ခြင်းပါ။ အသားရေးဟော်မုန်းနိမ့်နေတဲ့ ယောက်ျားလေးတွေမှာ အိပ်စက်ပျက်ကွက်မှုတွေ၊ အိပ်မပျော်ရောဂါ (insomnia) စတဲ့ ပြဿနာတွေကြောင့် လက်တွေ့တကယ် ခံနေရတတ်ပါတယ်၊ နောက်ထပ်အကြောင်းက အသားရေးဟော်မုန်းက အိပ်စက်ပုံစံကို ထိန်းချုပ်ပေးလို့ပါ။ ဒါကြောင့် အသားရေးဟော်မုန်းနိမ့်သွားရင် အိပ်ရာဝင်သည့် အချိန်၊ နိုးထသည့် အချိန် (sleep-wake cycle) အပေါ် ထိခိုက်လာပြီး အိပ်မပျော်၊ အိပ်ရခက်မှုတွေ ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။ ထို့အပြင် ယောက်ျားလေးတွေအကြား တွေ့ရလေ့ရှိတဲ့ Sleep apnea လို့ခေါ်တဲ့ အိပ်စက်စဉ် အသက်ရှူရခက်တဲ့ ရောဂါဟာလည်း အသားရေးဟော်မုန်းနိမ့်မှုနဲ့ ချိတ်ဆက်တွေ့ရှိထားပါတယ် (15)။ ဒါကြောင့် ယောက်ျားလေးတွေဟာ မိမိတို့ အိပ်စက်ပုံ အရည်အသွေးကို အချိန်နှင့်တပြေးညီ စောင့်ကြည့်ပေးသင့်ပြီး အဖြေဆို အိပ်စက်ကောင်းမွန်မှုနဲ့ ကျန်းမာရေးအခြေအနေကို ပိုမိုနားလည်နိုင်အောင် လေ့လာသင့်ပါတယ်။ ထို့အပြင် အရည်အသွေးကောင်းတဲ့ အိပ်စက်ချိန်ကို ရရှိရင်းနဲ့ အသားရေးဟော်မုန်းအဆင့် ကျန်းမာစွာ ထိန်းသိမ်းနိုင်ရင် ကောင်းသလိုကောင်းမလဲ။
11. ကိုယ်ရစ်အမျှင်အမွေး နည်းခြင်း (Loss of Body Hair Growth)
အသားရေးဟော်မုန်းနိမ့်နေတဲ့ အခြေအနေကြောင့် မျောပါးအမွေးနဲ့ ကိုယ်ရစ်အမွေး ပိုနည်းသွားတတ်တာလည်း မမျှော်လင့်ထားရတဲ့ လက္ခဏာတစ်ခုပါ။ အသားရေးဟော်မုန်းဟာ ယောက်ျားလေးတွေရဲ့ ဒုတိယ ဆက်ဆံရေး လက္ခဏာတွေထဲက အရွယ်ရောက်ဖြစ်လာတဲ့ ကိုယ်ရစ်အမွေး တိုးတက်ဖွံ့ဖြိုးမှုကို ထိန်းသိမ်းပေးပါတယ် (16)။ ဒါကြောင့် အသားရေးဟော်မုန်းနိမ့်သွားရင် ကိုယ်ရစ်အမွေးတိုးလာစိတ် အနည်းငယ် လျော့နေသလို ဦးရေပြားပေါ်အမွေးကျွတ်လာနိုင်ပါတယ်။ ဒါကြောင့်ပဲ အသက်ကြီးလာလေ ယောက်ျားလေးတွေအများစုမှာ ဦးထုပ်ကျွတ်လာတာ၊ ဦးရေပြားထိသွားတာတွေ ပိုများလာပြီး အသားရေးဟော်မုန်းနည်းခြင်းနဲ့ မျိုးရိုးဗီဇ မကောင်းမှုတို့ကြောင့် ဖြစ်တတ်ပါတယ်။ မျိုးရိုးဗီဇအခက်အခဲရှိသူဆိုရင် အနည်းဆုံး ကိုယ်ပိုင် အကျင့်ကောင်းတွေ လိုက်နာကာ ဦးထုပ်ကျွတ်မှု လျော့နည်းအောင် ကြိုးစားသင့်ပါတယ်။ သို့မဟုတ် ဆရာဝန်ညွှန်ကြားပေးသည့် ဆေးဝါးအချို့ အသုံးပြုကာ သွားအမွေးပြန်ပေါက်အောင် ကြိုးစားလည်း ရနိုင်ပါတယ်။
12. အရိုးသိပ်သည်းမှု ကျဆင်းခြင်း (Decreased Bone Density)
အသားရေးဟော်မုန်း ပုံမှန်အဆင့်တွေကို ထိန်းသိမ်းထားတာဟာ ယောက်ျားလေးတွေအတွက် အရိုးကျန်းမာရေးအတွက် အရေးကြီးပါတယ်။ ဒါကြောင့် ဒီဟော်မုန်းအဆင့်နိမ့်သွားရင် အရိုးသိပ်သည်းမှု လျော့နည်းသွားပြီး အရိုးပွန့်ရောဂါ (osteoporosis) ဖြစ်ရန် အန္တရာယ် ပိုများလာတတ်ပါတယ် (17)။ စိတ်ဝင်စားဖွယ်ကောင်းတာတစ်ခုက အသားရေးဟော်မုန်းဟာ အရိုးအသစ် ဖွဲ့စည်းခြင်းနဲ့ အရိုးသေးအရင်း (mineralization) ကို ထိန်းညှိပေးရင် ရှိပါတယ်။ အသားရေးဟော်မုန်းနိမ့်သွားရင် အရိုးအသစ် တည်ဆောက်မှု လျော့နည်းသွားပြီး အရိုးပျက်စီးဖျက်သိမ်းမှု ပိုများလာနိုင်တဲ့အတွက် အရိုးအလေးချိန် ပိုလျော့ရတဲ့ အရေးကြီး ပြဿနာလာတတ်ပါတယ် (18)။ ဒါကြောင့် အရိုးကွဲခြင်းနဲ့ အခြား အရိုးဆိုင်ရာ 合併ရောဂါတွေ ဖြစ်နိုင်ချေ ပိုမြင့်သွားပါတယ်။
13. မျိုးစေ့ထုတ်လုပ်နိုင်စွမ်း လျော့နည်းခြင်း (Infertility)
အသားရေးဟော်မုန်းနိမ့်နေတဲ့ ယောက်ျားလေးတွေမှာ မျိုးရည်ထုတ်လုပ်မှု ဆိုင်ရာ ပြဿနာတွေကြောင့် မပွားမြားနိုင်ဖြစ်လာနိုင်ပါတယ်။ ဒုခမ်းသက်စရာအနေဖြင့် မျိုးကောင်ဆဲလ် ထုတ်လုပ်မှု လျို့နည်းသွားခြင်းကြောင့် ဖြစ်လာတတ်ပါတယ်။ အသားရေးဟော်မုန်းဟာ မျိုးကောင်ဆဲလ်တွေ ဖွံ့ဖြိုးထိန်းသိမ်းရာမှာ အရေးကြီးတဲ့ အခန်းကဏ္ဍရှိပါတယ်။ အဲဒီလိုဖြစ်နေလို့ အသားရေးဟော်မုန်းနိမ့်နေတဲ့အခါ မျိုးရည်ထုတ်လုပ်ပမာဏနဲ့ အရည်အသွေး လျော့နည်းသွားပြီး မျိုးကင်းရောဂါ ဖြစ်လွယ်နေပါတယ် (19)။ ထို့အပြင် အရင်က ဖော်ပြပြီသလို အသားရေးဟော်မုန်းနည်းသွားရင် အင်္ဂါမာနက်မရခြင်း စတဲ့ ပြဿနာတွေ ဖြစ်တတ်ပါတယ်။ အင်္ဂါမာနက်မရရင် လိင်ဆက်ဆံရာတွင် လုံလောက်သည့် အင်္ဂါမာနက် ရရှိဖို့ ခက်ခဲသလို မျိုးအထိမ်းအမှတ် ပြုလုပ်ရန်လည်း ခက်ခဲတတ်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် ယောက်ျားလေးတစ်ယောက်မှာ အသားရေးဟော်မုန်းနိမ့်တဲ့ လက္ခဏာတွေ ရှိနေမိရင် စိုးရိမ်စရာအချက်တွေ များစွာ ရှိနိုင်ပါသေးတယ်။
14. Gynecomastia (ရင်သားကြီးလာခြင်း)
အသားရေးဟော်မုန်းအဆင့်နိမ့်နေတဲ့ လူတွေအနက်မှာ ယောက်ျားလေးရင်သားကြီး (gynecomastia) ဖြစ်လာနိုင်ပါတယ် (20)။ Gynecomastia ရှိတဲ့ ယောက်ျားလေးတွေမှာ မိန်းကလေး ရင်သားလို ရင်သားကြီး နေသော သဘောထားမျိုးတွေ ရှိတတ်ပါတယ်။ ဒီလိုဖြစ်ရရင်းရင်းအကြောင်း တော်တော်များများ ရှိပါတယ်။ ပထမဦးဆုံး အသားရေးဟော်မုန်းဟာ ကိုယ်ထဲက အီစ်စတီဂျင် (estrogen) နဲ့ အသားရေးဟော်မုန်းအချိုးကျမှုကို ထိန်းချုပ်ပေးပါတယ်။ ယောက်ျားလေးတစ်ယောက်မှာ အသားရေးဟော်မုန်းနိမ့်သွားရင် အီစ်စတီဂျင် အဆင့် ပိုမြင့်လာပြီး ရင်သားအသားအရေ တွေ ဖွံ့ဖြိုးထွန်းလာစေပါတယ်။ ထို့အပြင် ဟော်မုန်းအပြင် ဆေးဝါးအချို့ သောက်သုံးရာ၊ မူးယစ်ဆေးဝါး၊ အခြေခံ ကျန်းမာရေး ပြဿနာအချို့ကြောင့်လည်း gynecomastia ဖြစ်ပေါ်လာနိုင်ပါတယ်။ သို့သော် မိမိမှာ gynecomastia ရှိနေပြီလို့ တွေ့မိနေလို့ မစိုးရိမ် သွားစရာမလိုပါဘူး၊ ပြန်လည်ပြုပြင်နိုင်တဲ့ နည်းလမ်းတွေလည်း ရှိပါတယ်။ ဥပမာ အသားရေးဟော်မုန်း အစားထိုးဆေးကုထုံး (TRT) ကို အသုံးပြုပြီး အသားရေးဟော်မုန်းနိမ့်နေမှုအကြောင်းရင်းကို ကုသလို့ gynecomastia ကိုလည်း လျော့နည်းသို့မဟုတ် ပြန်လည်ပြုစုနိုင်ပါတယ်။
အနုတ်လက္ခဏာများအပေါ် သဘောတရားသတ်မှတ်ချက် (Conclusion)
အဆုံးသတ်ချုပ်ဆိုရရင် ယောက်ျားလေးတွေမှာ အသားရေးဟော်မုန်း နိမ့်နေတဲ့ လက္ခဏာတွေကြောင့် ဘဝထဲကို ထိုးဖောက်ဝင်လာတဲ့ ကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ အနုတ်လက္ခဏာအများကြီး ရှိနိုင်ပါတယ်။ ကိုယ်အင်အားနည်းနေခြင်းကနေ ရင်သားကြီး gynecomastia အထိ အသားရေးဟော်မုန်းနိမ့်မှု လက္ခဏာတွေက ဘဝအဆင်မပြေမှုနဲ့ ကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ ပြဿနာတွေ များစွာ ဖြစ်စေတတ်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် ယောက်ျားလေးတွေဟာ အစားအစာ မှန်ကန်ကောင်းမွန် စားသုံးပေးခြင်း နဲ့ အားကစား လေ့ကျင့်ခန်း ပုံမှန်လုပ်ပေးခြင်း ပါဝင်လို့ လုံလောက်တဲ့ ကျန်းမာရေးဘဝကို ကျင့်သုံးသင့်ပါတယ်။ ထို့အပြင် ဒီ အသားရေးဟော်မုန်းကို သဘာဝနည်းလမ်းများဖြင့် မြှင့်တင်ပေးနိုင်တဲ့ နည်းလမ်း ၁၂ မျိုး ကိုလည်း စမ်းသပ်ကြည့်နိုင်ပါတယ်။
ဖတ်ရတာ စိတ်ဝင်စားမိသလား။ ဒီဆောင်းပါးနဲ့ ဆက်စပ်သေးတဲ့ ဆောင်းပါးကိုလည်း ကြည့်ရှုပါ — အရက်သောက်တာ ပိတ်လိုက်ရင် ကျွန်တော်ရဲ့ အင်္ဂါမာနက်မရတဲ့ ပြဿနာ (ED) က ပြန်ကောင်းသွားမလား?
သင့်ရဲ့ အာဟာရထဲကို Tongkat Ali ဆေးအင်္ဂါရပ်ပါဝင်တဲ့ ဆပ်ပလီမန့်ကို ထည့်သွင်းသောက်သုံးမယ်လို့ စဉ်းစားနေတယ်ဆိုရင် Nano Singapore Shop ကို လည်း အကြည့်သင့်ပါတယ်။ အသားရေးဟော်မုန်းကို သဘာဝနည်းလမ်းနဲ့ မြှင့်တင်နိုင်စေပြီး သက်ဆိုင်ရာ ကျန်းမာရေးအကျိုးကျေးဇူးတွေကို ခံစားရစေဖို့ ရည်ရွယ်ထားတဲ့ Male Max Extreme ဟာလည်း လူကြိုက်များတဲ့ နည်းလမ်းတစ်ခု ဖြစ်ပါတယ်။
ကိုးကားစာရင်း (References)
- Low Testosterone (Low T): Causes, Symptoms, Diagnosis & Treatment. (2018, October 4). Cleveland Clinic. https://my.clevelandclinic.org/health/diseases/15603-low-testosterone-male-hypogonadism
- MacGill, M. (2019, February 6). Testosterone: Functions, deficiencies, and supplements. Medical News Today. https://www.medicalnewstoday.com/articles/276013
- Zarrouf, F. A., Artz, S., Griffith, J., Sirbu, C., & Kommor, M. (2009). Testosterone and depression: systematic review and meta-analysis. Journal of Psychiatric Practice, 15(4), 289–305. https://doi.org/10.1097/01.pra.0000358315.88931.fc
- Can Low Testosterone Cause Anxiety and Depression? (2022, October 6). Cleveland Clinic. https://health.clevelandclinic.org/low-testosterone-and-mental-health/
- Grossmann, M., Tang Fui, M., & Dupuis, P. (2014). Lowered testosterone in male obesity: Mechanisms, morbidity and management. Asian Journal of Andrology, 16(2), 223. https://doi.org/10.4103/1008-682x.122365
- Hull, E. M., Muschamp, J. W., & Sato, S. (2004). Dopamine and serotonin: influences on male sexual behavior. Physiology & Behavior, 83(2), 291–307. https://doi.org/10.1016/j.physbeh.2004.08.018
- Leproult, R. (2011). Effect of 1 Week of Sleep Restriction on Testosterone Levels in Young Healthy Men. JAMA, 305(21), 2173. https://doi.org/10.1001/jama.2011.710
- Zhang, K. J., Ramdev, R. A., Tuta, N. J., & Spritzer, M. D. (2020). Dose-dependent effects of testosterone on spatial learning strategies and brain-derived neurotrophic factor in male rats. Psychoneuroendocrinology, 121, 104850. https://doi.org/10.1016/j.psyneuen.2020.104850
- Kumar, V., Atherton, P., Smith, K., & Rennie, M. J. (2009). Human muscle protein synthesis and breakdown during and after exercise. Journal of Applied Physiology, 106(6), 2026–2039. https://doi.org/10.1152/japplphysiol.91481.2008
- Bain, J. (2007). The many faces of testosterone. Clinical Interventions in Aging, 2(4), 567–576. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC2686330/
- Blute, M., Hakimian, P., Kashanian, J., Shteynshluyger, A., Lee, M., & Shabsigh, R. (2009). Erectile dysfunction and testosterone deficiency. Frontiers of Hormone Research, 37, 108–122. https://doi.org/10.1159/000176048
- Low Testosterone and Your Sex Drive. (n.d.). WebMD. https://www.webmd.com/men/how-low-testosterone-can-affect-your-sex-drive
- Purves-Tyson, T. D., Owens, S. J., Double, K. L., Desai, R., Handelsman, D. J., & Weickert, C. S. (2014). Testosterone Induces Molecular Changes in Dopamine Signaling Pathway Molecules in the Adolescent Male Rat Nigrostriatal Pathway. PLoS ONE, 9(3), e91151. https://doi.org/10.1371/journal.pone.0091151
- Grossmann, M., Tang Fui, M., & Dupuis, P. (2014). Lowered testosterone in male obesity: Mechanisms, morbidity and management. Asian Journal of Andrology, 16(2), 223. https://doi.org/10.4103/1008-682x.122365
- How Low Testosterone Could Be Causing Your Sleep Issues. (n.d.). Low T Center. Retrieved March 28, 2023, from https://lowtcenter.com/news-article/low-t-causing-sleep-issues/
- Harvard Health Publishing. (2015, July 16). Testosterone — What It Does And Doesn’t Do. Harvard Health. https://www.health.harvard.edu/medications/testosterone–what-it-does-and-doesnt-do
- Testosterone and Osteoporosis: Causes, Diagnosis, and Treatment. (2022, August 17). Healthline. https://www.healthline.com/health/testosterone-and-osteoporosis
- Mohamad, N. V., Soelaiman, I.-N., & Chin, K.-Y. (2016). A concise review of testosterone and bone health. Clinical Interventions in Aging, Volume 11, 1317–1324. https://doi.org/10.2147/cia.s115472
- Di Guardo, F., Vloeberghs, V., Bardhi, E., Blockeel, C., Verheyen, G., Tournaye, H., & Drakopoulos, P. (2020). Low Testosterone and Semen Parameters in Male Partners of Infertile Couples Undergoing IVF with a Total Sperm Count Greater than 5 Million. Journal of Clinical Medicine, 9(12), 3824. https://doi.org/10.3390/jcm9123824
- Swerdloff, R. S., & Chiu Ming Ng. (2019, July 7). Gynecomastia: Etiology, Diagnosis, and Treatment. Nih.gov; MDText.com, Inc. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK279105/
အသိပေးချက် (Disclaimer)
ဤဘလော့ဂ်အတွင်းပါဝင်သည့် အကြောင်းအရာများ၊ ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ အမြင်အခြေခံ သဘောတရားများနှင့် အခြား ကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ သတင်းအချက်အလက်အပေါင်းတို့ဟာ သတင်းအချက်အလက်ပေးရန်သာ ရည်ရွယ်ထားခြင်းဖြစ်ပါတယ်။ ဤဘလော့ဂ်ပေါ်ရှိ သတင်းအချက်အလက်/ဖော်ပြချက်များသည် မည်သည့် ရောဂါမျိုးကိုမဆို ခွဲခြားတွေ့ရှိ၊ ကုသ၊ ကန့်သတ်ကာကွယ်နိုင်စေရန် ရည်ရွယ်ထားခြင်းမဟုတ်ပါ၊ သင်၏ ကိုယ်ပိုင် ဆရာဝန်/ဆေးရုံတွင် ရရှိနိုင်သော ကျန်းမာရေးနှင့် ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ အကြံဉာဏ်များကို အစားထိုးရန်လည်း မရည်ရွယ်ပါ။ Nano Singapore Shop အနေနဲ့တော့ သီးခြား ရောဂါအခြေအနေ သို့မဟုတ် ခွဲခြားရောဂါ အခြေအနေတစ်ခုနဲ့ ပတ်သက်ပြီး ကျန်းမာရေးသို့မဟုတ် အာဟာရ ပြောင်းလဲမှုများ ပြုလုပ်မည်ဆိုလျှင် ဆရာဝန်နှင့် အကြိုအစီအစဉ် ဆွေးနွေးကြဖို့ ယဉ်ကျေးစွာ အကြံပြုအပ်ပါသည်။